Trong bối cảnh thị trường lao động cạnh tranh, vậy doanh nghiệp có nên chi trả cho trải nghiệm phỏng vấn của ứng viên, và nếu có thì đâu là giới hạn hợp lý?
Câu chuyện bắt đầu từ chia sẻ của một ứng viên nhận 100.000 đồng hỗ trợ sau buổi phỏng vấn trực tiếp. Dù số tiền không quá lớn nhưng đủ để tạo ấn tượng, bởi nó chạm đến thực tế quen thuộc, ứng viên cũng phải bỏ ra chi phí và công sức từ bước đầu tìm việc.
Đáng chú ý, một tài khoản được cho là nhân sự công ty sau đó xác nhận đây là chính sách có thật và vẫn đang được áp dụng.
Nhiều ý kiến trái chiều nhanh chóng xuất hiện. Một số người cho rằng đây là cách thể hiện sự tôn trọng cần thiết, giúp ứng viên cảm thấy được ghi nhận. Ngược lại, không ít ý kiến đặt câu hỏi liệu doanh nghiệp có đang làm quá bước vốn dĩ thuộc về trách nhiệm cá nhân khi tìm việc.
Nhiều người chia sẻ trải nghiệm tương tự, cho thấy đây không phải là trường hợp cá biệt.
Một số doanh nghiệp đã triển khai các hỗ trợ cho ứng viên đến phỏng vấn, như chi phí đi lại, tặng voucher hoặc quà nhỏ mang dấu ấn thương hiệu. Với các vị trí yêu cầu cao, mức hỗ trợ được mở rộng, bao gồm chi phí di chuyển liên tỉnh, lưu trú, thậm chí tổ chức các buổi phỏng vấn kết hợp tham quan môi trường làm việc.
Ở quy mô quốc tế, việc hỗ trợ chi phí phỏng vấn thường gắn với các tiêu chí cụ thể, được quy định rõ ràng trong quy trình tuyển dụng.
Có nơi, ứng viên ở cách địa điểm phỏng vấn trên 50 km sẽ được hoàn trả chi phí đi lại và hỗ trợ lưu trú theo quy định. Cũng có trường hợp không chỉ dừng ở hỗ trợ chi phí, mà còn đầu tư vào toàn bộ trải nghiệm tuyển dụng, từ khâu chuẩn bị, sắp xếp lịch đến phản hồi sau phỏng vấn, nhằm tạo cảm nhận tích cực ngay cả với những ứng viên không trúng tuyển.
Vì vậy, những khoản hỗ trợ này không phải là chi tiết phát sinh, mà đang dần trở thành một phần trong chiến lược cạnh tranh nhân lực của doanh nghiệp.
Nếu chỉ nhìn bề ngoài, khoản hỗ trợ trong quá trình phỏng vấn có thể được xem là chi tiết nhỏ. Nhưng ở chiều sâu hơn, việc doanh nghiệp lựa chọn có hay không, triển khai đến đâu, lại phản ánh rõ cách họ nhìn nhận tuyển dụng, là khoản chi phí cần tối ưu, hay cơ hội để xây dựng hình ảnh và thu hút nhân tài.
Mức độ đầu tư này thường không đồng đều giữa các vị trí. Theo ông Trần Đăng Quân (trưởng phòng nhân sự một công ty dệt may tại TP.HCM), với nhóm lao động phổ thông, tốc độ và chi phí vẫn là ưu tiên.
Ngược lại, ở nhóm nhân sự có kinh nghiệm hoặc cấp quản lý, những hỗ trợ trong quá trình phỏng vấn có thể tác động đến quyết định tham gia và mức độ thiện cảm với doanh nghiệp.
Tuy vậy, chi phí không phải là yếu tố quyết định duy nhất. Điều ứng viên quan tâm hơn là cách doanh nghiệp tổ chức quy trình tuyển dụng. “Một quy trình rõ ràng, giao tiếp minh bạch giúp tạo cảm giác chuyên nghiệp và đáng tin cậy, nếu có điểm thiếu nhất quán dễ khiến ứng viên rút lui, ngay cả khi có hỗ trợ chi phí”, ông Quân nói.
Ở góc độ vận hành, bà Nguyễn Thảo Vy (phụ trách tuyển dụng tại một công ty vận tải), cho rằng điểm mấu chốt nằm ở cách doanh nghiệp thiết kế hành trình cho ứng viên. Với các vị trí có mức cạnh tranh cao, từng khâu như liên hệ, sắp xếp lịch, tổ chức phỏng vấn đều cần được chuẩn bị có chủ đích.
