Sáng 9-4, Bộ trưởng Bộ Tư pháp Hoàng Thanh Tùng thừa ủy quyền của Thủ tướng trình bày trước Quốc hội tờ trình về 4 dự án: Luật Hộ tịch (sửa đổi); Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Công chứng; Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Trợ giúp pháp lý; Luật Tiếp cận thông tin (sửa đổi).
Ông Tùng cho hay việc xây dựng dự án Luật Hộ tịch (sửa đổi) nhằm bảo đảm sự thống nhất, đồng bộ của hệ thống pháp luật, đẩy mạnh phân cấp, phân quyền.
Song song đó, khắc phục những hạn chế, bất cập của Luật Hộ tịch năm 2014 và các văn bản quy định chi tiết, hướng dẫn thi hành, phù hợp với việc tổ chức, sắp xếp bộ máy hành chính nhà nước, thực hiện chính quyền địa phương 2 cấp.
Việc sửa luật cũng nhằm đẩy mạnh hiện đại hóa, chuyển đổi số toàn diện công tác đăng ký, quản lý hộ tịch. Tăng cường đơn giản hóa, cắt giảm thủ tục hành chính, giảm chi phí thực hiện thủ tục hành chính, thực hiện thủ tục hành chính không phụ thuộc vào địa giới hành chính, đăng ký hộ tịch trực tuyến toàn trình.
Ngoài ra, bảo đảm phối hợp chặt chẽ, thông suốt giữa các cơ quan, tổ chức có liên quan trong việc chia sẻ, kết nối liên thông dữ liệu để đăng ký, quản lý hộ tịch.
Về các nội dung cơ bản của dự luật, ông Tùng cho biết dự thảo luật sửa đổi nội dung về thẩm quyền đăng ký hộ tịch theo hướng giao UBND cấp xã thực hiện đăng ký tất cả các sự kiện, thông tin hộ tịch.
Đồng thời, các việc hộ tịch được đăng ký không phụ thuộc nơi cư trú, không phụ thuộc địa giới hành chính.
Về tiếp nhận, giải quyết yêu cầu đăng ký hộ tịch, ông Tùng cho hay dự luật chỉ quy định thẩm quyền, đối tượng, phạm vi của từng thủ tục đăng ký hộ tịch. Các quy định cụ thể về thành phần hồ sơ, thời hạn, trình tự, thủ tục đăng ký hộ tịch – là những nội dung dễ biến động, dự thảo luật giao Chính phủ quy định chi tiết.
Người yêu cầu có quyền lựa chọn nộp hồ sơ, nhận kết quả đăng ký hộ tịch theo phương thức trực tuyến hoặc trực tiếp hoặc gửi qua dịch vụ bưu chính.
Dự luật cũng giao Chính phủ quy định chi tiết theo hướng trực tuyến toàn trình đối với hầu hết các thủ tục về hộ tịch (trừ thủ tục đăng ký kết hôn, giám hộ phải có mặt tại cơ quan đăng ký hộ tịch khi nhận kết quả – là những việc có điều kiện, cần thể hiện rõ sự tự nguyện, khả năng đáp ứng của các bên).
Về sổ hộ tịch, dự luật quy định chủ yếu sử dụng dữ liệu điện tử. Chỉ có việc đăng ký kết hôn mới sử dụng đồng thời sổ điện tử và sổ giấy (phù hợp với đặc thù, truyền thống hai bên nam, nữ phải có mặt để thể hiện sự tự nguyện, ký vào sổ đăng ký kết hôn, giấy chứng nhận kết hôn).
Giấy tờ hộ tịch bao gồm: giấy khai sinh, giấy chứng nhận kết hôn, giấy chứng tử và văn bản xác nhận hộ tịch. Chính phủ sẽ quy định cụ thể về việc cấp giấy tờ hộ tịch (bản điện tử, bản giấy, bản chính, bản sao).
Về các nội dung bổ sung, dự luật bổ sung quy định về quyền, nghĩa vụ đăng ký hộ tịch của người gốc Việt Nam chưa xác định quốc tịch đang sinh sống tại Việt Nam. Bổ sung quy định bảo đảm quyền đăng ký khai sinh cho trẻ em được sinh ra tại Việt Nam hoặc sinh sống ổn định trên lãnh thổ Việt Nam.
