3 giờ sáng, khi sương muối còn bao phủ mặt biển, hàng chục chiếc thuyền nan công suất nhỏ của ngư dân xã Đồng Tiến (Hà Tĩnh) đồng loạt nổ máy, xé tan không gian tĩnh lặng, rẽ sóng vươn khơi. Chẳng cần đi đâu xa, chỉ cách bờ chừng hơn 1 hải lý, “vương quốc” nhuyễn thể không xương dập dềnh chờ những người con của biển.
Khi ánh nắng bắt đầu xuyên thấu lớp sương mù, tiếng máy nổ xình xịch quen thuộc lại vang lên báo hiệu những chiếc thuyền đầu tiên trở về. Dưới khoang, thành quả của cuộc mưu sinh lúc rạng sáng là hàng chục con sứa trắng muốt, có con to hơn cả vành nón lá, nằm chồng chất lên nhau.
Vừa cập bến với khoang thuyền đầy ắp sứa, ngư dân Hồ Phi Kính (56 tuổi) quệt vội những giọt mồ hôi, cười rạng rỡ: “Năm nay sứa về sớm và nhiều hơn mọi năm. Chỉ cần đi từ sớm đến khoảng 8 giờ sáng là thuyền đầy khoang. Có ngày cha con tôi trúng đậm hơn 5 tấn sứa, thu về 7 – 8 triệu đồng là chuyện thường”.
Dưới cái nắng vàng, ngư dân Nguyễn Văn Nam (50 tuổi) cùng vợ vận chuyển những con sứa khổng lồ lên bờ để bán cho cơ sở chế biến. Ông phấn khởi bảo: “Đây là chuyến thứ 2 trong ngày của tôi đấy, được khoảng hơn 2 tấn. Chuyến trước bán được hơn 3 triệu tiền sứa tươi. Giờ tôi phải quay ra làm thêm chuyến nữa vì lưới vẫn còn đang thả ngoài lộng. Với 3 chuyến trong ngày, dự kiến tôi thu về khoảng chục triệu”.
Theo các ngư dân, mùa sứa thường bắt đầu từ tháng giêng đến hết tháng 4 âm lịch. Việc đánh bắt sứa khá đơn giản, không cần máy móc hiện đại, chỉ với những chiếc lưới mắt thưa và kinh nghiệm quan sát dòng chảy, mỗi ngày một ngư dân có thể đánh bắt được từ 2 – 6 tấn sứa. Với giá bán tại bãi dao động từ 1.000 – 2.000 đồng/kg sứa thô, mỗi chuyến đi biển ngắn ngủi vài tiếng đồng hồ cũng giúp người dân thu về tiền triệu.
“Mùa này sứa nhiều vô kể, cứ cập bờ là cầm chắc tiền triệu trong tay. Chỉ sợ không đủ sức thu hoạch thôi!”, ngư dân Nguyễn Đình Hạnh (54 tuổi) hồ hởi nói.
Sứa lên bờ đến đâu, thương lái và các cơ sở chế biến chờ sẵn thu mua đến đó. Tại xã Đồng Tiến, một “công xưởng” dã chiến rộng chừng hơn 100 m2 mọc lên ngay sát mép biển, trở thành đại bản doanh của những “phu sứa” địa phương. Mùa này, xưởng sơ chế sứa của chị Nguyễn Thị Mai chưa bao giờ ngớt tiếng.
Bên trong, hơn 10 lao động, đa phần là phụ nữ, thoăn thoắt phân loại sản vật. Đôi tay của chị em cứ thế nhịp nhàng: chân sứa tách riêng, thân sứa được xẻ gọn thành từng miếng trắng trong, đều tăm tắp. Đang bóc tách từng thớ sứa một cách thuần thục, bà Ngô Thị Tín (53 tuổi) chia sẻ: “Cứ trúng mùa sứa là cả làng cùng vui. Không chỉ cánh đàn ông đi biển có tiền, mà chị em phụ nữ hay người già ở nhà cũng không hết việc”.
Với bà Tín và nhiều lao động tại đây, mùa sứa chính là “mùa vàng” thu hoạch. “Cứ mỗi buổi thế này, chủ trả cho chúng tôi tiền công 500.000 đồng. Hôm nào sứa về trắng bãi, làm tăng ca, có khi đút túi cả triệu bạc như chơi”, bà Tín phấn khởi nói thêm.
Đứng thu mua sứa cho ngư dân ngay tại xưởng, chị Mai bảo cái nghề làm sứa này cũng lắm công, cực nhọc vô cùng. Muốn miếng sứa giữ được cái chất giòn sần sật, mọng nước mà không nát, là một cuộc đua với thời gian. “Sứa vừa cập bờ là phải xử lý ngay. Sau công đoạn làm sạch nội tạng, sứa được cho vào những bể chứa khổng lồ, quậy đánh liên hồi để vắt bớt nước. Những thân sứa nhớt nhèo phải được rửa liên tục bằng nước biển mặn mòi mới dần săn lại được”, chị Mai chỉ tay về phía những bể chứa lớn nói.