“Chi phí đi lại có thể chỉ là phần nhỏ. Quan trọng hơn là thông điệp doanh nghiệp tôn trọng thời gian và công sức của ứng viên. Điều này ảnh hưởng trực tiếp đến việc họ có tiếp tục theo đuổi cơ hội hay không”, bà nhận định.
Nhưng không ít ý kiến cho rằng việc đầu tư vào trải nghiệm tuyển dụng không phải lúc nào cũng mang lại hiệu quả tương xứng. Trong những ngành có nguồn cung lao động dồi dào, hoặc với các vị trí không đòi hỏi chuyên môn cao, lợi ích từ việc nâng cấp trải nghiệm có thể không rõ rệt, thậm chí trở thành gánh nặng chi phí nếu triển khai dàn trải.
Trong bối cảnh đó, nhiều chuyên gia cho rằng thay vì chạy theo một chuẩn mực trải nghiệm chung, doanh nghiệp cần xác định mức độ đầu tư phù hợp với đặc thù ngành nghề, quy mô và chiến lược nhân sự. Khi được định vị đúng, trải nghiệm tuyển dụng sẽ không còn là yếu tố mang tính phong trào, mà trở thành lợi thế thực chất trong cạnh tranh nhân lực.
Bài viết "Môn đăng hộ đối thời hiện đại, người trẻ yêu và cưới cần thêm điều kiện trình độ học vấn, lối sống?" trên Tuổi Trẻ Online nhận về nhiều ý kiến của bạn đọc. Quan niệm về hôn nhân của người trẻ đã thay đổi rất nhiều.
"Môn đăng hộ đối" giờ không còn là chuyện nhà ai giàu hơn, ai có vị thế hơn, mà là chuyện hai con người có "cùng tần số" hay không. Và cái "tần số" đó, nhiều người trẻ gọi thẳng tên: tam quan.
Bạn đọc Anh Thư Nguyễn bày tỏ rất gọn quan điểm của mình: "Đối với người yêu thì ít nhất cũng cần có cùng tam quan (thế giới quan, nhân sinh quan và giá trị quan). Tam quan không phù hợp thì dễ cãi lộn, còn tương đồng thì dễ dàng thấu hiểu".
"Mình từng yêu một người rất giỏi, có định hướng rõ ràng, nhưng tụi mình không nói chuyện được với nhau. Mỗi lần chia sẻ là thấy như hai thế giới", bạn đọc Thiên Ân kể lại trải nghiệm khá điển hình.
Không chỉ trong lúc bình yên, mà khi sóng gió mới là lúc "tam quan" lộ diện rõ nhất. Bạn đọc Hoàng Cẩm Tú kể lúc vui vẻ thì ai cũng giống nhau, nhưng khi có vấn đề mới thấy rõ tam quan. Mình muốn ngồi lại giải quyết, còn người kia chọn né tránh.
Ở một góc nhìn khác, bạn đọc Nam Hai lại kéo câu chuyện về đúng trọng tâm: "Không nên quá quan tâm người kia kiếm bao nhiêu tiền hay học trường nào. Nhưng rất nên để ý cách họ nhìn nhận cuộc sống. Tiền bạc có thể kiếm thêm, bằng cấp có thể bù đắp, nhưng cách nhìn đời đã cài rồi thì rất khó gỡ".
Vì vậy, môn đăng hộ đối ngày nay, như bạn đọc Hoàng nhận xét, đang được tái định nghĩa: không còn là sự cân xứng về gia cảnh, mà là sự tương đồng về giá trị nội tại.
Bạn đọc Hằng gọi đó là tìm người cùng tần số, một cách nói rất đúng với thời đại. Bởi khi hai người cùng tần số, họ không cần nói quá nhiều vẫn hiểu nhau. Như câu chuyện của bạn đọc Dương Diễm Hằng:
"Có một lần tôi tăng ca tới gần nửa đêm, mệt tới mức không muốn nói chuyện với ai. Nhưng vẫn có người chờ mình về, mua sẵn ly nước, ngồi đó không nói nhiều. Những khoảnh khắc như vậy rất nhỏ thôi, nhưng đủ để mình tin là, giữa rất nhiều áp lực ngoài kia, tình yêu vẫn có chỗ đứng của nó".
