Nhiều chuyên gia, luật sư cho rằng việc định danh, xác thực điện tử đối với chủ quản các hội, nhóm trên mạng xã hội là cần thiết, nhằm xác định rõ chủ thể chịu trách nhiệm pháp lý, nâng cao trách nhiệm của người quản trị và hỗ trợ cơ quan chức năng quản lý hiệu quả hơn.
Vừa qua, tại họp báo quý 1-2026 của Bộ Công an, thượng tá Triệu Mạnh Tùng, Phó cục trưởng Cục An ninh mạng và phòng chống tội phạm sử dụng công nghệ cao (A05, Bộ Công an), đã cung cấp thêm thông tin về cơ sở đề xuất quy định xác thực định danh chủ quản các hội, nhóm trên mạng xã hội tại dự thảo nghị định quy định xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực an ninh mạng và bảo vệ dữ liệu cá nhân do Bộ Công an chủ trì xây dựng.
Theo đó, về định danh tài khoản mạng xã hội, các văn bản quy phạm pháp luật hiện hành đã có quy định yêu cầu các nền tảng mạng xã hội phải thực hiện định danh tài khoản khi cung cấp dịch vụ tại Việt Nam. Xu hướng hiện nay là thực hiện định danh thông qua số điện thoại di động.
Dưới sự chỉ đạo của Chính phủ, Bộ Khoa học và Công nghệ đang chủ trì, phối hợp với Bộ Công an chỉ đạo các doanh nghiệp viễn thông thực hiện đối sánh với Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư nhằm làm sạch dữ liệu thuê bao di động. Việc quản lý dữ liệu thuê bao bảo đảm “đúng, đủ, sạch, sống” được xác định là nền tảng quan trọng để triển khai định danh các tài khoản trên không gian mạng.
Thượng tá Tùng cũng nhấn mạnh đối với các tài khoản dùng để quản lý, vận hành các hội, nhóm lớn trên các diễn đàn và nền tảng mạng xã hội, người quản trị phải chịu trách nhiệm đối với toàn bộ hoạt động quản trị, vận hành của mình. Thực tế cho thấy nhiều nội dung do thành viên đăng tải chưa được kiểm duyệt, quản lý chặt chẽ, gây ra không ít hệ lụy tiêu cực cho xã hội.
Do đó đối với các hành vi như: biết nhưng không ngăn chặn hoặc không xóa bỏ nội dung vi phạm; cho phép, tạo điều kiện để người dùng đăng tải nội dung vi phạm; không thực hiện nghĩa vụ kiểm duyệt theo quy định… cần phải xử lý nghiêm minh. Đồng thời, các hội, nhóm và quản trị viên vận hành cũng phải thực hiện trách nhiệm tương tự như các cơ quan báo chí trong đời sống thực.
Đánh giá về đề xuất này, tiến sĩ, luật sư Đăng Văn Cường (Đoàn luật sư Hà Nội) cho hay thực tiễn thời gian qua xuất hiện rất nhiều các hội nhóm có nội dung tiêu cực, nhiều thông tin bịa đặt, xuyên tạc, sai sự thật gây ảnh hưởng xấu đến uy tín của cơ quan, tổ chức, xâm phạm đến lợi ích của Nhà nước, quyền và lợi ích hợp pháp của các tổ chức, cá nhân…
Bởi vậy, việc định danh, xác thực điện tử, tăng cường quản lý các chủ quản hội, nhóm trên mạng xã hội là đòi hỏi cấp thiết trong giai đoạn hiện nay.
Luật sư Cường đánh giá việc dự thảo nghị định quy định rõ trách nhiệm của người quản lý các hội, nhóm trên mạng xã hội, bao gồm xác thực danh tính, xây dựng nội quy, quy chế hoạt động và rà soát, kiểm soát nội dung là cần thiết, nhằm bảo đảm hài hòa lợi ích và nâng cao trách nhiệm của chủ quản hội, nhóm đối với thông tin được đăng tải.