Nhìn con số 50 tấn sứa tươi chị thu mua mỗi ngày từ ngư dân, ít ai hình dung được tỷ lệ hao hụt rất lớn khi chế biến loài nhuyễn thể này. Chị Mai bấm đốt ngón tay: “Cứ 10 kg sứa tươi rói từ biển về, phân loại chán chê mới chắt bóp được đúng 1 kg thành phẩm”. Với hàng chục tấn sứa được thu mua trong ngày, chị Mai phải thuê hơn 10 nhân công thời vụ làm việc luôn tay luôn chân để kịp giữ trọn cái vị thanh mát của biển trước khi sứa lên đường đến với bàn ăn của thực khách.
Sau khi rời khoang thuyền và qua sơ chế, sứa còn phải trải qua hành trình “lột xác” đầy công phu tại các cơ sở sản xuất đạt chuẩn OCOP.
Dẫn chúng tôi tham quan xưởng chế biến đạt chuẩn OCOP, ông Nguyễn Đình Dung, chủ một cơ sở có tiếng tại xã Đồng Tiến, ví von quy trình làm sứa chẳng khác nào một cuộc khổ luyện. Để có được miếng sứa trong veo, giòn sần sật, công đoạn đầu tiên là đưa sứa vào máy quay ly tâm, đánh liên tục suốt 8 tiếng đồng hồ. “Phải đánh ròng rã như thế mới loại bỏ sạch nhớt và tạp chất”, ông Dung chia sẻ.
Sau khi “tắm” sạch, sứa được ngâm trong muối tinh để săn lại, rồi tiếp tục trải qua quy trình ngâm nước sôi để nguội khép kín. Cuối cùng, những miếng sứa đạt chuẩn được đóng hũ nhựa hoặc hút chân không, quyện cùng nước dùng gia vị đặc trưng từ ớt, tỏi cay nồng.
Với những người làm sứa OCOP như ông Dung, cái khó nhất không nằm ở máy móc mà ở sự nhạy bén của người thợ. “Cực nhất là khâu canh thời gian. Sứa ngâm từ 8 – 10 ngày mới gọi là chín. Chỉ cần quá tay một chút là sứa cứng quắt, mà thiếu một ngày thì bị bở, coi như hỏng cả mẻ. Ngay cả lượng muối tinh cũng phải được cân đo chuẩn xác để giữ được độ thanh, giòn mà không còn mùi tanh của biển”, ông chủ dày dạn kinh nghiệm bộc bạch.
Ông Dung bảo trước đây, do sứa chỉ được xuất bán làm nguyên liệu thô, giá trị kinh tế không cao nên ngư dân chẳng mấy mặn mà. Trăn trở trước tình trạng đó, năm 2008, ông lặn lội ra các tỉnh phía bắc học nghề chế biến, sản xuất các sản phẩm từ sứa. Vài tháng sau, ông Dung về mở xưởng chế biến, mở ra hướng đi mới và giúp ngư dân yên tâm bám biển khi được thu mua với giá cao.
Đến năm 2020, để nâng tầm giá trị, xưởng chế biến sứa ép của ông Dung tham gia Chương trình mỗi xã một sản phẩm (OCOP) và được công nhận đạt chuẩn OCOP 3 sao. “Nếu như trước đây sứa ép của gia đình tôi chủ yếu bán ở các chợ thì giờ đây con sứa đã thực sự thoát khỏi ao làng, đàng hoàng tiến vào siêu thị và theo những chuyến xe đi xa, mang theo vị mặn mòi của biển miền Trung đến với thực khách cả nước. Nhiều năm nay, sứa của gia đình cũng đã xuất ngoại ra các thị trường như Đài Loan, Nhật Bản”, ông Dung phấn khởi khoe.
Giữa xưởng chế biến lồng lộng gió biển, ông Dung cho hay mỗi kg sứa thành phẩm hiện có giá dao động từ 40.000 – 45.000 đồng. Trung bình mỗi năm, cơ sở của ông tung ra thị trường mấy chục tấn sứa, doanh thu đạt hàng tỉ đồng.
Giữa lúc kinh tế còn nhiều khó khăn, những mô hình kinh tế biển hiệu quả như của gia đình ông Dung đang góp phần thay đổi diện mạo làng chài, giúp người dân bám biển, bám nghề bền vững. (còn tiếp)
Trao đổi với Tuổi Trẻ Online lúc 7h20 sáng 21-4, ông Lưu Văn Năm, Phó chủ tịch UBND xã Đạo Trù, cho biết lực lượng cứu hộ cứu nạn đã tìm thấy Nguyễn Tuấn Anh (19 tuổi, ở Hà Nội, sinh viên Trường đại học Đại Nam).
