Bộ Tư pháp đang lấy ý kiến về đề xuất thí điểm chế định luật sư (LS) công tại 8 bộ (Công an, Quốc phòng, Xây dựng, Tài chính, Tư pháp, Công thương, Ngoại giao, NN-MT) và 10 tỉnh, thành phố (Hà Nội, TP.HCM, Đà Nẵng, Hải Phòng, Cần Thơ, Quảng Ninh, Lâm Đồng, Khánh Hòa, Đồng Nai, Bắc Ninh).
Theo dự thảo, LS công gồm cán bộ, công chức, viên chức, sĩ quan CAND, sĩ quan QĐND, cán bộ thuộc doanh nghiệp nhà nước được cơ quan có thẩm quyền cấp chứng chỉ hành nghề LS để thực hiện các hoạt động có tính chất pháp lý nhằm bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của nhà nước theo quy định của pháp luật.
Những người này sẽ tham gia tố tụng với tư cách LS, tư vấn pháp luật, đại diện cho cơ quan nhà nước trong việc giải quyết các vụ kiện, tranh chấp trong nước và quốc tế về đầu tư, thương mại, công pháp quốc tế, hành chính, dân sự và tham gia quá trình thi hành án dân sự, án hành chính.
Để trở thành LS công, ứng viên phải có trình độ cử nhân luật trở lên; có ít nhất 5 năm kinh nghiệm làm việc trong lĩnh vực pháp luật hoặc kinh nghiệm tranh tụng, tư vấn pháp luật hoặc giải quyết vụ việc pháp lý phức tạp; đã được đào tạo LS công, trừ trường hợp được miễn đào tạo theo quy định.
Về chế độ đãi ngộ, LS công được hưởng hỗ trợ hằng tháng bằng 100% theo hệ số lương hiện hưởng; được hưởng thù lao, tiền thưởng và các khoản thu nhập khác theo kết quả, sản phẩm công việc theo quy định của pháp luật; được hưởng tiền làm thêm giờ, làm việc vào ban đêm, công tác phí và các chế độ khác theo quy định của pháp luật về cán bộ công chức, viên chức.
Đáng chú ý, LS có trên 10 năm kinh nghiệm hành nghề LS được tuyển dụng làm LS công được hưởng lương và hỗ trợ hằng tháng bằng 100% theo hệ số lương bậc 1 của chuyên viên cao cấp hoặc tương đương theo vị trí việc làm.
Trao đổi với PV Thanh Niên, LS-TS Hà Hải, Phó chủ nhiệm Đoàn LS TP.HCM, bày tỏ sự đồng tình với chủ trương xây dựng chế định LS công. Tuy nhiên, góp ý vào dự thảo, LS Hà Hải cho rằng phạm vi đối tượng được công nhận LS công cần cân nhắc và nên bổ sung thêm Ủy ban MTTQ VN.
Lý giải đề xuất này, ông cho biết, từ ngày 1.7.2025, các tổ chức chính trị – xã hội và hội quần chúng chính thức trở về ngôi nhà chung MTTQ VN, như Liên đoàn LS VN, Hội Luật gia VN, Đoàn TNCS Hồ Chí Minh, Hội Liên hiệp Phụ nữ VN, Hội Nông dân VN, Hội Cứu trợ trẻ em tàn tật VN…
“Trong bối cảnh đó, nhu cầu về LS công để tham gia bảo vệ quyền, lợi ích hợp pháp, chính đáng cho các tổ chức này là rất lớn. Do đó tôi cho rằng thí điểm về LS công nếu bỏ qua vai trò của MTTQ sẽ là một khiếm khuyết rất lớn về thực tiễn, ảnh hưởng đến kết quả thí điểm”, LS Hà Hải nói.
Bà Nguyễn Thị Phương Ngọc, Phó giám đốc Sở Tư pháp TP.HCM, cho biết Sở hoàn toàn ủng hộ với đề xuất cần có LS công như dự thảo. Bởi theo bà, ngoài các đội ngũ là bộ phận pháp chế hiện làm việc tại các cơ quan nhà nước, có thêm LS công là những người được đào tạo bài bản để chuyên làm công việc của một LS sẽ giúp được rất nhiều trong việc tham mưu, tư vấn pháp lý cho nhà nước.
“Nếu được Quốc hội thông qua, LS công ra đời sẽ hỗ trợ rất nhiều trong công việc cho các sở, ban ngành. Tôi tin rằng nếu nhà nước có chế độ đãi ngộ xứng đáng thì chúng ta sẽ thu hút được nguồn lực LS có kinh nghiệm thực tiễn đang hoạt động bên ngoài và các chuyên gia là giảng viên ở các trường luật”, bà Ngọc chia sẻ.
