Theo các ý kiến tại cuộc họp, Bộ Công Thương đã đạt được nhiều kết quả quan trọng trong xây dựng, hoàn thiện thể chế, nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý nhà nước, thúc đẩy phát triển 3 trụ cột gồm công nghiệp; năng lượng; thị trường (xuất khẩu và tiêu dùng).
Đánh giá cao sự nỗ lực của Bộ Công Thương, Thủ tướng Lê Minh Hưng chia sẻ với những khó khăn, thách thức của ngành, nhấn mạnh Chính phủ đã tập trung khẩn trương, quyết liệt chỉ đạo, báo cáo, đề xuất cấp có thẩm quyền để tháo gỡ khó khăn, vướng mắc.
Trong bối cảnh tình hình thế giới và khu vực dự báo tiếp tục biến động nhanh, phức tạp, khó lường, Thủ tướng chỉ ra ngành công thương đối mặt nhiều thách thức.
Vì vậy trước yêu cầu thực hiện mục tiêu tăng trưởng bền vững hai con số, bộ cần phải gánh vác nhiệm vụ trọng tâm, tiên phong xử lý các tồn tại và thúc đẩy các hoạt động sản xuất kinh doanh để đạt mục tiêu đề ra.
Theo đó, ông nhấn mạnh Bộ Công Thương cần khẩn trương cụ thể hóa và tổ chức thực hiện kịp thời kế hoạch thực hiện chương trình hành động của Chính phủ thực hiện Nghị quyết Đại hội XIV của Đảng, Kết luận số 18 của Trung ương… trong lĩnh vực quản lý ngành.
Bộ cần giao các chỉ tiêu, đầu việc, thời hạn hoàn thành cụ thể cho từng lãnh đạo bộ, đơn vị trong bộ, các tập đoàn kinh tế nhà nước, địa phương.
Cùng đó, quan tâm xây dựng Đảng bộ cơ quan trong sạch, vững mạnh, đoàn kết; xây dựng đội ngũ cán bộ, công chức, viên chức, người lao động. Cương quyết, kịp thời thay thế những người không hoàn thành nhiệm vụ, không đạt yêu cầu.
Về các nhiệm vụ cụ thể, người đứng đầu Chính phủ đề nghị tập trung cho công tác xây dựng, hoàn thiện thể chế, trong đó khẩn trương hoàn thành dự thảo Luật Công nghiệp trọng điểm. Rà soát chức năng, nhiệm vụ để phân định rõ thẩm quyền của các bộ, cơ quan, tránh chồng chéo.
Việc này nhằm bảo đảm “một việc – một cơ quan chủ trì, chịu trách nhiệm”, nhất là trong việc quản lý, khai thác khoáng sản, quản lý các khu công nghiệp, khu chế xuất, các tập đoàn, doanh nghiệp nhà nước trong lĩnh vực công thương.
Thực hiện phân cấp, cắt giảm, đơn giản hóa thủ tục hành chính, điều kiện kinh doanh, ngành nghề kinh doanh có điều kiện, phân cấp, phân quyền thực chất. Bảo đảm an ninh năng lượng và chuyển dịch năng lượng công bằng.
Đặc biệt, bộ, ngành công thương chịu trách nhiệm không để thiếu điện, xăng dầu trong mọi tình huống. Khẩn trương rà soát, cập nhật, bổ sung quy hoạch điện 8, bổ sung các dự án điện nền theo công nghệ mới, đẩy nhanh tiến độ các dự án điện. Bộ phối hợp chặt chẽ với Bộ Nông nghiệp và Môi trường trong vận hành hiệu quả, tối ưu hóa các hồ thủy điện.
Khẩn trương xây dựng phương án rà soát, tái cơ cấu hệ thống kinh doanh, phân phối xăng dầu theo hướng giảm khâu trung gian, giảm chi phí; khẩn trương triển khai xây dựng kho dự trữ xăng dầu quốc gia; đẩy nhanh việc sử dụng xăng E10.