"Khi tìm thấy, bạn ấy vẫn khỏe. Hiện tôi đang trên đường vào nơi tìm thấy bạn Tuấn Anh" - ông Năm nói thêm.
UBND xã Đạo Trù cho biết thêm gần 6h sáng 21-4, lực lượng chức năng đã tìm thấy Nguyễn Tuấn Anh sau hơn 36 giờ mất tích.
Hiện các lực lượng đang tiếp tục triển khai các biện pháp đảm bảo an toàn và theo dõi tình trạng sức khỏe của sinh viên này.
Như Tuổi Trẻ Online đưa tin, sáng 19-4, sinh viên Nguyễn Tuấn Anh (19 tuổi, ở phường Định Công, Hà Nội, sinh viên Trường đại học Đại Nam) cùng nhóm bạn đi leo đỉnh núi Tam Đảo Bắc.
Nhóm của Tuấn Anh xuất phát từ chân núi dốc Rít, Tam Đảo. Trong quá trình di chuyển, do địa hình rừng núi phức tạp đã bị lạc và mất liên lạc với gia đình.
Tuấn Anh được xác định mất tích từ khoảng 18h ngày 19-4, ở khu vực núi Tam Đảo (thuộc thôn Vĩnh Ninh, xã Đạo Trù).
Chiều 20-4, ngay sau khi nhận được tin báo, UBND xã Đạo Trù đã huy động các lực lượng chức năng và người dân địa phương tổ chức tìm kiếm xuyên đêm tại khu vực nghi vấn.
Đồng thời cơ quan chức năng sử dụng flycam nhiệt để mở rộng tầm quan sát, phục vụ công tác tìm kiếm sinh viên mất tích.
Sở Xây dựng vừa gửi UBND TP.HCM tình hình triển khai dự án mở rộng và nâng cấp quốc lộ 13, từ cầu Bình Triệu đến giáp tỉnh Bình Dương cũ. Dự án này có tổng mức đầu tư hơn 20.000 tỉ đồng (gồm hai dự án thành phần).
Dự án thành phần 1 bồi thường, hỗ trợ và tái định cư, chủ đầu tư là Ban Quản lý dự án đầu tư xây dựng phường Cát Lái. Hiện đã ban hành thông báo thu hồi đất, phê duyệt phương án chi tiết bồi thường, hỗ trợ, tái định cư 1.041/1.041 trường hợp.
Đã chi trả cho 598/1.041 trường hợp với số tiền khoảng 4.368/6.179 tỉ đồng. Đã thu hồi mặt bằng 25 trường hợp.
Tiến độ dự án thành phần 1 có chậm hơn so với yêu cầu của UBND TP.HCM, do theo phương án chi tiết được UBND phường Hiệp Bình phê duyệt phát sinh tăng số trường hợp đáp ứng điều kiện bố trí tái định cư (bằng nền đất và căn hộ) so với số lượng đã được UBND TP.HCM chấp thuận trước đó (250/178).
Dự án thành phần 2 nâng cấp, mở rộng quốc lộ 13 theo hình thức BOT, cơ quan được giao nhiệm vụ chuẩn bị dự án là Sở Xây dựng. Đến ngày 27-2-2026, đã trình UBND TP.HCM, Hội đồng thẩm định về thẩm định báo cáo nghiên cứu khả thi.
Hiện nay, tiến độ dự án thành phần 2 cũng chậm hơn so với yêu cầu. Nguyên nhân vì có cùng hướng tuyến với tuyến đường sắt đô thị số 3, số 2 (tỉnh Bình Dương cũ) theo quy hoạch.
Đồng thời liên quan ảnh hưởng các công trình hạ tầng kỹ thuật (đường sắt Bắc Nam, di dời ống cấp nước D1500...). Các dự án đường sắt đô thị trên đều đang trong giai đoạn nghiên cứu thiết kế, do đó cần sự phối hợp chặt chẽ trong phương án thiết kế để đảm bảo tính đồng bộ và yêu cầu kỹ thuật.
Căn cứ thực tế trên, Sở Xây dựng TP.HCM đề xuất điều chỉnh, cập nhật kế hoạch chi tiết dự án với mốc tiến độ chính như sau:
Dự án thành phần 1 chi trả tiền bồi thường, bàn giao mặt bằng hoàn thành trong tháng 6-2026; Giao nền đất và lập thủ tục cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất cho hộ dân trong tháng 6; Cấp giấy phép xây dựng cho hộ dân trong tháng 7, chi trả tiền bồi thường, di dời hạ tầng kỹ thuật hoàn thành trong tháng 12-2026.
