Vào những năm 50, 60 của thế kỷ XX, việc ông bà nội hoặc ngoại có một mảnh vườn cách trung tâm đô thị khoảng vài km là điều không quá khó. Các cụ vừa làm nông nghiệp, vừa chạy chợ để mưu sinh. Dù khó nghèo nhưng 5-6 đứa con lần lượt ra đời rồi lớn lên theo thời gian. Khi các cậu, các dì lập gia đình, ông ngoại tôi cho mỗi người một mảnh đất khoảng 200 m2 trong khuôn viên khu vườn rộng khoảng 1.500 m2 để làm nhà ở. Thời đất nước còn chiến tranh thì làm nhà tranh vách đất, sau năm 1975 cuộc sống ổn định dần rồi khá lên thì được thay thế bằng nhà xây gạch kiên cố.
Theo suy nghĩ lúc ấy, ông tôi chừa một cái sân to ở giữa làm nơi sinh hoạt chung. Nhà của các cậu, dì đều quay mặt vào hướng sân to đó, mỗi nhà đều có cái sân riêng, lưng nhà đều quay ra đường, tất cả ra vào chung một cái cổng. Theo ông bà, ở như vậy để cả gia đình luôn đoàn tụ, sum vầy; anh em, con cháu có điều kiện đỡ đần nhau lúc khó khăn, nhất là vào những năm khi đất nước vừa thống nhất, những năm 80, 90 của thế kỷ XX kinh tế còn rất khó khăn. Nhiều người góp ý nên cho các con ra ở riêng hoặc ở trong cùng một khu vườn nhưng mỗi nhà làm trên một lô đất, có cổng đi riêng hướng ra phía đường nhưng ông tôi không nghe. Cả gia đình ở quây quần trong khu vườn như vậy để ông yên tâm.
Lúc ông bà còn sống, nhìn chung vẫn giữ được ổn định vì có ông bà ở giữa làm trung gian hòa giải các xích mích nảy sinh từ tiếng ồn, con gà, con chó… sang nhà nhau. Hơn nữa khi ông bà còn sống thì còn tiếng nói, không ai dám qua mặt. Mọi việc chỉ phát sinh thành vấn đề lớn hơn khi ông bà tôi không còn nữa. Những việc từ trước kia tưởng đã được giải quyết xong nhưng thực ra vẫn âm ỉ cháy, cộng với những việc phát sinh hiện tại nên bùng lên thành ngọn lửa lớn. Từ việc góp ý cho nhau đến mặt nặng mày nhẹ, rồi nhắc lại chuyện cũ, to tiếng, thậm chí chửi bới nhau, khích bác, gây gổ, có lúc còn xúc phạm nhau. Việc ra vào chung một cái cổng, người thích khóa cho an toàn, người muốn mở thường xuyên để tiện ra và; rồi đời sống khấm khá hơn con cháu có xe máy, ôtô thỉnh thoảng về đỗ xe cũng gây cự cãi, to tiếng…
Vậy là từ ý tưởng để cho gia đình đoàn kết, con cháu tối lửa tắt đèn có nhau thành ra ngày càng xa nhau hơn. Có người góp ý nên đập hết nhà, quy hoạch lại, chia ra mỗi người một lô đất làm nhà quay ra đường, có cổng ngõ lối đi riêng để gia đình êm ấm hơn. Nhưng đâu phải dễ vì hiện tại ở đó chỉ những người là bố mẹ, cậu, dì, tuổi đời cũng đã U70, U80 không có điều kiện kinh tế. Hơn nữa trước đó nhà nước đã cấp giấy quyền sử dụng đất (sổ đỏ) cho mỗi nhà theo hiện trạng, bây giờ muốn quy hoạch, tách thửa lại cũng phải liên quan nhiều thủ tục pháp lý. Con cháu đều đã có nơi ở riêng nên không thể đầu tư hay can thiệp vào việc của các cụ được.
Thế là đành để nguyên trạng, anh em họ hàng gần với nhau mà phần ai nấy sống, cũng chẳng buồn chào hay hỏi thăm lúc gặp nhau. Gia đình có sự kiện giỗ chạp buộc phải ngồi chung mâm nhưng ánh nhìn mỗi người một hướng. Đa số con cháu đi ra làm ăn có hiểu biết hơn nhưng cũng không tránh khỏi sứt mẻ tình cảm do “tình trạng chiến tranh” của các cụ. Con cháu dù có hiểu biết nhưng đôi lúc bức xúc quá cũng có nặng lời với bề trên nên tình cảm càng phai nhạt, thậm chí ngại gặp mặt, không tham gia các sự kiện của họ hàng. Tôi cũng thuộc hàng con cháu trong đại gia đình, chỉ biết góp ý, giải hòa khi mọi người có va chạm.