Đẩy mạnh tái cơ cấu chuỗi công nghiệp và chuỗi cung ứng, thúc đẩy sản xuất công nghiệp theo chiều sâu, nâng cao năng lực tự chủ sản xuất trong nước; góp phần xác lập mô hình tăng trưởng mới. Đẩy nhanh triển khai các dự án công nghiệp quy mô lớn.
Xây dựng các chuỗi liên kết giữa doanh nghiệp nội địa và doanh nghiệp FDI, thúc đẩy các doanh nghiệp Việt Nam tham gia sâu vào chuỗi cung ứng chiến lược của các nước. Nâng cao hiệu quả hoạt động xuất nhập khẩu, đa dạng hóa thị trường xuất khẩu. Chuẩn bị kỹ nội dung, phương án đàm phán thuế đối ứng với Mỹ…
Chỉ số đại diện cho sàn TP HCM giảm trong phần lớn thời gian giao dịch hôm nay, có lúc xuống mức thấp nhất một tuần. Lực cầu giải ngân ở vùng giá thấp trong những phút cuối giúp biên độ giảm thu hẹp còn 9 điểm, nối dài chuỗi điều chỉnh 3 phiên liên tiếp và đóng cửa tại 1.675 điểm.
Diễn biến này trùng khớp dự báo ngắn hạn của nhiều nhóm phân tích. Theo Công ty chứng khoán Yuanta Việt Nam, dù đóng cửa trong sắc đỏ, chỉ số vẫn trong nhịp hồi phục từ vùng 1.590 điểm. Quán tính giảm trong tuần trước có thể kéo dài khiến VN-Index lùi về quanh 1.640-1.660 điểm trước khi bật trở lại vùng 1.700 điểm. Thị trường sẽ chịu tác động mạnh của nhiều sự kiện, đặc biệt là việc FTSE Russell công bố kết quả đánh giá nâng hạng giữa kỳ.
Sàn TP HCM hôm nay chìm trong sắc đỏ với gần 240 mã giảm, gấp 3 lần mã tăng. Rổ vốn hóa lớn có 18 cổ phiếu đóng cửa dưới tham chiếu, gấp đôi số lượng cổ phiếu tăng.
Nhóm dầu khí chịu áp lực xả hàng mạnh nhất. Toàn bộ cổ phiếu thành phần giảm điểm, trong đó BSR và PVD điều chỉnh nhiều nhất với tỷ lệ lần lượt 4,7% và 3,7%. Tương tự, nhà đầu tư đồng loạt bán cổ phiếu phân bón khiến các mã trụ như DGC, DPM, DCM đều mất hơn 3%.
Cổ phiếu chứng khoán cũng giảm sâu. APG hôm nay chạm sàn và không có bên mua, trong khi TCX, VIX, VDS mất khoảng 2%. VND là một trong số ít mã có trạng thái tích cực nhất khi giữ nguyên tham chiếu.
Sắc đỏ bao trùm nhóm bất động sản. Cổ phiếu của nhiều chủ đầu tư lớn như KDH, NLG, AGG, PDR, DXG đều đóng cửa với mức giảm trên 1%. VIC lội ngược dòng khi tăng 0,4% lên 141.600 đồng, giúp VN-Index tránh phiên giảm sâu hơn.
Tín hiệu kém khả quan nhất phiên đầu tuần là thanh khoản giảm sâu, còn chưa đến 18.000 tỷ đồng, cho thấy tâm lý thận trọng cao độ của nhà đầu tư trong lẫn ngoài nước. Đây là mức khớp lệnh thấp nhất kể từ giữa tháng 2.
Thị trường không có cổ phiếu nào đạt giá trị sang tay nghìn tỷ. VIX dẫn đầu với gần 600 tỷ đồng, sau đó đến HPG, SHB và MWG cùng trên 500 tỷ đồng.