Đồng thời, việc bắt buộc xác thực danh tính đối với chủ quản các hội, nhóm được kỳ vọng sẽ chấm dứt tình trạng ẩn danh trong quá trình điều phối và kiểm soát nội dung. Từ đó, mỗi hội, nhóm sẽ có cá nhân cụ thể đứng tên, chịu trách nhiệm toàn diện về nội dung và hoạt động vận hành.
“Khi nghị định này được hoàn thiện và được ban hành sẽ là cơ sở pháp lý quan trọng cho việc quản lý các nền tảng mạng xã hội, phòng ngừa tội phạm sử dụng nghệ cao và các hành vi vi phạm pháp luật trên không gian mạng”, luật sư Cường nhấn mạnh.
Cùng quan điểm, thạc sĩ Lê Trọng Minh, giảng viên Trường ĐH Luật Hà Nội, cho rằng hiện nay mới chỉ có cơ chế cung cấp thông tin định danh của các chủ quản hội nhóm mạng xã hội khi có sự kiện có dấu hiệu vi phạm pháp luật và theo yêu cầu của cơ quan có thẩm quyền, chứ không quy định cơ chế công khai dữ liệu thông tin cá nhân khi họ không đồng ý.
Hiện nay với đề xuất của Bộ Công an về việc định danh, xác thực điện tử thông tin chủ quản hội, nhóm theo quy định của pháp luật là “quy định cần thiết và phù hợp với các luật liên quan”.
“Quy định này cần phải sớm được ban hành để bảo đảm hiệu quả hoạt động quản lý nhà nước và bảo vệ quyền, lợi ích hợp pháp của tổ chức, cá nhân”, ông Minh nói.
Ngày 5-4, thông tin từ Công an TP.HCM cho biết Công an xã Bình Chánh vừa phối hợp Phòng Cảnh sát hình sự và Công an xã Thủ Thừa, tỉnh Tây Ninh bắt Trần Minh Anh (26 tuổi, ngụ xã Phước Lý, tỉnh Tây Ninh) để điều tra hành vi cướp giật tài sản.
Cụ thể, sáng 4-4, ông P.V.B. đến Công an xã Bình Chánh trình báo về việc hai con gái ông trong lúc đạp xe trên đường Hương lộ 11 thì bị một nam thanh niên chạy xe máy, áp sát từ phía sau rồi giật điện thoại di động iPhone 14 Promax, vụ việc xảy ra lúc 20h40 tối 3-4.
Ngay sau khi tiếp nhận tin báo, Công an xã Bình Chánh đã khẩn trương phối hợp tổ địa bàn thuộc Phòng Cảnh sát hình sự Công an TP và lực lượng bảo vệ an ninh trật tự ở cơ sở để phối hợp truy xét.
Bằng các biện pháp nghiệp vụ, cơ quan công an phát hiện nghi phạm sau khi gây án đã tẩu thoát về hướng tỉnh Tây Ninh.
Với tinh thần kiên quyết tấn công tội phạm, chỉ sau 4 giờ tiếp nhận tin báo, Công an xã Bình Chánh và lực lượng phối hợp đã bắt Trần Minh Anh và thu giữ tang vật.
Hiện Công an xã Bình Chánh đã trao trả lại tài sản cho bị hại, đồng thời tiếp tục phối hợp với các đơn vị nghiệp vụ Công an TP và Công an tỉnh Tây Ninh củng cố hồ sơ, xử lý nghiêm nghi phạm theo quy định của pháp luật.
Sau nhiều ngày xét xử sơ thẩm và nghị án, ngày 7-4, Tòa án nhân dân tỉnh Đồng Tháp đã tuyên phạt đối với bị cáo Võ Thị Thùy Trang (44 tuổi, ngụ phường Đạo Thạnh) 16 năm tù và Lê Hoàng Nhân (33 tuổi, ngụ phường Trung An) 7 năm tù cùng về tội "tham ô tài sản".
Ngoài ra các bị cáo Nguyễn Thành Tấn (58 tuổi) bị tòa tuyên 3 năm tù, Hồ Vũ Bảo (44 tuổi) 1 năm tù và Huỳnh Thị Lan (58 tuổi, cùng ngụ phường Đạo Thạnh) 3 năm tù nhưng cho hưởng án treo cùng về tội "thiếu trách nhiệm gây hậu quả nghiêm trọng".