Bổ sung quy định cơ quan đăng ký hộ tịch có trách nhiệm chủ động khai thác, tra cứu thông tin trong cơ sở dữ liệu liên quan (phù hợp với mức độ đáp ứng của cơ sở dữ liệu), chỉ yêu cầu người dân phải nộp, xuất trình giấy tờ nếu không khai thác được thông tin hoặc thông tin khai thác được không đầy đủ, không chính xác.
Ngoài ra, dự luật bổ sung quy định khẳng định giá trị pháp lý của giấy tờ hộ tịch, thông tin hộ tịch, dữ liệu hộ tịch điện tử, xác định dữ liệu hộ tịch điện tử có giá trị như giấy tờ hộ tịch bản giấy khi thực hiện thủ tục hành chính và các giao dịch khác.
Bổ sung thẩm quyền đăng ký giám sát việc giám hộ, chấm dứt giám sát việc giám hộ liên quan đến quản lý tài sản của người được giám hộ không phụ thuộc vào nơi cư trú của cá nhân.
Báo cáo thẩm tra sau đó, Chủ nhiệm Ủy ban Pháp luật và Tư pháp của Quốc hội Phan Chí Hiếu cho biết Ủy ban này tán thành với chính sách đăng ký khai sinh chủ động và đăng ký khai tử chủ động tại dự luật.
Tuy nhiên, dự luật hiện nay giao Chính phủ quy định lộ trình thực hiện đăng ký khai sinh, đăng ký khai tử chủ động nhưng không xác định các giai đoạn, mức độ hoàn thành từng giai đoạn cũng như thời điểm chậm nhất bắt buộc phải triển khai thực hiện thống nhất trên cả nước.
Ủy ban Pháp luật và Tư pháp thấy rằng việc giao Chính phủ quy định việc kết nối, chia sẻ, đồng bộ giữa các cơ sở dữ liệu và lộ trình để thực hiện đăng ký khai sinh chủ động, đăng ký khai tử chủ động là cần thiết nhưng cần bổ sung quy định cụ thể thời điểm phải hoàn thành lộ trình này.
“Đồng thời, việc xây dựng lộ trình thực hiện đăng ký khai sinh, khai tử chủ động cũng cần xác định cụ thể lộ trình của việc kết nối cơ sở dữ liệu hộ tịch với các cơ sở dữ liệu quốc gia, cơ sở dữ liệu chuyên ngành khác để bảo đảm luật sớm đi vào cuộc sống”, ông Hiếu nói.
Tại hội nghị Ban Thường vụ Đảng ủy Quốc hội với lãnh đạo Tổ đảng Đoàn đại biểu Quốc hội các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương sáng 5.4, Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn cho biết kỳ họp thứ nhất sẽ xem xét, quyết định nhiều nội dung rất quan trọng.
Trong đó, Quốc hội sẽ xem xét, quyết định công tác tổ chức nhân sự cấp cao của bộ máy nhà nước, xem xét thông qua 8 dự án luật, 1 nghị quyết quy phạm pháp luật, đồng thời quyết định các kế hoạch lớn của quốc gia về phát triển kinh tế - xã hội, đảm bảo quốc phòng - an ninh, tài chính quốc gia, đầu tư công, vay trả nợ công trong giai đoạn 5 năm tới.
Thông tin trước kỳ họp, Tổng thư ký Quốc hội, Chủ nhiệm Văn phòng Quốc hội Lê Quang Mạnh nhấn mạnh kỳ họp thứ nhất được xác định là dấu mốc đặc biệt quan trọng, không chỉ mở đầu nhiệm kỳ mà còn đặt nền tảng cho toàn bộ hoạt động của Quốc hội trong 5 năm tới. Trọng tâm lớn nhất của kỳ họp là kiện toàn tổ chức bộ máy nhà nước, bảo đảm vận hành thông suốt, hiệu lực và hiệu quả ngay từ đầu nhiệm kỳ.
Dự kiến trong 2,5 ngày làm việc đầu tiên, Quốc hội sẽ bầu và phê chuẩn 39 lãnh đạo cấp cao; bầu Chủ tịch nước, Thủ tướng Chính phủ, Chủ tịch Quốc hội, Phó chủ tịch nước, Chánh án TAND tối cao, Viện trưởng Viện KSND tối cao. Đồng thời, quyết định cơ cấu số lượng thành viên Chính phủ; phê chuẩn đề nghị bổ nhiệm Thẩm phán TAND tối cao; phê chuẩn việc bổ nhiệm Phó thủ tướng Chính phủ, bộ trưởng và các thành viên khác của Chính phủ; phê chuẩn danh sách Phó chủ tịch và các Ủy viên Hội đồng Quốc phòng và An ninh... Sau khi được Quốc hội bầu, Chủ tịch nước, Thủ tướng Chính phủ, Chủ tịch Quốc hội, Chánh án TAND tối cao sẽ làm lễ tuyên thệ trước Quốc hội.
