“Chúng tôi đã bắt đầu quá trình dọn dẹp eo biển Hormuz như một món quà cho các nước trên khắp thế giới, bao gồm Trung Quốc, Nhật Bản, Hàn Quốc, Pháp và nhiều nước khác. Thật khó tin, họ không có đủ can đảm hay quyết tâm tự làm điều này”, Tổng thống Mỹ Donald Trump viết trên Truth Social ngày 11/4.
Tổng thống Mỹ không nêu cụ thể quá trình dọn dẹp bao gồm những hoạt động gì, nhưng dường như ám chỉ đến hoạt động rà phá thủy lôi. Bộ tư lệnh Trung tâm (CENTCOM) của quân đội Mỹ chưa công bố động thái quân sự nào trên eo biển Hormuz.
Ông Trump cho rằng Iran đã chịu tổn thất nặng nề trong xung đột, cho rằng nước này “không còn hải quân và cũng không còn không quân”, hệ thống phòng không và radar bị phá hủy, trong khi các cơ sở sản xuất cũng như kho tên lửa, máy bay không người lái “đã bị xóa sổ”.
Tổng thống Mỹ nói “mối đe dọa duy nhất còn lại” của Iran với tàu dầu đi qua Hormuz là thủy lôi. “Tiện thể, toàn bộ 28 tàu rải thủy lôi của họ đều đang nằm dưới đáy biển”, ông Trump thông báo.
Ông Trump đăng thông điệp vài giờ sau khi nhà báo Barak Ravid của trang Axios dẫn nguồn thạo tin tiết lộ “một số tàu hải quân Mỹ đã di chuyển qua eo biển Hormuz” mà không có sự phối hợp với Iran. Đây được cho là lần đầu tiên hoạt động như vậy diễn ra kể từ khi xung đột bùng phát.
Truyền hình nhà nước Iran cho biết quân đội nước này đã cảnh báo một tàu quân sự Mỹ về khả năng bị tấn công “trong vòng 30 phút” nếu đi qua eo biển Hormuz, khiến phương tiện này phải quay đầu, rút khỏi vùng biển.
Eo biển Hormuz là tuyến vận chuyển dầu mỏ quan trọng, chiếm khoảng 20% nguồn cung dầu toàn cầu. Ngay sau khi Mỹ – Israel phát động chiến dịch tấn công Iran ngày 28/2, Tehran đã triển khai nhiều xuồng cao tốc để rải thủy lôi tại eo biển Hormuz.
Các quả thủy lôi, cùng mối đe dọa từ máy bay không người lái (UAV) và tên lửa, khiến số lượng tàu hàng đi qua tuyến hàng hải này giảm xuống mức rất thấp, đẩy giá năng lượng tăng cao và mang lại cho Iran đòn bẩy lớn nhất trong xung đột.
Việc mở lại tuyến đường này là một trong những chủ đề quan trọng trong thỏa thuận ngừng bắn gần đây giữa các bên, dù số lượng tàu thuyền qua lại vẫn còn hạn chế.
Sau khi các bên đạt được lệnh ngừng bắn, Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) ngày 9/4 công bố lộ trình thay thế cho tàu thuyền để tránh nguy cơ trúng thủy lôi tại eo biển Hormuz. Tuy nhiên, quan chức Mỹ cho rằng tuyến di chuyển này bị hạn chế đáng kể, phần lớn do Iran rải thủy lôi một cách thiếu hệ thống.
New York Times ngày 10/4 dẫn lời các quan chức Mỹ giấu tên nói rằng tình trạng mất dấu thủy lôi là một trong những lý do khiến Iran chưa thể nhanh chóng đáp ứng yêu cầu của chính quyền Tổng thống Trump về mở cửa hoàn toàn eo biển Hormuz.
Ông Trump đưa ra tuyên bố trong lúc đàm phán giữa Mỹ và Iran đang diễn ra tại Islamabad, Pakistan, với mục tiêu chấm dứt cuộc chiến kéo dài hơn 40 ngày qua đang làm rung chuyển cả Trung Đông và dẫn đến nhiều hệ lụy kinh tế toàn cầu.