Nhà đầu tư nước ngoài nối dài mạch xả hàng phiên thứ hai. Nhóm này giải ngân gần 1.650 tỷ đồng, trong khi bán ra gần 1.800 tỷ đồng.
Tham gia một nhóm chứng khoán trên Zalo, chị Miên (Hà Nội) cho biết mình gần như giao dịch theo toàn bộ khuyến nghị từ một "leader" tự giới thiệu là môi giới công ty chứng khoán. Mỗi lần nhóm đưa tín hiệu, chị liền cân nhắc mua vào hoặc bán ra.
"Không phân tích hay tìm hiểu gì nhiều, thấy họ nói có lý là tôi đầu tư theo thôi", chị Miên kể, và giờ buồn bã nhìn tài khoản đã âm gần 500 triệu đồng.
Chị Miên cùng lúc tham gia tới hơn 3 hội nhóm khác nhau. Ngồi trò chuyện ít phút, điện thoại của chị Miên sáng liên tục.
Chị giơ ra những tin nhắn dồn dập từ nhóm chứng khoán: "Nhịp chỉnh lớn như này là cơ hội mua hàng giá rẻ", "Anh chị thấy em ổn thì chuyển ID về em quản lý", "Đúng như hôm trước em nhận định…", "Để được tư vấn kỹ hơn vui lòng tham gia nhóm…".
Những lời khẳng định chắc nịch, hoặc những tín hiệu mua bán đưa ra dồn dập, tất cả tạo cảm giác thị trường luôn có cơ hội kiếm tiền. Đầu năm nay, chị mua mã bất động sản ở mức gần 21.000 đồng/cổ phiếu theo lời khuyến nghị từ hội nhóm. Đến nay mã này đã giảm hơn 20%, khiến chị chịu khoản lỗ đáng kể.
"Đợt rồi nghe môi giới liên tục hô thị trường sắp "sập", tôi vội bán cổ phiếu bảo hiểm ở mức 57.000 đồng/cổ phiếu. Tuy nhiên sau đó mã này tăng mạnh nhờ thông tin cổ phần hóa và diễn biến lãi suất, khiên tôi lại thấy hụt hẫng", chị Miên kể những chuyện "giở khóc cười" khi đầu tư.
Các hội nhóm chứng khoán mọc lên "như nấm sau mưa". Nhà đầu tư cá nhân bị cuốn vào các hội nhóm chứng khoán, nơi cảm xúc đám đông thường lấn át lý trí và quyết định đầu tư được đưa ra chỉ ít phút.
Trong ba năm qua, số lượng nhà đầu tư F0 tăng rất nhanh trên thị trường. Theo dữ liệu từ VSD, số lượng tài khoản nhà đầu tư cá nhân đã gần 12,6 triệu, gấp khoảng 3 lần so với mức 4,25 triệu ở thời điểm cuối năm 2021.
Sự bùng nổ này dẫn đến nhu cầu tìm hiểu thông tin rất lớn trong thời gian ngắn. Việc xuất hiện các nhóm chứng khoán, các "room chat" cũng nhằm mục tiêu đáp ứng một phần nhu cầu này.
Tuy nhiên chất lượng của các nhóm chat chứng khoán thì cũng "vàng thau lẫn lộn". Có điều nghịch lý ở đây là những người đủ khả năng phân biệt lại ít tham gia, trong khi nhiều nhà đầu tư mới, còn non kinh nghiệm khi tham gia các nhóm chứng khoán bát nháo lại chưa nhận ra được những rủi ro.
Sau khi Tuổi Trẻ đăng tải bài viết "Nhộn nhạo 'chuyên gia', hội nhóm chứng khoán: Ngậm đắng vì tin 'giá dầu vượt 500 USD/thùng'", tòa soạn đã nhận được nhiều phản hồi từ bạn đọc liên quan đến thực trạng các hội nhóm đầu tư trên mạng.
Một độc giả ký tên T.Đ cho biết nhà đầu tư cần đặc biệt thận trọng khi tham gia các hội nhóm chứng khoán trên mạng xã hội.
