Phát biểu tại hội thảo “Đào tạo, trọng dụng tài năng trong bối cảnh mới” hôm qua 8.4, GS Nguyễn Tiến Thảo, Vụ trưởng Vụ Giáo dục đại học, Bộ Giáo dục cho rằng đào tạo và sử dụng nhân tài là giải pháp then chốt để đạt mục tiêu tăng trưởng “hai con số”. Mặc dù các trường đại học đang được tạo điều kiện tối đa để trở thành trung tâm đổi mới sáng tạo và hạt nhân của hệ sinh thái khoa học công nghệ nhưng “chương trình tài năng vẫn còn là thuật ngữ xa xỉ” và “nhân tài ở đâu đó chứ không hiện hữu quanh ta”.
“Chính sách phát hiện và bồi dưỡng nhân tài còn thiếu hệ thống và chưa liên tục. Liên kết giữa đào tạo – nghiên cứu – sử dụng còn lỏng lẻo. Chính sách đãi ngộ, môi trường làm việc và cơ hội phát triển chưa đủ sức cạnh tranh trong bối cảnh toàn cầu hóa nhân lực chất lượng cao. Hiện tượng “chảy máu chất xám” và lãng phí nhân tài vẫn còn hiện hữu”, GS Nguyễn Tiến Thảo nói.
GS Chử Đức Trình, Hiệu trưởng Trường ĐH Công nghệ, ĐH Quốc gia Hà Nội cho biết, dù điều kiện thực hành ở bậc đại học đã có những bước tiến dài, nhưng nếu nhìn vào các phòng thí nghiệm dành cho hệ sau đại học (thạc sĩ và tiến sĩ), Việt Nam vẫn còn ở khoảng cách “rất xa so với thế giới”. Mặt khác, chúng ta chưa tạo ra được môi trường để những người có tài năng thiên bẩm mang kiến thức vào thực tế cuộc sống và dẫn dắt xã hội.
TS Đặng Văn Huấn, Phó vụ trưởng Vụ Giáo dục đại học cũng chia sẻ diễn biến triển khai Đề án đào tạo nguồn nhân lực phục vụ phát triển công nghệ cao giai đoạn 2025 – 2035 và định hướng tới 2045 mà Thủ tướng Chính phủ đã phê duyệt hồi tháng 5.2025.
Theo đó, Bộ GD-ĐT đã có một lộ trình khắt khe để đưa thuật ngữ “tài năng” thoát khỏi sự xa xỉ và trở nên thực chất hơn. Chuẩn chương trình đào tạo tài năng sẽ không dành cho số đông. Để được gọi là “tài năng”, sinh viên phải vượt qua những rào cản đầu vào gắt gao: hoặc là những người đoạt giải quốc gia, quốc tế; hoặc phải nằm trong nhóm 20% có điểm số cao nhất toàn quốc.
TS Đặng Văn Huấn đưa ra một bảng tiêu chí lựa chọn cơ sở đào tạo tài năng với thang điểm 100 đầy thách thức. Chẳng hạn, một trường đại học muốn đào tạo tài năng phải có uy tín trong đào tạo tiến sĩ (20 điểm), có hệ thống phòng thí nghiệm hiện đại (10 điểm) và các nhóm nghiên cứu mạnh với nhiều công bố quốc tế (15 điểm). Trong đợt xét chọn đầu tiên, chỉ có 92 ngành đào tạo đáp ứng được các tiêu chuẩn này, phần lớn tập trung vào lĩnh vực kỹ thuật và máy tính.
Sau sáp nhập với Bình Dương và Bà Rịa - Vũng Tàu, TP.HCM trở thành "siêu đô thị về giáo dục" với số lượng học sinh sẽ vào học lớp 1, 6, 10 năm học 2026-2027 gần 600.000 em.
Công tác tuyển sinh lớp 1, 6, 10 ở thành phố sau sáp nhập sẽ được thực hiện ra sao? Phụ huynh không muốn cho con học gần nhà mà muốn gần chỗ làm, gần nhà người thân để tiện đưa đón có được không, đăng ký thế nào?