Nhưng cũng có một lời cảnh báo nhẹ, từ bạn đọc Thái Hòa: "Đừng biến bảng tiêu chuẩn thành một cái lồng sắt khiến tình yêu không còn không gian để thở".
Trong rất nhiều bình luận, nhiều người bắt đầu nhìn thẳng vào một sự thật ít lãng mạn hơn: tình yêu có thể là gia vị, nhưng không phải là thứ nuôi sống một gia đình.
Như bạn đọc Quỳnh Hoa nói thẳng: "Tình yêu là gia vị, nhưng trình độ và thu nhập mới là củi lửa để giữ cho cái bếp gia đình luôn ấm".
Bạn đọc Thanh Hiền kể: "Sau mối tình 3 năm, tụi mình chia tay chỉ vì chuyện tiền bạc và cách sống. Không ai sai, chỉ là mình thích tiết kiệm, còn bạn ấy quen tiêu thoải mái. Lúc mới yêu, khác biệt là màu sắc. Nhưng khi bước vào đời sống chung, khác biệt đó trở thành áp lực".
Một câu hỏi của bạn đọc Thuận An khiến nhiều người phải suy ngẫm: "Thà cãi nhau về việc đi du lịch ở đâu còn hơn cãi nhau vì không có tiền mua tã cho con?".
Nói về vấn đề này, bạn đọc Thanh Son Do kể mình từng chứng kiến một cặp đôi chia tay sau 8 năm, không phản bội, không hết thương. Chỉ là hai đứa không còn thấy mình ở trong cùng một tương lai.
Song thực tế, nhiều người vẫn không muốn biến tình yêu thành một bài toán thu chi. Bạn đọc Ngô Trần Hữu Nghĩa nhắc lại một điều tưởng chừng đơn giản: "Cuộc sống có thể làm tình yêu trở nên nhỏ bé. Nhưng cũng chính tình yêu làm cho những ngày mệt mỏi trở nên dễ chịu hơn. Nói cách khác, tiền bạc giữ cho cuộc sống vận hành, nhưng tình yêu giữ cho nó… đáng sống".
Thậm chí, có người còn nhìn hôn nhân như một hành trình chưa hoàn thiện ngay từ đầu. Bạn đọc Dạ Nguyệt chia sẻ: "Nếu mọi thứ đều phải đủ chuẩn từ đầu thì còn gì là ý nghĩa của việc cùng nhau gây dựng".
Bạn đọc Lâm Bảo cũng bình luận đầy cảm xúc: "Điều quý nhất không phải là một mối quan hệ hoàn hảo, mà là việc mình đã từng dám bước vào một mối quan hệ, với tất cả sự chân thành".
Phải tiếp tục ở lại làm việc trong xưởng mì ở Kanagawa khiến Thắng, 28 tuổi, quê Hà Tĩnh thất vọng.
Đầu năm 2021, bộ phận của anh tiếp nhận một quản lý mới tên Mizuma Natsuki. Cô gái người Nhật bằng tuổi Thắng chưa thạo việc nên thường phải nhờ đồng nghiệp hướng dẫn. Cô ấn tượng nhất với chàng nhân viên người Việt vì sự chủ động và chăm chỉ. Thắng luôn làm việc tận tụy mà không cần nhắc nhở, khác với một số lao động thường trốn việc khi thiếu giám sát.
"Dù lúc nào anh cũng đeo khẩu trang, tôi vẫn cảm mến giọng nói trầm ấm và đôi mắt sáng", Natsuki kể lại.
Cô chủ động tiếp cận anh nhiều hơn. Nhiều lần thấy Thắng vẫn cặm cụi thái thịt trong bếp khi mọi người đã tan ca, cô đến nhờ anh hướng dẫn. Hôm sau, lúc anh đang rửa rau, Natsuki lại đến phụ giúp. Thấy cô gái Nhật thân thiện, Thắng mạnh dạn hỏi: "Bạn đã ăn đồ Việt Nam bao giờ chưa?". Cô gái lắc đầu rồi rủ luôn: "Ngày mai chúng mình đi ăn nhé!".
Buổi hẹn đầu tiên tại một quán bánh xèo Việt Nam, Thắng lần đầu nhìn rõ khuôn mặt của Natsuki khi cô tháo khẩu trang. Anh kéo ghế cho cô ngồi, hướng dẫn cách thưởng thức món mới và chủ động thanh toán. Natsuki nhớ lại: "Tôi chưa từng gặp chàng trai nào lịch thiệp như anh ấy".