Xin mượn trang viết để tâm sự cho nhẹ lòng chứ tôi không đủ sức để giải quyết những việc do lịch sử để lại. Hi vọng cũng góp được chút kinh nghiệm trong việc tổ chức gia đình cho con cháu nếu có khả năng. Cảm ơn quý độc giả đã đọc tâm sự của tôi.
Hơn 30 năm trước tôi gặp vợ, lúc đó vợ là tiểu thư nhà giàu, còn tôi tay trắng. Không hiểu sao em lại yêu và đồng ý lấy tôi, dù biết tôi còn gia đình khó khăn, nợ nần. Sau khi lấy nhau, vợ không bao giờ đòi hỏi tôi phải đưa hết tiền. Ngược lại, tôi giúp đỡ gia đình một phần, em còn lấy tiền riêng để hỗ trợ thêm, còn luôn nhắc tôi đưa thêm mọi người. Em luôn nói gia đình thuở nhỏ ở bên nhau là quý giá nhất, lớn lên xa nhau, vì vậy còn hỗ trợ được nhau là phúc phần của mình, không nên tính toán.
Cháu tôi ở quê có dấu hiệu chểnh mảng học hành, em đưa luôn cháu vào nhà tôi ở để dạy dỗ, chăm sóc. Em chu đáo với bố mẹ tôi không kém gì bố mẹ đẻ, chưa hề phân biệt. Khi các cụ già yếu, em cải tạo lại nhà đang ở để đón các cụ vào chăm sóc đến khi các cụ qua đời. Nhà tôi mỗi khi có các cháu cần chỗ ở, học hành, em sẵn sàng lấy nhà riêng cho các cháu ở không mất tiền, nấu nướng mời các cháu tới ăn, một tay định hướng giúp các cháu học hành, tìm việc. Tất cả họ hàng nhà tôi đều nể em, các anh chị, cháu chắt,... có việc gì đều hỏi ý kiến em, nhiều khi "quên" luôn cả tôi.
Vì yêu tôi, em cũng sẵn sàng bao dung và "yêu" cả đại gia đình của tôi. Nhờ tình yêu của em, tôi có động lực để lập nghiệp. Bắt đầu từ lúc đi xe máy, rồi mua được xe thường, chuyển lên xe sang, từ căn hộ sang nhà đất, hay biệt thự, tôi đều để vợ mình đứng tên toàn bộ. Tiền tôi kiếm được cũng để vợ quản lý 100% và hoàn toàn tin tưởng khi thấy những khoản vợ đầu tư sinh lời. Gia đình hai bên chan hòa, con cái lớn lên bình yên và ổn định, đều do bàn tay của vợ.
Sau hơn 30 năm, dù hai vợ chồng đã đầy tóc bạc, da đã nhăn hơn nhưng tình cảm tôi dành cho vợ vẫn đong đầy như vậy, trong thương yêu có cả tôn trọng và khâm phục. Cảm ơn bà xã đã luôn thấu hiểu cho anh, cảm ơn cuộc đời đã mang bà xã đến bên anh.
Cuộc đời tôi kém may mắn kể từ khi lấy chồng. Sau nhiều tổn thương và thiếu chia sẻ, đến hôm nay tôi đã quyết định dừng lại, chuẩn bị nộp đơn ly hôn đơn phương vì tôi muốn nuôi hai con gái. Vì anh ta không muốn để tôi nuôi hai bé mà chia ra mỗi người một đứa. Bắt đầu từ những vô tâm ban đầu, đến những mâu thuẫn, cãi vã lớn đến mức mạt sát, gây tổn thương cho nhau nên tôi quyết định giải thoát cho chính mình, cho con cái và có thể cho cả anh ta nữa.
Tôi sống cùng anh ta gần 11 năm, nhưng những chia sẻ hay phân công trách nhiệm như làm việc nhà, chăm sóc con, tôi phải đánh đổi lại bằng những giọt nước mắt, những trận cãi vã, những điều phải nói đi nói lại, nhắc đi nhắc lại nhiều lần họ mới làm. Những năm đầu hôn nhân, tôi im lặng chờ đợi sự chia sẻ, thấu hiểu, rồi sau đó là lên tiếng bằng những giận hờn, cũng có nói ra nhưng 100 lần chỉ cho ra một kết quả. Tôi càng cố gắng, anh ta cho đó là điều hiển nhiên. Tôi làm việc nhà, chăm sóc con là bổn phận, là trách nhiệm, là điều hiển nhiên. Còn khi tôi phân chia việc nhà, chăm sóc con cái, họ nói tôi tính toán, sợ thiệt với chồng con.