Theo cáo trạng, từ tháng 1-2020 đến 8-2023, bà Võ Thị Thùy Trang - kế toán Ban Thi đua - Khen thưởng thuộc Sở Nội vụ tỉnh Đồng Tháp - được giao quản lý các nguồn tài chính, tài sản của đơn vị.
Lợi dụng sự tin tưởng và việc kiểm tra, giám sát công tác tài chính, kế toán chưa chặt chẽ của lãnh đạo ban qua từng giai đoạn, bị cáo đã nảy sinh ý định chiếm đoạt tiền ngân sách nhà nước.
Bà Trang đã lập khống 173 bộ chứng từ, sử dụng hóa đơn giá trị gia tăng của nhiều đơn vị kinh doanh để hợp thức hóa hồ sơ thanh toán, qua đó chiếm đoạt tổng số tiền hơn 2,1 tỉ đồng từ ngân sách nhà nước.
Thủ đoạn được xác định là Trang tự lập dự toán, soạn hồ sơ và đính kèm hóa đơn đầu vào để tạo thành bộ chứng từ "hợp lệ" trên giấy tờ. Các chứng từ này sau đó được nhập vào hệ thống dịch vụ công của Kho bạc Nhà nước để thực hiện giao dịch điện tử.
Trong vụ án này, Lê Hoàng Nhân - trưởng cửa hàng xăng dầu Châu Thành 24 thuộc Công ty TNHH Thương mại Dịch vụ xăng dầu Châu Thành (xã Long Định, tỉnh Đồng Tháp) - được xác định đã giúp sức cho Trang bằng cách cung cấp hóa đơn nhằm hợp thức hóa chứng từ, với số tiền liên quan hơn 1,1 tỉ đồng.
Trong khoảng thời gian nêu trên, các ông Hồ Vũ Bảo (Trưởng Ban Thi đua - Khen thưởng), Nguyễn Thành Tấn (quyền Trưởng Ban Thi đua - Khen thưởng) và bà Huỳnh Thị Lan (Trưởng Ban Thi đua - Khen thưởng) đã thiếu trách nhiệm trong việc quản lý tài sản công, buông lỏng quản lý tài chính, kế toán, không kiểm tra, kiểm soát công tác tài chính và thiếu trách nhiệm trong việc quản lý sử dụng chữ ký số (USB Token), để Trang lợi dụng chiếm đoạt tiền ngân sách nhà nước.
Cáo trạng quy kết những người nêu trên đã gây thiệt hại cho ngân sách nhà nước, cụ thể ông Hồ Vũ Bảo trên 243 triệu đồng, ông Nguyễn Thành Tấn hơn 603 triệu đồng và bà Huỳnh Thị Lan trên 1,2 tỉ đồng.
Khu biệt thự cao cấp Ocean View Nha Trang (Khánh Hòa) từng xảy ra vụ án hình sự "lừa đảo chiếm đoạt tài sản".
Vào tháng 6-2023, bị cáo Nguyễn Việt Hùng - Chủ tịch hội đồng thành viên, Giám đốc Công ty TNHH Thương mại - Dịch vụ Thiên Nhân II, chủ đầu tư dự án - đã bị TAND tỉnh Khánh Hòa xét xử, tuyên phạt 18 năm tù về tội đã nêu.
Vào ngày 2-4-2026, đại diện TAND Khu vực 1 Khánh Hòa, Viện KSND Khu vực 1 Khánh Hòa, cơ quan chức năng phường Nam Nha Trang và công ty tư vấn đo đạc đã tái xem xét, thẩm định tại chỗ, ghi nhận hiện trạng xây dựng tại lô đất 68 ở dự án nêu trên.
Đây là hoạt động phục vụ cho tiến trình thụ lý vụ án mới tại dự án nêu trên, là tranh chấp hợp đồng góp vốn xây dựng nhà ở, hợp đồng chuyển nhượng quyền sử dụng đất, yêu cầu buộc tháo dỡ công trình trên đất tại lô đất vừa nêu.