Sau lần hẹn đó, cả hai luôn mong ngóng đến ca làm để được gặp nhau. Chàng trai thường nán lại đợi cô gái cùng về khi tan ca muộn. Họ kết bạn qua mạng xã hội, nhắn tin mỗi ngày và thành đôi mà không cần lời tỏ tình.
Yêu nhau, Natsuki càng nhận ra mình đã chọn đúng người. Cùng làm ca đêm nhưng được về trước, Thắng thường đạp xe 20 phút đến phòng trọ của bạn gái, nấu sẵn những món cô thích, đặt trên bếp rồi mới về ngủ. Cuối tuần, cô gái Nhật được nghỉ ngơi vì đã có bạn trai lo chuyện bếp núc.
Ngược lại, Thắng phục nhất khả năng quản lý tài chính của bạn gái. Natsuki hiếm khi mua sắm đồ hiệu, hạn chế dùng mỹ phẩm và luôn lập kế hoạch chi tiêu cụ thể, dành tới 60-70% thu nhập để tiết kiệm.
Biết Thắng phải gửi phần lớn tiền lương về Việt Nam để trả nợ chi phí đi xuất khẩu lao động, Natsuki thường chủ động trả tiền mỗi lần hẹn hò. Cô còn phụ đạo tiếng Nhật giúp anh tìm thêm cơ hội thăng tiến. Sau nửa năm gắn bó, họ quyết định về chung một nhà.
Yêu một người ngoại quốc, rào cản lớn nhất là văn hóa và ngôn ngữ. Những lúc giận dỗi, họ phải chuyển từ nói chuyện trực tiếp sang nhắn tin để tránh hiểu lầm. Natsuki sợ những món ăn cay nồng hay có mắm tôm, nước mắm của bạn trai, còn Thắng lại không hảo ngọt như cô. Nhưng qua thời gian sống chung, khẩu vị và tính cách của họ dần trung hòa.
"Thấy cô ấy luôn đưa mình vào mọi dự định tương lai, tôi tự nhủ phải nghiêm túc và che chở cho người con gái này", Thắng nói.
Sau dịch, Thắng lao vào làm thêm ba công việc cùng lúc không có ngày nghỉ. Từ một nhân viên bình thường, anh vươn lên thành quản lý khu chế biến topping của công ty. Thu nhập cải thiện, anh đưa bạn gái đi du lịch nhiều nơi để bù đắp.
Bố mẹ Natsuki vốn là những người coi trọng sự ổn định, ban đầu lo lắng khi biết con yêu một chàng trai Việt là tu nghiệp sinh. Nhưng nhìn thấy nỗ lực làm việc của chàng rể tương lai, họ dần yên tâm.
Năm 2023, trong một buổi cắm trại, Thắng chính thức cầu hôn Natsuki. Họ tổ chức đám cưới theo phong tục truyền thống của cả hai quốc gia.
Cuối năm 2025, Thắng quyết định bán các khoản đất đầu tư tại Việt Nam. Cộng với số tiền tích lũy của vợ, cặp vợ chồng trẻ đã tự mua được một ngôi nhà hai tầng và ôtô tại Yokohama - quê hương của Natsuki. Sự tự lập này khiến bố vợ anh - ông Mizuma, 61 tuổi, tự hào và bất ngờ.
Tết năm nay, sau gần 10 năm xa xứ, lần đầu tiên Thắng đưa vợ về Hà Tĩnh. Cô vợ Nhật của anh gây bất ngờ với người thân, họ hàng khi có thể trò chuyện nhiều bằng tiếng Việt, dù nhiều lúc không hiểu tiếng địa phương. Natsuki nhanh chóng thích nghi với văn hóa nhà chồng, học gói bánh chưng, theo mẹ chồng ra đồng cho gà vịt ăn và còn tự trả giá khi đi mua đào, quất.
Nhìn các con hạnh phúc, bà Nguyễn Thị Hằng (mẹ Thắng) mới trút được gánh nặng trong lòng. Từng mất ngủ nhiều đêm vì lo cho tương lai bấp bênh của con trai nơi xứ người, giờ đây bà tin anh đã chọn đúng đường.