Họ có chắc họ không tính toán với tôi không? Họ không tính toán với tôi ư, khi mà tôi làm việc miệt mài vào cuối tuần và đến đêm vì đặc thù công việc. Trong lúc tôi làm việc, họ trông con bằng cách thảy máy tính bảng cho con xem. Đến khi tôi xong việc, họ để tôi tắm rửa cho con. Tôi vừa ăn cơm vừa dạy con học khi đồng hồ đã điểm 9 giờ tối. Họ không tính toán với tôi ư, khi mà lúc con còn nhỏ, ở cữ đứa thứ hai, tôi phải chăm con nhỏ đêm hôm một mình, họ ngủ thẳng một mạch từ đêm đến sáng với con lớn khi đó đã 3 tuổi, chưa đêm nào thức dậy xem tôi và đứa con thứ hai có cần gì không?
Họ không tính toán với tôi ư, khi mà có mâu thuẫn gì với mẹ vợ, tôi là nơi họ trút giận, trách móc dù đó chẳng phải lỗi của tôi. Họ nói với tôi là chỉ nhớ những lúc họ đối xử tệ với tôi thôi, sao không nhớ đến lúc họ đồng hành cùng tôi khi sinh con, chăm sóc con ở bệnh viện. Họ đồng hành cùng tôi là khi tôi nhập viện khám xem có dấu hiệu chuyển dạ chưa. Bác sĩ khám, tôi quên cảm ơn bác sĩ, họ sẵn sàng nặng lời với tôi khi tôi chuẩn bị nhập viện với cái bụng to, trên tay cầm ổ bánh mì còn chưa kịp ăn. Họ đồng hành cùng tôi là khi tôi mới sinh xong năm ngày vẫn còn đau dạ con, chỉ vì mẹ vợ gọi điện cho họ vì tôi nói sắp được xuất viện, mẹ hỏi họ có kịp về đón con lớn không (vì cả bố mẹ đi mấy ngày bé trông bố), anh ta trách móc, nói tôi như thể đó là lỗi của tôi.
Tôi không nhớ hàng trăm hàng vạn lần đã khóc rất nhiều vì sự vô tâm. Chắc không phải vô tâm mà là họ chưa bao giờ coi tôi là người vợ đích thực. Vì những tổn thương cũ trong quá khứ, trước đây tôi cố quên nhưng giờ đây tôi bùng nổ và tuôn trào những cảm xúc tiêu cực với họ. Tôi cũng mạt sát, căm thù, hận họ đến tận xương tủy. Và tôi biết mình không thể sống tiếp tục như vậy nữa. Tôi đang chết dần chết mòn trong cuộc hôn nhân độc hại và các con tôi cũng đang chịu ảnh hưởng nặng nề. Tôi hèn nhát vì năm lần bảy lượt không dám buông bỏ vì lý do này lý do kia, cũng chẳng biết chia sẻ với ai, chỉ biết chia sẻ nỗi lòng lên không gian mạng, ảo nhưng thật. Chỉ ở đây, tôi mới dám tâm sự thật lòng vì thật sự tôi đang rất cô đơn và ở vực sâu. Cảm ơn sự chia sẻ của các bạn.
Tôi 28 tuổi, làm ngân hàng; chồng 30 tuổi, làm cùng ngành, cưới được nửa năm, đang trong giai đoạn bắt đầu cuộc sống hôn nhân với nhiều dự định phía trước. Ngay từ đầu, hai vợ chồng đã thống nhất chưa có con ngay, muốn dành khoảng một năm để ổn định công việc, tiết kiệm một khoản rồi mới sinh em bé, để sau này con cái có điều kiện tốt hơn. Tôi nghĩ đó là kế hoạch hợp lý và có trách nhiệm. Mọi chuyện không đơn giản như tôi nghĩ.
Từ khi cưới được một tháng, mẹ chồng đã hỏi tôi có tin vui chưa. Ban đầu tôi chỉ cười trừ, nghĩ mẹ mong cháu nên hỏi vậy. Thế nhưng từ đó đến giờ, tuần nào mẹ cũng hỏi, thậm chí hỏi đi hỏi lại nhiều lần trong bữa cơm. Vợ chồng tôi trao đổi với mẹ về ý định của mình, dường như mẹ không chấp nhận. Mẹ nói bóng gió với mọi người rằng tôi "có vấn đề", còn bảo sẽ đi tìm thuốc nam cho tôi uống. Có lần tôi vô tình nghe mẹ nói: "Lấy chồng mà không sinh được con thì khác gì người dưng đến đây ở trọ".
Áp lực dần dần đè nặng lên tôi. Nếu có con chỉ vì áp lực, liệu tôi đã sẵn sàng làm mẹ? Có nên phá vỡ kế hoạch của hai vợ chồng rồi có con luôn không?