Còn dự án thành phần 2 sẽ thẩm định và phê duyệt báo cáo nghiên cứu khả thi trong tháng 5-2026; Tổ chức lựa chọn nhà đầu tư, ký kết hợp đồng dự án hoàn thành trong tháng 9; Lập, trình thẩm định và phê duyệt thiết kế xây dựng sau thiết kế cơ sở hoàn thành trong quý 4-2026; Khởi công xây dựng công trình trong tháng 1-2027 (trước đó là quý 4-2026); Thi công hoàn thành công trình tháng 12-2028.
Chiều 23.4, Chủ tịch Ủy ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam Bùi Thị Minh Hoài trình bày báo cáo tổng hợp ý kiến, kiến nghị của cử tri và nhân dân gửi đến kỳ họp thứ nhất, Quốc hội khóa XVI.
Theo báo cáo, cử tri và nhân dân đồng thuận với các chủ trương, chính sách của Đảng, Nhà nước, vui mừng, phấn khởi trước thành công rất tốt đẹp của Đại hội lần thứ XIV của Đảng; đồng thời đánh giá cao thành công cuộc bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XVI và bầu cử đại biểu HĐND các cấp nhiệm kỳ 2026 - 2031.
Cử tri và nhân dân cũng quan tâm, theo dõi, đánh giá cao các hoạt động đối ngoại Đảng, ngoại giao Nhà nước và đối ngoại nhân dân, nhất là hoạt động của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm, của Thủ tướng Chính phủ, của Chủ tịch Quốc hội…
Cử tri và nhân dân rất vui mừng, phấn khởi trước các thành tựu về kinh tế - xã hội, quốc phòng, an ninh…, song cũng băn khoăn về một số vấn đề còn tồn tại.
Trong đó, cử tri và nhân dân băn khoăn, lo lắng trước tình trạng lừa đảo trên không gian mạng; các vụ cháy, nổ, tai nạn giao thông nghiêm trọng; vấn đề vệ sinh an toàn thực phẩm, tình trạng hàng giả, hàng kém chất lượng, nhất là thực phẩm bẩn; ô nhiễm môi trường, nhất là ô nhiễm không khí ở một số thành phố lớn.
Cử tri và nhân dân còn băn khoăn về thực hiện thủ tục hành chính tại một số địa phương chưa thực sự liên thông, dẫn đến chậm giải quyết; chế độ, chính sách cho cán bộ ở cơ sở chưa thực sự tương xứng.
Cùng đó là các dự án tồn đọng kéo dài, chậm tiến độ; một số công trình bỏ hoang, xuống cấp gây lãng phí; một số trụ sở dôi dư sau sáp nhập đơn vị hành chính chưa được chuyển đổi công năng kịp thời…
Trên cơ sở ý kiến, phản ánh, kiến nghị của cử tri và nhân dân, Đoàn Chủ tịch Ủy ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam đề nghị các cơ quan chức năng chỉ đạo có giải pháp kỹ thuật phòng ngừa, ngăn chặn tội phạm lừa đảo trên mạng; tăng cường công tác tuyên truyền, cảnh báo để người dân nâng cao cảnh giác không mắc bẫy với loại tội phạm này.
Chính phủ, các cơ quan chức năng cần có giải pháp đồng bộ, chỉ đạo quyết liệt để khắc phục tình trạng ô nhiễm môi trường, nhất là môi trường nước và môi trường không khí ở một số thành phố lớn.
Tăng cường thanh tra, kiểm tra, giám sát để kịp thời phát hiện và xử lý nghiêm minh hành vi vi phạm vệ sinh an toàn thực phẩm, hành vi gây ô nhiễm môi trường.
Cùng với đó, Đảng, Nhà nước cần tiếp tục lãnh đạo, chỉ đạo kịp thời tháo gỡ khó khăn trong thực hiện chính quyền địa phương 2 cấp, đảm bảo chính quyền hoạt động hiệu quả, gần dân, phục vụ tốt nhất cho người dân và doanh nghiệp.
Xem xét chế độ, chính sách đối với cán bộ, công chức ở cơ sở; người hoạt động không chuyên trách ở thôn, tổ dân phố phù hợp với yêu cầu nhiệm vụ ngày càng tăng của chính quyền địa phương 2 cấp.
Đồng thời, tiếp tục chỉ đạo quyết liệt khắc phục tình trạng các dự án tồn đọng, công trình bỏ hoang, xuống cấp, dự án chậm tiến độ để khơi thông, giải phóng nguồn lực; chỉ đạo sử dụng hiệu quả trụ sở làm việc dôi dư do sắp xếp đơn vị hành chính, tránh lãng phí.