Truyền thông nhà nước Iran cho biết phía Tehran đã trình bày “loạt đề xuất và lằn ranh đỏ” cho đàm phán hòa bình, đề cập các vấn đề eo biển Hormuz, bồi thường chiến tranh, giải phóng tài sản Iran bị đóng băng và một lệnh ngừng bắn trên toàn khu vực Trung Đông. Phó tổng thống Mỹ JD Vance cho biết Washington sẵn sàng đối thoại nếu Iran thực sự thiện chí.
Thanh Danh (Theo CNN, Reuters, AFP)
Tin Gốc: https://vnexpress.net/tong-thong-trump-thong-bao-my-dang-don-dep-eo-bien-hormuz-5061300.html
Cận cảnh radar tỷ USD sau khi hứng đòn tập kích của Iran
Trong video do kênh truyền hình Al Jazeera công bố hôm 10/4, các mặt ăng-ten cùng tòa nhà bên dưới radar cảnh giới AN/FPS-132 đã bị thủng và cháy xém tại nhiều vị trí, mảnh vỡ nằm rải rác xung quanh. Cơ sở này cũng chìm trong bóng tối, dường như do bị cắt điện.
Đây là lần đầu tiên xuất hiện hình ảnh cận cảnh về thiệt hại của tổ hợp radar này kể từ khi nó hứng đòn tập kích của Iran trong giai đoạn đầu xung đột. "Mức độ tổn thất dường như nghiêm trọng hơn so với những gì quan sát được qua ảnh vệ tinh", Egypt's Intel Observer, tài khoản mạng xã hội X chuyên phân tích thông tin nguồn mở về chiến sự Trung Đông, nhận định.
AN/FPS-132 là radar mảng pha quét điện tử chủ động (AESA), thường được bố trí 2-3 mặt ăng-ten thu phát. Thiết kế này cho phép loại bỏ cơ cấu quay của radar thông thường. Mỗi mặt radar sẽ quản lý một khu vực không phận riêng với góc phương vị 120 độ, cung cấp tổng góc nhìn 240-360 độ.
Radar AN/FPS-132 có tầm theo dõi tối đa 4.800 km, được ví như "mắt thần" chuyên cảnh báo sớm về những đòn tấn công bằng tên lửa đạn đạo. Mỹ đang vận hành tổng cộng 5 hệ thống, chủ yếu để phát hiện tên lửa đạn đạo xuyên lục địa phóng từ Nga, hoặc tên lửa đạn đạo khai hỏa từ tàu ngầm ở Bắc Đại Tây Dương và Bắc Băng Dương, có quỹ đạo hướng về lãnh thổ Mỹ.
Bộ Ngoại giao Mỹ hồi năm 2013 duyệt thương vụ trị giá 1,1 tỷ USD, tương đương hơn 2,1 tỷ USD hiện nay, để bán một tổ hợp AN/FPS-132 cho Qatar, kèm theo phụ tùng và hỗ trợ kỹ thuật. Hệ thống này được đặt ở miền bắc Qatar, cách thủ đô Doha khoảng 55 km, có khả năng phát hiện tên lửa phóng từ lãnh thổ Iran và Yemen.
Một số chuyên gia quân sự nhận định tổ hợp thuộc biên chế quân đội Qatar, nhưng do lực lượng Mỹ đồn trú chịu trách nhiệm vận hành. Trang phân tích chiến sự Clash Report cho rằng đây là một phần trong mạng lưới phòng thủ tên lửa của Mỹ nhằm bảo vệ các căn cứ đồn trú ở Trung Đông trước mối đe dọa từ Iran và những nhóm vũ trang ủy nhiệm như Houthi.
Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) hôm 28/2 thông báo đã phá hủy "tổ hợp radar AN/FPS-132 đặt tại một căn cứ của Mỹ ở Qatar". Ảnh vệ tinh thương mại do công ty Planet Labs chụp sau đó vài ngày cho thấy dấu vết hư hại trên mặt radar, kèm theo vệt nước tràn trong nỗ lực chữa cháy.
Phạm Giang (Theo Al Jazeera, Anadolu)
Tin Gốc: https://vnexpress.net/can-canh-radar-ty-usd-sau-khi-hung-don-tap-kich-cua-iran-5061164.html
Việt Nam và Lào tăng cường hợp tác an ninh
Thượng tướng Phạm Thế Tùng, thứ trưởng Bộ Công an dẫn đầu đoàn Việt Nam. Đoàn đại biểu Bộ Công an Lào do Trung tướng En Ouanongnout, thứ trưởng, kiêm tổng cục trưởng Tổng cục An ninh Lào dẫn đầu.
Đây là lần thứ 16 hội nghị hợp tác an ninh Việt Nam - Lào được tổ chức, đúng 1 năm sau hội nghị thứ 15 diễn ra tại TP.HCM.
Hội nghị diễn ra trong bối cảnh Lào đang chuẩn bị đón Tết cổ truyền Bunpimay và hai nước vừa tổ chức thành công Đại hội Đảng, bầu cử Quốc hội ở mỗi nước. Hội nghị cũng trong cùng thời điểm Thường trực Ban Bí thư Trần Cẩm Tú có chuyến thăm chính thức đầu tiên đến Lào.
Phát biểu tại hội nghị, Thứ trưởng Phạm Thế Tùng mong muốn hai bên tiếp tục phối hợp hiệu quả và đi vào thực chất.
Trong đó có việc duy trì giao ban định kỳ giữa lực lượng An ninh và Công an các địa phương có chung biên giới của Việt Nam và Lào. Kiên quyết không để các thế lực thù địch, phản động có điều kiện lợi dụng nước này chống nước kia, không để phá hoại ổn định chính trị, an ninh trật tự của mỗi nước và gây chia rẽ quan hệ song phương.
Hai bên đánh giá thời gian qua, mặc dù gặp rất nhiều khó khăn do ảnh hưởng của tình hình thế giới và khu vực, lực lượng an ninh hai nước đã chủ động triển khai thực hiện hiệu quả biên bản hội nghị tại TP.HCM. Hai bên cũng đã phối hợp chặt chẽ và có hiệu quả trong công tác đảm bảo an ninh quốc gia của mỗi nước.
Về phương hướng hợp tác thời gian tới, hai bên tiếp tục triển khai hiệu quả các cơ chế hợp tác đã có giữa lực lượng an ninh hai nước, nhất là giữa các đơn vị nghiệp vụ và công an địa phương giáp biên giới.
Đặc biệt coi trọng cơ chế trao đổi thông tin, tình hình liên quan an ninh quốc gia hai nước để có biện pháp phòng ngừa, đấu tranh xử lý kịp thời và tham mưu giúp lãnh đạo hai Bộ về chủ trương, biện pháp đảm bảo an ninh quốc gia trong tình hình mới.
Bên cạnh đó, nhất trí tiếp tục trao đổi thông tin, phối hợp phòng, chống tác động từ các mối đe dọa an ninh ảnh hưởng đến hợp tác giữa hai nước nói chung, Bộ Công an hai nước nói riêng.
Ngoài ra, nhất trí phối hợp chặt chẽ quan điểm lập trường của hai nước tại các diễn đàn hợp tác an ninh quốc tế và khu vực. Nhất trí thúc đẩy hợp tác phòng, chống khủng bố quốc tế của các nước ASEAN cũng như phối hợp đảm bảo an ninh cho các sự kiện lớn diễn ra tại Lào và Việt Nam sắp tới.
Tin Gốc: https://tuoitre.vn/viet-nam-va-lao-tang-cuong-hop-tac-an-ninh-20260411172900569.htm