Theo tờ trình dự thảo của Bộ Tư pháp, tại Nghị quyết số 66 năm 2025 của Bộ Chính trị chỉ đạo “nghiên cứu, hình thành chế định LS công và cơ chế có điều kiện cho phép viên chức được hành nghề LS; thu hút, tiếp nhận chuyên gia, nhà khoa học pháp lý, luật gia, LS giỏi vào khu vực công”.
Cũng theo Bộ Tư pháp, trong thời gian qua, số lượng vụ kiện hành chính tăng hằng năm (năm 2020 số vụ án hành chính đã thụ lý hơn 9.000 vụ, năm 2023 hơn 10.000 vụ và năm 2024 là hơn 12.000 vụ). So sánh số vụ án hành chính được thụ lý năm 2024 so với năm 2020 thì tỷ lệ tăng 31%, trung bình mỗi năm tăng gần 8%. Trong thời gian 5 năm (2020 – 2024), án hành chính được giải quyết chỉ đạt tỷ lệ 52%. Một trong những nguyên nhân là do các cơ quan còn thiếu nhân sự chuyên trách, chưa được tập huấn nghiệp vụ và kinh nghiệm tham gia tố tụng.
Tỷ lệ các vụ kiện hành chính mà tòa tuyên hủy một phần hoặc toàn bộ quyết định hành chính vẫn còn ở mức cao. Theo thống kê của TAND tối cao, năm 2020, tỷ lệ án hành chính tuyên hủy toàn bộ hoặc một phần quyết định hành chính lần lượt là 25% và 8,5%; năm 2024, tỷ lệ này lần lượt là 29% và 10%.
Những con số trên phản ánh những hạn chế trong việc kiểm soát tính hợp pháp của các quyết định hành chính trước khi ban hành, hạn chế trong tham gia tố tụng hành chính để bảo vệ quyền và lợi ích của nhà nước. Nhiều vụ việc cơ quan nhà nước không cử được người tham gia đối thoại, không tham gia phiên tòa.
Không chỉ có án hành chính, hiện nay tranh chấp đầu tư, thương mại quốc tế (trong khuôn khổ WTO hay các hiệp định thương mại tự do), tranh chấp về công pháp quốc tế (tranh chấp biên giới, lãnh thổ…) đang ngày càng trở nên phổ biến và phức tạp đối với các quốc gia, trong đó có VN.
Đối với lĩnh vực giải quyết khiếu nại, tố cáo, đặc biệt là các vụ việc liên quan đến đất đai, bồi thường, hỗ trợ và tái định cư vẫn chiếm tỷ lệ lớn và phức tạp, trở thành “điểm nóng” gây áp lực lớn cho các cơ quan có thẩm quyền.
Trong bối cảnh trên, việc hình thành đội ngũ LS công được kỳ vọng sẽ giúp nâng cao chất lượng xử lý vụ việc, hạn chế sai sót, giảm tình trạng khiếu kiện kéo dài, vượt cấp.
Chiều 6.4, vụ tai nạn giao thông đặc biệt nghiêm trọng xảy ra trên tuyến đường ĐT716, khu vực gần khu du lịch Bàu Trắng (xã Hòa Thắng, tỉnh Lâm Đồng; trước đây thuộc huyện Bắc Bình, tỉnh Bình Thuận), khi một xe khách lao xuống vực khiến 4 người tử vong và nhiều người bị thương.
Theo thông tin ban đầu, xe khách mang biển số 86H-045.xx lưu thông theo hướng từ Bàu Trắng về xã Liên Hương. Khi đến đoạn đường cong, cua nguy hiểm trên tuyến ĐT716, phương tiện bất ngờ mất kiểm soát, lao xuống vực sâu bên đường.
Hậu quả, 3 người tử vong tại chỗ, 7 người bị thương được đưa đi cấp cứu. Chiếc xe khách bị gãy nát sau cú lao xuống vực. Một số nạn nhân được cho là vẫn còn mắc kẹt trong xe.
Ngay sau khi nhận tin báo, các lực lượng chức năng đã nhanh chóng có mặt tại hiện trường, triển khai công tác cứu hộ, đưa người bị thương đi cấp cứu và tìm kiếm những người còn kẹt trong xe.