Nhìn lại hành trình đã qua, Thắng nhận ra biến cố năm 2020 không phải là vận rủi, mà là cơ duyên đưa anh đến với người phụ nữ của đời mình. Cô gái không chỉ mang lại cho anh tình yêu mà cả động lực thay đổi cuộc đời. Hai vợ chồng đang lên kế hoạch để năm nay có thể chào đón thành viên mới.
"Giờ nước Nhật không còn là xứ người. Đây đã là quê hương thứ hai, nơi cho tôi một gia đình trọn vẹn", anh nói.
Thực hiện quy định của Chính phủ quy định về phân cấp, phân quyền trong lĩnh vực thi đua, khen thưởng; quy định chi tiết và hướng dẫn thi hành một số điều của Luật Thi đua, khen thưởng, Bộ Quốc phòng đăng công khai danh sách 31 tập thể và 1 cá nhân được cấp ủy, chỉ huy cơ quan, đơn vị đầu mối trực thuộc Quân ủy Trung ương, Bộ Quốc phòng đề nghị tặng thưởng Huân chương Quân công, Huân chương Bảo vệ Tổ quốc, Huân chương Lao động để lấy ý kiến nhân dân và cán bộ, chiến sĩ.
Cụ thể, 2 tập thể được đề nghị tặng thưởng Huân chương Quân công hạng ba gồm Cục Chính trị, Quân khu 2 và Cục Công trình quốc phòng, Binh chủng Công binh.
9 tập thể được đề nghị tặng thưởng Huân chương Bảo vệ Tổ quốc hạng nhất gồm Cục Chính trị, Tổng cục Hậu cần - Kỹ thuật; Bộ Tham mưu, Quân khu 2; Cục Chính trị, Quân khu 9; Sư đoàn 330, Quân khu 9; Trường Cao đẳng Kỹ thuật quân sự 1, Tổng cục Hậu cần - Kỹ thuật; Phân hiệu phía Nam, Học viện Quân y; Phòng Tài chính, Bộ Tham mưu, Quân khu 4; Khoa Lý luận - Mác Lênin, Học viện Quân y; Công ty cổ phần X20, Tổng cục Hậu cần - Kỹ thuật.
Đề nghị tặng thưởng Huân chương Bảo vệ Tổ quốc hạng nhì đối với 4 tập thể gồm Lữ đoàn 601, Quân khu 1; Kho K890, Cục Quân khí, Tổng cục Hậu cần - Kỹ thuật; Phòng Tuyên huấn, Cục Chính trị, Tổng cục Hậu cần - Kỹ thuật; Phòng Sau đại học, Học viện Chính trị.
Ngoài ra, 16 tập thể được đề nghị tặng thưởng Huân chương Bảo vệ Tổ quốc hạng ba gồm: Cục Hậu cần, Tổng cục Chính trị; Trung đoàn 261, Sư đoàn 367, Quân chủng Phòng không - Không quân; Trung tâm Phát thanh - Truyền hình Quân đội, Tổng cục Chính trị; Đoàn 871, Tổng cục Chính trị; Trường Cao đẳng Hậu cần 1, Tổng cục Hậu cần - Kỹ thuật; Kho K896, Cục Quân khí, Tổng cục Hậu cần - Kỹ thuật; Kho 190, Cục Xăng dầu, Tổng cục Hậu cần - Kỹ thuật; M951, Ban Cơ yếu Chính phủ;
Viện Tên lửa, Viện khoa học và công nghệ quân sự, Bộ Tổng Tham mưu; Viện kiểm sát quân sự Thủ đô Hà Nội; Bộ môn - Trung tâm Hồi sức cấp cứu, chống độc, Bệnh viện Quân y 103, Học viện Quân y; Hệ Bồi dưỡng lý luận chính trị trung cao cấp, Học viện Chính trị; Phòng Tuyên huấn, Cục Chính trị, Bộ Tổng Tham mưu; Phòng Tài chính, Tổng cục Chính trị; Ban Tác huấn, Phòng Tham mưu, Bộ CHQS tỉnh Đắk Lắk, Quân khu 5; Ban Tuyên huấn, Phòng Chính trị, Bộ CHQS tỉnh Đắk Lắk, Quân khu 5.
Bộ Quốc phòng cũng lấy ý kiến về việc đề nghị tặng thưởng Huân chương Lao động hạng nhì với đại tá Nguyễn Văn Bắc, Chủ tịch kiêm Tổng Giám đốc, Tổng Công ty Thái Sơn.