Năm nay các trường "hot" của thành phố tuyển sinh ra sao, cách đăng ký? Chọn nguyện vọng lớp 10 thế nào để "chắc" suất vào công lập?...
Để giải đáp băn khoăn của phụ huynh và học sinh, báo Tuổi Trẻ phối hợp Sở Giáo dục và Đào tạo TP.HCM tổ chức buổi tư vấn trực tuyến "Phụ huynh, học sinh cần chuẩn bị gì cho kỳ tuyển sinh lớp 1, 6, 10 tại TP.HCM?", từ 9-11h sáng thứ năm ngày 9-4-2026.
Ngay từ bây giờ, phụ huynh, học sinh có thắc mắc có thể gửi câu hỏi về chương trình ở ô bên dưới đến các khách mời:
- Ông Nguyễn Văn Phong, Phó giám đốc Sở Giáo dục và Đào tạo TP.HCM.
- Ông Nguyễn Võ Đăng Khoa, Phó trưởng Phòng quản lý chất lượng, Sở Giáo dục và Đào tạo TP.HCM.
- Ông Trịnh Đình Thảo, Phó hiệu trưởng Trường THPT chuyên Trần Đại Nghĩa, TP.HCM.
- Ông Cao Quảng Tư, Giám đốc tuyển sinh hệ thống Trường Quốc tế Á Châu, TP.HCM.
- Ông Mai Đức Thắng, Hiệu trưởng Trường TH, THCS và THPT Hoàng Gia (Royal School), TP.HCM.
Câu trả lời sẽ được cập nhật trên Tuổi Trẻ Online (tuoitre.vn) từ 9-11h sáng thứ năm ngày 9-4-2026, mời bạn đọc đón xem.
Theo đó, bắt đầu từ ngày 14 đến 18-4, Sở Giáo dục và Đào tạo TP.HCM và UBND các phường xã, đặc khu chính thức triển khai công tác tuyển sinh lớp 1, lớp 6 năm học 2026-2027.
Từ ngày 20 đến 26-4, các đơn vị sẽ rà soát dữ liệu lần cuối, bổ sung cập nhật các thông tin còn thiếu sót.
Theo Sở Giáo dục và Đào tạo TP.HCM, chậm nhất ngày 25-5, các đơn vị phải cập nhật kế hoạch tuyển sinh đầu cấp lên trang tuyển sinh của thành phố tại địa chỉ: https://tuyensinhdaucap.hcm.edu.vn.
Từ ngày 27-5 đến 7-6: phụ huynh sẽ chọn đối tượng tuyển sinh và khu vực tuyển sinh nhằm làm căn cứ phân bổ học sinh vào các trường đại trà trên địa bàn.
Song song đó là việc tuyển sinh vào các trường có chương trình đặc thù, bao gồm: chương trình chất lượng cao, tiên tiến, hội nhập khu vực và quốc tế; chương trình tiếng Anh tích hợp theo đề án 5695; chương trình tăng cường tiếng Pháp; các trường có mô hình đặc thù như TH - THCS - THPT Nam Sài Gòn, THCS - THPT Lương Thế Vinh. Hai trường này và các trường có chương trình đặc thù sẽ công kết quả tuyển sinh ở tất cả loại hình trước 17h ngày 15-6.
Sau khi phụ huynh xác nhận nhập học các lớp thuộc chương trình đặc thù, hệ thống sẽ "bỏ" những học sinh này ra khỏi danh sách và tiếp tục xếp chỗ học cho những học sinh còn lại vào lớp 1, lớp 6 thuộc chương trình đại trà. Việc xếp chỗ học lớp 1, lớp 6 chương trình đại trà sẽ có 2 đối tượng ưu tiên như sau:
Đối tượng ưu tiên 1: bao gồm những trẻ em cư trú tại địa bàn đúng độ tuổi quy định (đối với lớp 1) hoặc học sinh đã hoàn thành chương trình tiểu học và cư trú tại địa bàn (đối với lớp 6); Nhóm này cũng bao gồm các học sinh đã hoàn thành chương trình tiểu học theo các hình thức đào tạo đặc thù tại các trường được tổ chức tuyển sinh theo địa bàn quận trong các năm học trước.