Theo Phó chủ nhiệm Văn phòng Quốc hội Nguyễn Văn Hiển, điểm mới và khác biệt của kỳ họp đầu tiên khóa XVI so với các khóa trước, là diễn ra sớm hơn, nhằm giúp bộ máy nhà nước vận hành liên tục, kịp thời ngay sau khi ổn định nhân sự.
Các khóa trước, kỳ họp thứ nhất chủ yếu tập trung kiện toàn bộ máy nhân sự, còn kỳ này sẽ kiện toàn toàn diện các chức năng: ổn định bộ máy nhân sự, công tác lập pháp, quyết định các vấn đề quan trọng về kinh tế - xã hội, tài chính và thực hiện giám sát tối cao. Đồng thời, Quốc hội cũng chú trọng đẩy mạnh chuyển đổi số, hầu hết các khâu đều sử dụng tài liệu điện tử, không dùng bản giấy.
Bên cạnh đó, nhiều vấn đề dân sinh cấp bách mà cử tri đang đặc biệt quan tâm như việc làm, giá nhà, an toàn thực phẩm và giá vàng sẽ được đưa vào chương trình nghị sự. Quốc hội dự kiến thông qua các Nghị quyết về kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội 5 năm (2026 - 2030), Kế hoạch tài chính quốc gia, Kế hoạch vay và trả nợ công, Kế hoạch đầu tư công trung hạn giai đoạn 2026 - 2030…
Theo bà Phạm Thị Hồng Yến, Ủy viên chuyên trách Ủy ban Kinh tế và Tài chính của Quốc hội, đây là những quyết sách đặc biệt quan trọng, cụ thể hóa Nghị quyết Đại hội Đảng lần thứ XIV và Kết luận Hội nghị Trung ương 2 khóa XIV về kế hoạch phát triển kinh tế, tạo cơ sở pháp lý để phấn đấu đạt tốc độ tăng trưởng GDP bình quân từ 10% trở lên; hướng tới mục tiêu trở thành nước đang phát triển, có công nghiệp hiện đại, thu nhập cao, thuộc nhóm 30 nền kinh tế có quy mô GDP hàng đầu thế giới. Các nghị quyết này cũng là căn cứ để Quốc hội thực hiện giám sát tối cao trong suốt giai đoạn 2026 - 2030.
Trong bối cảnh thế giới đầu năm 2026 biến động khó lường, Quốc hội sẽ đồng hành cùng Chính phủ xây dựng các kịch bản tác động tăng trưởng, đảm bảo ổn định kinh tế vĩ mô và an sinh xã hội kèm theo các đánh giá giữa kỳ để kịp thời điều chỉnh mục tiêu khi có biến động lớn. Đồng thời, triển khai đồng bộ các giải pháp đột phá. Năm 2026 sẽ tổng rà soát toàn bộ hệ thống pháp luật, sửa đổi luật Đất đai và các quy hoạch để đảm bảo tính thống nhất, áp dụng toàn quốc các cơ chế đặc thù đã có hiệu quả tại địa phương…
Chính phủ vừa ban hành Nghị quyết số 95/NQ-CP ngày 6/4/2026, thông qua hồ sơ 2 đề án: thành lập 10 phường thuộc tỉnh Đồng Nai và thành lập thành phố Đồng Nai trực thuộc Trung ương.
Nghị quyết nêu rõ, việc thông qua hồ sơ 2 đề án được thực hiện theo đề nghị của Bộ Nội vụ.
Chính phủ giao Bộ Nội vụ chủ trì, phối hợp với các bộ, cơ quan liên quan tiếp thu đầy đủ ý kiến của các thành viên Chính phủ để hoàn thiện tờ trình, đề án, dự thảo Nghị quyết Ủy ban Thường vụ Quốc hội về thành lập 10 phường của tỉnh Đồng Nai và dự thảo Nghị quyết của Quốc hội về thành lập thành phố Đồng Nai trực thuộc Trung ương theo quy định.