Theo hồ sơ, vụ án dân sự mới này giữa nguyên đơn là bà Trần Thị Hải Châu (ở Hà Nội) và bị đơn là Công ty TNHH Thương mại - Dịch vụ Thiên Nhân II và bà Nguyễn Thị Thanh B. (ở TP.HCM), được TAND Khu vực 1 Khánh Hòa thụ lý cuối năm 2025.
Cả 2 cá nhân là nguyên đơn và bị đơn trên đều là bị hại trong vụ án hình sự "lừa đảo chiếm đoạt tài sản" trước đó tại dự án Ocean View.
Trong đó có số tiền 1,5 tỉ đồng bà Châu đã nộp cho ngân hàng để xóa thế chấp thay cho Công ty TNHH Thương mại - Dịch vụ Thiên Nhân II, nhằm chuộc lại giấy chứng nhận quyền sử dụng đất lô 68 mà Hùng đã đem thế chấp cho ngân hàng để vay vốn.
Bà Châu đã được Hùng và công ty làm các thủ tục bàn giao lô đất đó trên thực địa, ủy quyền để làm các thủ tục để sang tên cho bà giấy chứng nhận quyền sử dụng lô đất 68 đứng tên công ty mà bà Châu đã được giao giữ sau khi chuộc từ ngân hàng, nhưng đến nay vẫn chưa sang tên được.
Sau khi được bàn giao đất vào tháng 3-2015, được giao chuộc và giữ "sổ đỏ" (tháng 4-2017), bà Châu đã được xây dựng cổng, tường rào để bảo vệ lô đất đã mua tại khu biệt thự cao cấp Ocean View Nha Trang.
Cho đến nay Nguyễn Việt Hùng vẫn còn đang thụ án trong tù.
Thế nhưng theo đơn khiếu nại đến các cơ quan và kêu cứu đến báo Tuổi Trẻ của vợ chồng bà Trần Thị Hải Châu và ông Nguyễn Thanh Bình, thì ngày 31-3-2025, bà Nguyễn Thị Thu Hà - Phó giám đốc Công ty TNHH Thương mại - Dịch vụ Thiên Nhân II - đã ký kết "phụ lục hợp đồng ủy quyền xây dựng nhà ở" tại lô đất 68 cho bà Nguyễn Thị Thanh B. và bà B. đã tiến hành xây dựng nhà ở trên lô đất đó.
Bà Châu, ông Bình đã có đơn khởi kiện Công ty TNHH Thương mại - Dịch vụ Thiên Nhân II và bà Nguyễn Thị Thanh B. về hành vi liên quan đến việc xây dựng trên lô đất 68. Đồng thời có đơn tố giác về tội phạm đã được Cơ quan cảnh sát điều tra Công an tỉnh Khánh Hòa thụ lý và đang xử lý.
Tháng 1-2026, Cơ quan cảnh sát điều tra Công an tỉnh Khánh Hòa có thông báo, qua xác minh nhận thấy hành vi của bà Nguyễn Thị Thanh B. ủy quyền cho ông Trịnh Trí Dũng (ở Lạng Sơn) thuê đơn vị thi công xây dựng tại lô đất 68 dự án trên đã làm hư hỏng khóa cổng và bờ tường bao quanh thửa đất của vợ chồng bà Châu, ông Bình xây dựng là có dấu hiệu của hành vi "hủy hoại tài sản hoặc cố ý làm hư hỏng tài sản" quy định tại Bộ luật Hình sự.
Ngày 2-4-2026, đại diện tòa án, viện kiểm sát, chính quyền phường Nam Nha Trang và công ty tư vấn đo đạc đã tái xem xét, thẩm định tại chỗ, ghi nhận hiện trạng xây dựng tại lô đất 68.
TAND Khu vực 1 Khánh Hòa đã đề nghị các đương sự trong vụ án và đơn vị thi công "tạm dừng thi công công trình cho đến khi có quyết định hoặc thông báo mới của tòa án" tại lô đất 68 nêu trên.