Đối tượng 2 là các trường hợp còn lại không thuộc nhóm 1. Thứ tự ưu tiên bao gồm: học sinh đã học mầm non/tiểu học tại địa bàn hoặc vùng giáp ranh; Học sinh có cha hoặc mẹ làm việc tại các cơ quan, khu công nghiệp trên địa bàn; Học sinh cư trú tại các khu vực giáp ranh; hoặc học sinh chuyển từ tỉnh, thành khác đến sau thời điểm đăng ký.
Toàn bộ quy định về thứ tự ưu tiên này sẽ được ban chỉ đạo tuyển sinh địa phương xem xét dựa trên các tiêu chí ưu tiên cụ thể và chỉ tiêu còn lại, niêm yết và công khai chi tiết trong kế hoạch tuyển sinh của từng địa phương nhằm đảm bảo tính minh bạch, công bằng và tạo thuận lợi nhất cho học sinh.
Ngày 7.4, Báo Thanh Niên tổ chức chương trình tư vấn truyền hình trực tuyến 2026 "Cơ hội nghề nghiệp khối ngành xã hội nhân văn và sư phạm". Chương trình diễn ra đồng thời ở các kênh: thanhnien.vn, fanpage Facebook, kênh YouTube, TikTok Báo Thanh Niên.
Mới đây, ngày 28.3, Ban Tuyên giáo và Dân vận Trung ương chủ trì, phối hợp với Bộ Khoa học và Công nghệ, Viện Hàn lâm Khoa học xã hội Việt Nam, Thành ủy TP.HCM và ĐH Quốc gia TP.HCM tổ chức hội thảo khoa học quốc gia với chủ đề "Tăng cường sự lãnh đạo của Đảng đối với khoa học xã hội và nhân văn theo tinh thần Nghị quyết Đại hội XIV đáp ứng yêu cầu phát triển nhanh và bền vững đất nước trong kỷ nguyên mới".
Tại đây, khoa học xã hội và nhân văn được xác định có mối quan hệ gắn bó hữu cơ với các lĩnh vực khoa học khác, là một trụ cột quan trọng của nền khoa học quốc gia. Công nghệ có thể phát triển rất nhanh, nhưng nếu thiếu nền tảng xã hội ổn định và hệ giá trị bền vững, sự phát triển đó khó có thể lâu dài. Từ đó, khoa học xã hội và nhân văn không thể chỉ "đi sau" để lý giải thực tiễn, mà cần "đi trước một bước" để định hình tương lai. Điều này đòi hỏi phải tích hợp khoa học xã hội và nhân văn vào mọi chiến lược phát triển, đồng thời chú trọng các yếu tố đạo đức, văn hóa và pháp lý trong nghiên cứu, ứng dụng công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số.
Với vai trò quan trọng đó, cơ hội nghề nghiệp khối ngành xã hội nhân văn và sư phạm ra sao? Những yếu tố nào cần thiết trong chọn ngành khoa học xã hội, nhân văn và sư phạm cùng với cơ hội nghề nghiệp của khối ngành này trong bối cảnh công nghệ phát triển? Năm nay, các trường ĐH đang đào tạo những ngành học nào thuộc khối xã hội nhân văn và sư phạm, chỉ tiêu, phương thức xét tuyển, tổ hợp môn ra sao?
Thông tin sẽ có trong chương trình tư vấn truyền hình trực tuyến chiều 7.4. Chương trình diễn ra từ 14-15 giờ 10, gồm các chuyên gia:
Bạn đọc quan tâm tới việc chọn ngành học khối ngành khoa học xã hội nhân văn và sư phạm, có thể đặt câu hỏi để tương tác với chuyên gia chương trình tư vấn truyền hình trực tuyến 2026 tại các địa chỉ trên.