Chỉ vài năm trước, dọc quốc lộ 14 từ đô thị Pleiku xuống Đắk Nông, hình ảnh quen thuộc không còn là những đồi tiêu xanh tốt mà là các vườn tiêu trụi lá, trụ trơ giữa nắng gió. Đây là hậu quả của một cuộc khủng hoảng nông nghiệp nghiêm trọng khi hàng ngàn ha hồ tiêu chết vì dịch bệnh và giá tiêu lao dốc.
Giai đoạn 2014 – 2015, giá tiêu từng đạt đỉnh 200.000 – 250.000 đồng/kg, kéo theo làn sóng mở rộng diện tích ồ ạt. Tại Gia Lai, diện tích hồ tiêu vượt quy hoạch gấp đôi, lên hơn 12.000 ha năm 2017. Người dân vay vốn, phá cà phê, mua đất trồng tiêu, trong khi giống và kỹ thuật thiếu kiểm soát.
Hệ quả đến rất nhanh. Dịch bệnh “chết nhanh, chết chậm” lan rộng, cộng thêm mưa kéo dài gây ngập úng khiến gần 10.200 ha hồ tiêu Tây nguyên bị thiệt hại, Gia Lai trở thành tâm điểm. Cùng lúc, giá tiêu lao dốc, từ hơn 200.000 đồng/kg xuống chỉ còn 36.000 – 40.000 đồng/kg vào năm 2020.
Không ít gia đình rơi vào cảnh khánh kiệt vì hồ tiêu, buộc phải bán tháo tài sản hoặc giao lại cho ngân hàng xử lý, rồi đi làm thuê xa để trả nợ. Tổng dư nợ của các hộ trồng tiêu trên địa bàn Tây nguyên ước khoảng 12.000 tỉ đồng. Diện tích hồ tiêu tại Gia Lai cũng thu hẹp chỉ còn vài ngàn ha, phần lớn sinh trưởng kém, phát triển cầm chừng.
Dù trải qua giai đoạn lao dốc, cây tiêu Gia Lai đang dần hồi sinh. Những nông dân kiên trì, canh tác bài bản, không chạy theo phong trào đã chứng minh vùng đất đỏ bazan ở Chư Sê, Chư Pưh… vẫn phù hợp với cây “vàng đen”.
Sau những năm lao dốc, giá tiêu hiện đã phục hồi mạnh, tạo động lực cho người trồng quay lại với loại cây này. Tại xã Ia Ko, ông Nguyễn Tấn Lục duy trì canh tác tiêu theo hướng hữu cơ với khoảng 700 trụ. Nhờ đó, vườn tiêu phát triển ổn định, ít sâu bệnh.
Vụ này, mỗi trụ cho khoảng 3 kg tiêu tươi, với giá tiêu dao động 140.000 – 150.000 đồng/kg, gia đình ông Lục ước thu hơn 300 triệu đồng, mức thu nhập từng khó tưởng tượng chỉ vài năm trước.
Câu chuyện của ông Lục không phải ngoại lệ. Ông Nguyễn Kim Anh, Trưởng phòng Kinh tế xã Kon Gang, cho biết toàn xã có khoảng 650 ha hồ tiêu, trong đó hơn 600 ha đang kinh doanh. Năng suất bình quân đạt khoảng 4 tấn/ha. Dù thời tiết bất lợi và nhiều diện tích đã già cỗi, nhưng với giá tiêu ở mức 150.000 – 160.000 đồng/kg, người dân vẫn phấn khởi bước vào vụ thu hoạch.
Theo ông Hoàng Phước Bính, nguyên Phó chủ tịch Thường trực Hiệp hội Hồ tiêu Chư Sê, giá tiêu trong nước hiện dao động khoảng 150.000 – 152.000 đồng/kg, mức cao nhất từ đầu năm.
“Diễn biến này phản ánh rõ quy luật cung – cầu khi nguồn cung toàn cầu suy giảm sau nhiều năm giá thấp và dịch bệnh. Sản lượng hồ tiêu năm 2025 ước giảm 10 – 15%, thậm chí một số vùng giảm mạnh hơn do thời tiết bất lợi và diện tích già cỗi. Trong khi đó, diện tích trồng mới những năm gần đây chưa đủ bù đắp sản lượng thiếu hụt. Chính sự thu hẹp nguồn cung đã giúp giá tiêu duy trì ở mức cao, tạo lợi thế cho người sản xuất”, ông Bính nói.
Hiện tổng diện tích hồ tiêu Gia Lai khoảng 8.500 ha, sản lượng năm 2025 ước đạt trên 27.000 tấn. Tỉnh định hướng đến năm 2030 ổn định diện tích khoảng 10.000 ha, tập trung vào canh tác hữu cơ, ứng dụng công nghệ cao và nâng chất lượng sản phẩm.
Sau cú “vấp ngã” do phát triển nóng, nông dân Gia Lai đã rút ra bài học quan trọng: không chạy theo phong trào mà hướng tới sản xuất bền vững. Với đà tăng của giá tiêu hiện nay, cùng sự thay đổi trong tư duy canh tác, “vàng đen” đang dần lấy lại vị thế, mở ra hy vọng phục hồi ổn định cho ngành hồ tiêu trong thời gian tới.