Ngày 22/4, Thủ tướng Lê Minh Hưng chủ trì buổi làm việc với Bộ Khoa học và Công nghệ về thực hiện các nhiệm vụ khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số. Ông đánh giá cao nỗ lực của bộ trong tham mưu, triển khai Nghị quyết 57, hoàn thiện thể chế, cơ chế chính sách; thúc đẩy phát triển hạ tầng, công nghệ; đưa khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số lan tỏa rộng khắp các ngành, lĩnh vực và đời sống.
Tuy nhiên, Thủ tướng lưu ý về cơ chế huy động nguồn lực xã hội, hợp tác công tư, đặt hàng, giao nhiệm vụ, khoán chi, sử dụng quỹ còn vướng mắc. Ông cho rằng liên kết giữa nghiên cứu, ứng dụng, đào tạo và thị trường còn yếu; thương mại hóa kết quả nghiên cứu, phát triển doanh nghiệp công nghệ, doanh nghiệp khởi nghiệp sáng tạo và thị trường khoa học công nghệ chưa đạt yêu cầu.
Bên cạnh đó, hạ tầng số, dữ liệu số, nền tảng số, công nghệ chiến lược và nhân lực chất lượng cao còn là điểm nghẽn. Việc hình thành hệ sinh thái dữ liệu, chia sẻ và khai thác dữ liệu phục vụ quản trị, điều hành và phát triển kinh tế - xã hội chưa đồng bộ.
Người đứng đầu Chính phủ nhấn mạnh thời gian tới cần ưu tiên nguồn lực, tăng tỷ trọng chi cho công nghệ chiến lược, công nghệ cao, công nghệ lõi trong tổng chi ngân sách dành cho khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số. Điều này nhằm thực hiện yêu cầu của Nghị quyết 57 là bố trí ít nhất 3% tổng chi ngân sách nhà nước cho lĩnh vực này.
Thủ tướng yêu cầu đổi mới tư duy quản lý, chuyển trọng tâm chính sách hỗ trợ doanh nghiệp từ đầu vào sang hỗ trợ theo kết quả đầu ra; tháo gỡ dứt điểm các rào cản, chấp nhận rủi ro có kiểm soát, tập trung vào cơ chế quản lý, tài chính, đầu tư và tăng tính tự chủ cho các đơn vị sự nghiệp khoa học và công nghệ.
Ông nhấn mạnh cần làm chủ công nghệ lõi, ưu tiên tiếp thu, chuyển giao và làm chủ các công nghệ nền tảng, công nghệ tiên tiến, công nghệ chiến lược và công nghệ số; đồng thời quản lý, thúc đẩy phát triển tài sản số, tiền kỹ thuật số theo hướng lành mạnh, hiệu quả.
Các mục tiêu được đặt ra gồm tỷ trọng kinh tế số đạt 30% GDP, tỷ lệ doanh nghiệp có hoạt động đổi mới sáng tạo đạt 40%, tăng trưởng doanh số thương mại điện tử bình quân 23-25%.
Thủ tướng yêu cầu Bộ Khoa học và Công nghệ trình ban hành 3 nghị định và 2 quyết định của Thủ tướng hướng dẫn Luật Chuyển đổi số và Luật Trí tuệ nhân tạo trong tháng 4. Bộ đồng thời phải rà soát, hoàn thiện danh mục công nghệ chiến lược và sản phẩm công nghệ chiến lược theo hướng tinh gọn, tập trung vào những lĩnh vực có ý nghĩa quyết định đối với phát triển đất nước trước mắt và lâu dài.
Lãnh đạo Chính phủ chỉ đạo các bộ, ngành phối hợp lựa chọn ngay một số nhiệm vụ công nghệ chiến lược trọng tâm gắn với các bài toán lớn của quốc gia, triển khai theo lộ trình cụ thể và có thể đo lường kết quả. Đồng thời, việc thành lập tổ công tác điều phối liên ngành và thiết lập cơ chế chỉ đạo thống nhất là cần thiết để triển khai hiệu quả các chương trình phát triển công nghệ chiến lược, tăng cường liên kết giữa doanh nghiệp, nhà trường và cơ sở nghiên cứu, tránh lãng phí nguồn lực.
Bộ Khoa học và Công nghệ được giao phối hợp với Bộ Tài chính hoàn thiện, trình ban hành quy định về tiêu chí, trình tự, thủ tục và nội dung sử dụng ngân sách nhà nước cho các dự án khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số. Trong đó, cơ chế cấp phát phải chuyển sang đặt hàng, giao nhiệm vụ theo kết quả đầu ra, đồng thời thiết lập cơ chế chấp nhận rủi ro có kiểm soát trong nghiên cứu.