"Nếu thấy phần lớn bình luận trong nhóm đến từ các tài khoản có dấu hiệu thiếu xác thực, nội dung mang tính hô hào, kêu gọi theo đám đông, thì nên cân nhắc kỹ trước khi tin tưởng và làm theo", độc giả này chia sẻ. Theo ý kiến này, không ít hội nhóm sử dụng tài khoản ảo để tạo hiệu ứng đám đông, từ đó dẫn dắt tâm lý nhà đầu tư thiếu kinh nghiệm.
Một môi giới chứng khoán (không nêu tên) chia sẻ, cùng với sự bùng nổ của mạng xã hội, mô hình các "room" chứng khoán miễn phí và trả phí (room VIP) phát triển mạnh mẽ, thu hút đông đảo nhà đầu tư cá nhân tham gia.
Theo vị này, các room miễn phí thường là bước đầu để thu hút người tham gia. Nội dung phổ biến gồm nhận định thị trường, khuyến nghị mua bán cổ phiếu và chia sẻ hình ảnh tài khoản lãi lớn.
Tuy nhiên một số trường hợp lợi nhuận là có thật nhưng chỉ đến từ một số ít nhà đầu tư trong số hàng trăm người tham gia, trong khi phần lớn các trường hợp thua lỗ lại không được đề cập. Cá biệt, có hiện tượng sử dụng lại hình ảnh qua "photoshop" để lôi kéo nhà đầu tư.
Khi đã tạo dựng được niềm tin nhất định, các môi giới sẽ mời gọi nhà đầu tư chuyển tài khoản hoặc mở mới để được tham gia vào room VIP.
Tại đây, thông tin tiếp tục được "lọc" theo hướng tích cực: những giao dịch thành công được nhấn mạnh, trong khi các trường hợp thua lỗ ít khi được chia sẻ công khai.
Điều này dễ tạo cảm giác rằng việc đầu tư trong room luôn hiệu quả, dù thực tế tỉ lệ nhà đầu tư duy trì được lợi nhuận ổn định không cao.
Về năng lực của đội ngũ môi giới, nguồn tin cho rằng nhiều người tự xưng "chuyên gia", môi giới "xịn" nhưng kiến thức cơ bản, thậm chí nhiều người còn dùng AI rồi "chém thêm". Thu nhập chính của họ vẫn đến từ phí giao dịch, nên việc khuyến nghị mua bán thường xuyên có thể gắn với mục tiêu gia tăng khối lượng giao dịch.
Báo cáo từ Vietnam Report vừa công bố mới đây đã cho thấy từ chi phí logistics "ăn mòn" lợi nhuận đến các vụ kiện phòng vệ thương mại đang buộc doanh nghiệp vật liệu xây dựng phải thay đổi tư duy quản trị.
Ngành vật liệu xuất khẩu đang đối mặt với một thực trạng đầy trớ trêu khi hàng hóa làm ra nhiều nhưng không thể vận chuyển hoặc vận chuyển với chi phí không tưởng. Theo số liệu, xuất khẩu xi măng và clinker đạt hơn 37,3 triệu tấn (tương đương 1,3 tỉ USD, tăng 25,6% về khối lượng).
Trong khi nhóm sản phẩm gỗ và nội thất cũng đạt kim ngạch hàng tỉ USD. Tuy nhiên, niềm vui tăng trưởng không trọn vẹn khi "mưa tên lửa" địa chính trị tại Trung Đông đang làm đứt gãy các tuyến hàng hải huyết mạch.
Đặc biệt tại khu vực eo biển Hormuz, việc các hãng tàu phải đi vòng và áp thêm phụ phí chiến tranh đã đẩy chi phí logistics lên mức phi lý. Đối với các mặt hàng có khối lượng lớn nhưng giá trị đơn vị thấp như xi măng, đá xây dựng hay bê tông, đây là một "đòn chí mạng".