Ngày 23-4, tại buổi họp báo tình hình kinh tế - xã hội quý 1-2026 do UBND tỉnh Khánh Hòa tổ chức, bà Phạm Thị Thanh Hường - Phó giám đốc Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch tỉnh - đã trình bày tổng hợp báo cáo tình hình giải quyết kiến nghị của phóng viên, nhà báo, trong đó có vụ hồ Sông Than vừa khánh thành đã nứt, thấm mà Tuổi Trẻ Online đã phản ánh.
Theo đó, các sự cố về hiện tượng thấm hành lang thân đập và nứt bê tông bề mặt đỉnh đập đã được khắc phục, Ban Quản lý dự án đầu tư xây dựng tỉnh (chủ đầu tư) cùng đơn vị tư vấn thiết kế, đơn vị thi công, giám sát thi công tiếp tục theo dõi kết quả xử lý.
Sở Nông nghiệp và Môi trường Khánh Hòa cho biết về hiện tượng lớp bê tông bề mặt đỉnh đập có hiện tượng xuất hiện vết nứt tại một số vị trí, đã được khắc phục xong vào ngày 30-11-2025.
Về hiện tượng thấm, tại một số vị trí có hiện tượng thấm nước ở tường bên hành lang thân đập bê tông đã khắc phục xong vào ngày 15-11-2025.
Theo Sở Nông nghiệp và Môi trường Khánh Hòa, việc đánh giá khắc phục sự cố, đối với các sự cố nêu trên vẫn chưa được đơn vị tư vấn thiết kế làm rõ và có đánh giá cụ thể.
Sở này cũng cho rằng đây là nội dung có tính chất phức tạp, việc đánh giá nguyên nhân phát sinh phải dựa trên cơ sở khoa học, phân tích cụ thể từ nhiều thông tin có liên quan như: hồ sơ thiết kế, hồ sơ quản lý chất lượng thi công, kết quả giám sát... vì vậy cần phải có đơn vị tư vấn độc lập, đầy đủ năng lực và chuyên môn.
Bên cạnh đó, vấn đề này cũng cần có sự tham gia của các chuyên gia đầu ngành để hỗ trợ trong việc xác định nguyên nhân các sự cố và đề xuất giải pháp xử lý, nhằm giải quyết triệt để các phát sinh, đảm bảo an toàn công trình trong quá trình vận hành, khai thác.
Về nội dung này, UBND tỉnh Khánh Hòa đã giao Sở Nông nghiệp và Môi trường khẩn trương thuê đơn vị tư vấn kiểm định độc lập, có đủ năng lực và kinh nghiệm chuyên môn để thực hiện việc kiểm tra, đánh giá toàn diện các tồn tại phát sinh tại hồ chứa nước Sông Than.
Trên cơ sở kết quả kiểm tra, thực hiện việc kiểm định, đề xuất các giải pháp mang tính khả thi nhằm xử lý dứt điểm các nội dung tồn tại, bảo đảm an toàn và hiệu quả trong quá trình quản lý, vận hành công trình.
UBND tỉnh Khánh Hòa cũng giao Ban Quản lý dự án đầu tư xây dựng tỉnh phối hợp với Công ty TNHH MTV Khai thác công trình thủy lợi Ninh Thuận tiếp tục rà soát, đánh giá đầy đủ các tồn tại phát sinh tại hồ chứa nước Sông Than, kịp thời thực hiện các biện pháp khắc phục, sửa chữa nhằm bảo đảm an toàn cho công trình.
Ngày 8.4, Viện KSND thành phố Đà Nẵng cho biết đã hoàn tất cáo trạng truy tố bị can Nguyễn Quang Hoàng, Tổng giám đốc Công ty TNHH MTV Tư vấn Đầu tư GFDI (tọa lạc ở đường 29 Tháng 3, phường Hòa Xuân, thành phố Đà Nẵng) cùng các đồng phạm về tội “lừa đảo chiếm đoạt tài sản" xảy ra tại công ty này.
Theo cáo trạng số 48/CT-VKS-P2, vụ án được Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an thành phố Đà Nẵng khởi tố theo quyết định số 163/QĐ-CSKT ngày 18.11.2024. Đến nay, toàn bộ hồ sơ đã được chuyển đến TAND thành phố Đà Nẵng để xét xử các bị can.
Viện KSND thành phố Đà Nẵng cũng thông báo đến các bị hại, khách hàng và những người có quyền, nghĩa vụ liên quan về kết quả điều tra, truy tố, đồng thời đề nghị phối hợp các cơ quan tiến hành tố tụng khi có yêu cầu.
Do số lượng bị hại trong vụ án quá nhiều liên quan đến Công ty TNHH MTV Tư vấn Đầu tư GFDI nên việc gửi thông báo trực tiếp cho từng cá nhân gặp nhiều khó khăn. Trường hợp có nhu cầu nhận bản chính thông báo truy tố, các cá nhân liên hệ trực tiếp tại trụ sở Viện KSND thành phố Đà Nẵng (755 Nguyễn Hữu Thọ, phường Cẩm Lệ) để được cung cấp thông tin.