Trong quý 2, Bộ Khoa học và Công nghệ phối hợp với Ban Chính sách, chiến lược Trung ương xây dựng Nghị quyết về mô hình phát triển đất nước trong giai đoạn mới dựa trên khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số để trình Hội nghị Trung ương 3 xem xét.
Thủ tướng cũng yêu cầu quyết liệt tái cấu trúc 16 phòng thí nghiệm trọng điểm quốc gia và ban hành cơ chế đột phá cho Sàn giao dịch khoa học công nghệ.
Theo báo cáo, Việt Nam đã ban hành 11 nhóm công nghệ chiến lược với 35 sản phẩm công nghệ chiến lược. Năm 2025 có 53 tổ chức khoa học công nghệ đạt trình độ khu vực và quốc tế, 6 khu công nghệ cao; tỷ trọng xuất khẩu sản phẩm công nghệ cao đạt gần 50%. Việt Nam xếp hạng 44/139 quốc gia về chỉ số đổi mới sáng tạo toàn cầu, hệ sinh thái khởi nghiệp đứng thứ 55 thế giới.
Đến cuối tháng 3/2026, tỷ lệ phủ sóng 5G đạt 91,9% dân số với hơn 22,4 triệu thuê bao; tốc độ Internet di động đứng thứ 14 thế giới, Internet cố định đứng thứ 9; hạ tầng IPv6 xếp thứ 7 toàn cầu.
Số doanh nghiệp công nghệ số tăng thêm 1.394. Xuất khẩu sản phẩm công nghệ số đạt hơn 45 tỷ USD, tăng 32,2%; tổng kim ngạch xuất khẩu sản phẩm công nghệ số đạt 172 tỷ USD; quy mô thương mại điện tử đạt 36 tỷ USD, gấp 3 lần năm 2020.
Tổng kinh phí cho khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số năm 2026 được Quốc hội phê chuẩn là 65.020 tỷ đồng, gồm 30.720 tỷ đồng chi thường xuyên và 34.300 tỷ đồng chi đầu tư phát triển. Đến nay 92,27% đã phân bổ chi thường xuyên và 68,58% chi đầu tư, phần còn lại đang tiếp tục rà soát để phân bổ.
Ngày 10-4, Quân đoàn 34 cho hay Đội quy tập hài cốt liệt sĩ của đơn vị vừa phát hiện và quy tập 12 hài cốt liệt sĩ tại làng Doch 1, xã Ia Ly, tỉnh Gia Lai.
Trước đó từ thông tin của anh A Hải, người dân trú tại làng Doch 1, cung cấp trong thời gian đi bắt dơi tại khu vực núi Chư Pa, anh tình cờ phát hiện một hang đá có chứa nhiều vật dụng sinh hoạt nghi liên quan đến bộ đội.
Nhận được tin báo, Đội quy tập hài cốt liệt sĩ Quân đoàn 34 nhanh chóng triển khai lực lượng đến nơi nguồn tin báo. Qua tìm kiếm nhiều ngày liên tục, đơn vị này đã phát hiện 12 hài cốt liệt sĩ.
Tại hiện trường, các hài cốt liệt sĩ hầu hết đã bị phân hủy do thời gian dài, chỉ còn lại những mảnh xương nhỏ và răng. Việc nhận dạng liệt sĩ dựa vào các di vật đi kèm như tăng võng, vải dù, bút sắt, băng đạn AK, cúc áo, đế dép cao su, dây thông tin, bàn chải đánh răng, lọ thuốc, quân hiệu, bát sắt...
Tra cứu tài liệu ghi chép, đây là khu vực hoạt động của các đơn vị thuộc Trung đoàn 609, Trung đoàn 66, Trung đoàn 24, Trung đoàn 320 và các đơn vị Phòng Tham mưu, Phòng Hậu cần thuộc mặt trận Tây Nguyên (B3) trong giai đoạn 1966 - 1969.
Trước đó trong giai đoạn 2020 - 2025, Đội quy tập hài cốt liệt sĩ Quân đoàn 34 đã tìm thấy 46 bộ hài cốt liệt sĩ tại khu vực núi Chư Pa.
Sau khi phát hiện, quy tập, hài cốt 12 liệt sĩ đang được đưa về bảo quản tại hội trường UBND xã Iakreng (cũ) để hương khói.