Theo phân tích của các chuyên gia, trước đây giá một tấn xi măng tại cảng Việt Nam khoảng 41 - 42 USD, nhưng nếu giá cước vận tải sang Trung Đông đội lên mức 60 USD/tấn, thì chi phí vận chuyển đã cao hơn cả giá trị thực của hàng hóa. Đối với mặt hàng đá xây dựng, tiền cước thậm chí có thể cao gấp hàng chục lần giá trị sản phẩm, khiến chuỗi cung ứng có nguy cơ bị dừng lại ngay lập tức do không còn hiệu quả kinh tế.
Không chỉ khó ở khâu vận chuyển, hàng vật liệu xây dựng Việt Nam còn vấp phải các rào cản pháp lý khắt khe. Điển hình là vụ việc Mỹ áp thuế chống bán phá giá sơ bộ đối với thép cốt bê tông Việt Nam với mức thuế rất cao, từ 122% đến hơn 130%. Con số này cao hơn gấp nhiều lần so với các quốc gia khác cùng bị điều tra như Ai Cập (34% - gần 53%) hay Bulgaria khoảng 52,8%.
Sự gia tăng đột biến của lượng thép xuất khẩu sang Mỹ (từ 43 tấn năm 2022 lên 56.400 tấn năm 2024) đã khiến các cơ quan quản lý sở tại siết chặt các biện pháp phòng vệ để bảo vệ sản xuất nội địa. Đây là bài học đắt giá về việc mở rộng quy mô quá nhanh mà thiếu các chiến lược phòng vệ và đa dạng hóa thị trường bền vững.
Phương pháp ứng phó: chuyển đổi số và xanh hóa là bắt buộc
Trước những "cơn sóng" dữ mà thị trường toàn cầu đang phải đón nhận, các doanh nghiệp vật liệu xây dựng đang buộc phải tái định hình chiến lược. Trong đó, xu hướng nổi bật là chuyển dịch từ mô hình tăng trưởng dựa trên quy mô sang mô hình dựa trên hiệu quả và công nghệ.
Khảo sát cho thấy một con số ấn tượng khi 100% doanh nghiệp tham gia khảo sát cho biết đang triển khai chuyển đổi số. Trong đó, 22,4% đã hoàn thành và bước sang giai đoạn tối ưu hóa, tích hợp công nghệ toàn diện vào vận hành.
Việc 88,9% doanh nghiệp dự kiến tăng đầu tư vào công nghệ trong năm 2026 cho thấy chuyển đổi số đã trở thành nền tảng sống còn để quản trị chi phí và dữ liệu.
Một giải pháp hữu hiệu, bền vững hơn nữa là theo đuổi và tuân thủ tiêu chuẩn ESG, xem đây như là "tấm vé thông hành". Phát triển bền vững không còn là khẩu hiệu xa vời. Bởi có tới 92,3% doanh nghiệp xác định ESG (môi trường - xã hội - quản trị) là ưu tiên chiến lược.
Với một ngành tiêu thụ nhiều năng lượng và tài nguyên, việc đáp ứng các tiêu chuẩn xanh và minh bạch thông tin là điều kiện tiên quyết để tham gia vào chuỗi cung ứng toàn cầu và vượt qua các rào cản kỹ thuật tại các thị trường khó tính.
Trao đổi với Tuổi Trẻ Online, ông Đinh Hồng Kỳ, Chủ tịch Hiệp hội Xây dựng và Vật liệu xây dựng TP.HCM (SACA) nhận định ngành vật liệu xây dựng Việt Nam đang đứng trước một cuộc sát hạch gắt gao. Những doanh nghiệp có khả năng tối ưu hóa chuỗi cung ứng, chủ động ứng phó với các biện pháp phòng vệ thương mại và mạnh dạn đầu tư vào công nghệ xanh sẽ là những cái tên trụ vững qua "cơn bão" địa chính trị và kinh tế toàn cầu hiện nay.