Chính phủ giao Bộ trưởng Nội vụ thừa ủy quyền Thủ tướng ký tờ trình, báo cáo tiếp thu, giải trình và hoàn thiện hồ sơ liên quan đến việc thành lập 10 phường và thành phố Đồng Nai trực thuộc Trung ương.
Theo đó, Bộ Nội vụ chịu trách nhiệm toàn diện về nội dung hồ sơ đề án, các dự thảo Nghị quyết và các vấn đề đề xuất, báo cáo; chuẩn bị đầy đủ hồ sơ, tài liệu gửi Quốc hội, Ủy ban Thường vụ Quốc hội và các cơ quan của Quốc hội, bảo đảm chất lượng, thời hạn theo quy định; chủ động báo cáo, giải trình với Quốc hội, Ủy ban Thường vụ Quốc hội bảo đảm chặt chẽ, đúng quy định; kịp thời báo cáo Thủ tướng Chính phủ những vấn đề phát sinh vượt thẩm quyền.
Đồng Nai nằm ở vùng Đông Nam Bộ, có lịch sử hình thành hơn 325 năm. Sau khi sáp nhập với Bình Phước, địa phương có diện tích hơn 12.000km2, dân số khoảng 4,5 triệu, trở thành cực tăng trưởng năng động của vùng kinh tế trọng điểm phía Nam. Liền kề và liên kết trực tiếp với siêu đô thị TPHCM, Đồng Nai còn là điểm giao thoa của nhiều hành lang kinh tế và trục kết nối chiến lược, giữ vai trò cầu nối với Tây Nguyên, Nam Trung Bộ và Đồng bằng sông Cửu Long.
Ngày 7.4, TP.HCM ra quân "Đội chăm sóc sức khỏe liên tục gắn với địa bàn dân cư" tại xã Hiệp Phước, xã Đất Đỏ và xã Bắc Tân Uyên. Đây là mô hình bác sĩ gia đình kiểu mới mà trước đó phường Xuân Hòa là nơi làm điểm đầu tiên.
Trong ngày ra quân, nhân viên y tế của các đội chăm sóc sức khỏe mang túi dụng cụ đến từng nhà dân, đo huyết áp cho người cao tuổi, tư vấn cho người bệnh mạn tính, rà soát nhóm nguy cơ, cập nhật hồ sơ sức khỏe…
Tại các đội chăm sóc sức khỏe liên tục gắn với địa bàn dân cư, đội trưởng chịu trách nhiệm quyết định kế hoạch chăm sóc và kết nối hội chẩn tuyến trên. Điều dưỡng chịu trách nhiệm điều phối lịch chăm sóc tại nhà và quản lý hồ sơ sức khỏe. Dược sĩ đảm bảo cung ứng thuốc thiết yếu và hướng dẫn sử dụng an toàn. Nhân viên y tế công cộng và các cộng tác viên sức khỏe cộng đồng là những "cánh tay nối dài" nắm rõ từng hộ gia đình để sàng lọc nguy cơ kịp thời.
Theo lãnh đạo Sở Y tế, đây chính là tinh thần của một mô hình bác sĩ gia đình kiểu mới. Chuyển từ "nơi khám bệnh" sang "nơi quản lý sức khỏe người dân", từ "thụ động" sang "chủ động", từ "dịch vụ đơn lẻ" sang "chăm sóc liên tục". Đây cũng là bước đi cụ thể để đưa y tế cơ sở trở thành nền tảng thực sự của hệ thống y tế.
Đội chăm sóc sức khỏe liên tục gắn với địa bàn dân cư xã Hiệp Phước và xã Bắc Tân Uyên thăm khám cho người dân cao tuổi ngay tại nhà vào ngày 7.4
ẢNH: S.Y.T
"Thành công bước đầu của mô hình tại 3 địa phương này đến từ sự vận hành nhịp nhàng của 3 trụ cột chiến lược. Đó là sự vào cuộc của chính quyền; tinh thần dấn thân của y tế cơ sở và sự dẫn dắt chuyên nghiệp của ngành y tế", lãnh đạo Sở Y tế nhận định.
Mô hình bác sĩ gia đình kiểu mới này không chỉ dừng lại tại các xã điểm, mà sẽ nhanh chóng lan rộng ra tất cả các phường, xã trên địa bàn TP.HCM.