Trước đó, Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an thành phố Đà Nẵng đã hoàn tất kết luận điều tra và kết luận điều tra bổ sung (ngày 26.2.2026), chuyển toàn bộ hồ sơ sang Viện KSND thành phố Đà Nẵng, đề nghị truy tố Nguyễn Quang Hoàng cùng đồng phạm gồm Nguyễn Đỗ Đạt, Trần Thị Kiều Trang, Trần Thị Mỹ Hạnh và Tô Hồng Trà về tội “lừa đảo chiếm đoạt tài sản”.
Theo kết quả điều tra, Công ty TNHH MTV Tư vấn Đầu tư GFDI được thành lập ngày 17.5.2018 với vốn điều lệ 80 tỉ đồng, do Nguyễn Quang Hoàng làm giám đốc, người đại diện pháp luật, đồng thời là chủ tịch hội đồng thành viên, chủ sở hữu công ty. Ngay từ khi thành lập, Hoàng đã xây dựng mô hình kinh doanh theo hình thức huy động tiền của người dân thông qua ký hợp đồng vay tài sản. Từ tháng 11.2023, do hoạt động đầu tư thua lỗ, mất cân đối tài chính, để duy trì công ty, Hoàng bị cáo buộc đã chỉ đạo nhân viên tiếp tục huy động vốn bằng hình thức ký hợp đồng vay tiền, thực chất lấy tiền của người sau trả cho người trước.
Đến đầu tháng 11.2024, Công ty TNHH MTV Tư vấn Đầu tư GFDI mất khả năng thanh toán cho 7.541 khách hàng, với tổng dư nợ gốc hơn 3.700 tỉ đồng.
Ngày 8.11.2024, Công an thành phố Đà Nẵng tiến hành khám xét khẩn cấp trụ sở công ty và nơi ở của Nguyễn Quang Hoàng cùng các cá nhân liên quan, thu giữ nhiều tài liệu, dữ liệu điện tử và tài sản phục vụ điều tra. Cơ quan CSĐT sau đó đã khởi tố, bắt tạm giam Nguyễn Quang Hoàng cùng các thuộc cấp. Bị can Hoàng bị cáo buộc đã huy động và chiếm đoạt hơn 3.700 tỉ đồng của 7.541 khách hàng.
Ngày 21-4, Văn phòng UBND tỉnh Quảng Ngãi cho biết Phó chủ tịch UBND tỉnh Y Ngọc đã ký quyết định phê duyệt danh sách hỗ trợ xóa nhà tạm, nhà dột nát đối với con đẻ của người hoạt động kháng chiến bị nhiễm chất độc hóa học.
Theo quyết định, 121 trường hợp sẽ được hỗ trợ sửa chữa, xây mới nhà ở, tương ứng 121 căn nhà. Khi hoàn thành, chương trình sẽ đảm bảo nơi ở ổn định cho hơn 400 nhân khẩu, những gia đình vốn chịu nhiều thiệt thòi do di chứng chất độc hóa học để lại.
Cụ thể, có 82 trường hợp nhà ở bị hư hỏng nặng, 25 trường hợp sống trong nhà tạm, dột nát và 9 trường hợp chưa có nhà ở. Trong tổng số này, 59 căn sẽ được xây mới, 62 căn được sửa chữa.
Tổng kinh phí thực hiện hơn 5,4 tỉ đồng, được phân bổ từ nguồn Quỹ "Vì người nghèo" do Ủy ban Mặt trận Tổ quốc Việt Nam điều phối.
UBND tỉnh giao Ủy ban Mặt trận Tổ quốc Việt Nam tỉnh chủ trì, phối hợp các cơ quan liên quan rà soát, tổng hợp và khẩn trương triển khai, đảm bảo việc hỗ trợ đúng đối tượng, hiệu quả, giúp các gia đình sớm ổn định cuộc sống.
Quyết định này không chỉ giải quyết nhu cầu bức thiết về chỗ ở, mà còn là sự ghi nhận, tri ân đối với những gia đình chịu ảnh hưởng lâu dài của chiến tranh, trong khi chứng chất độc hóa học không dừng lại ở một thế hệ mà vẫn âm thầm tác động đến con cháu, khiến nhiều gia đình rơi vào hoàn cảnh khó khăn kéo dài.
Trước đó, trong chiến dịch "xóa nhà tạm, nhà dột nát", Quảng Ngãi đã hoàn thành hỗ trợ xây mới, sửa chữa hơn 6.331 căn nhà cho hộ nghèo, cận nghèo và các hộ khó khăn về nhà ở, với tổng kinh phí hơn 319 tỉ đồng.
Việc tiếp tục ưu tiên nhóm đối tượng là con đẻ của người nhiễm chất độc hóa học khi tham gia kháng chiến cho thấy nỗ lực của địa phương trong việc không để ai bị bỏ lại phía sau, nhất là những phận người vẫn đang gánh chịu hậu quả chiến tranh dai dẳng qua nhiều thế hệ.
