Tòa án sơ thẩm hạt San Diego tuần trước ra phán quyết về tranh chấp pháp lý kéo dài hơn một năm giữa ông Adam Hardesty, chủ một căn hộ tại khu condo Mystic Point ở thành phố Carlsbad, bang California, với ban quản trị khu dân cư này.
Hardesty muốn cải tạo garage của mình thành nhà ở phụ trội (ADU) để cho thuê, kiếm thêm thu nhập. ADU là các đơn vị nhà ở nhỏ, độc lập, được xây thêm trên lô đất có nhà chính, nhằm gia tăng tiện ích sống, tạo thêm phòng ở cho gia đình hoặc cho thuê.
Đối với nhà riêng ở Mỹ, chủ nhà gần như toàn quyền sử dụng tài sản trên đất của mình và chỉ chịu sự quản lý chung của chính quyền địa phương. Nhưng ở các khu căn hộ hoặc khu dân cư khép kín, chủ nhà thường phải chấp hành quy định riêng của Ban Quản trị Khu dân cư (HOA), từ việc sửa chữa, cho thuê đến cách sử dụng không gian, tiêu chuẩn sinh hoạt.
Tại Mỹ, HOA là tổ chức tư nhân được thành lập để quản lý, duy trì và đặt ra các quy tắc cho một khu dân cư, khu căn hộ (condo), hoặc một khu đô thị được quy hoạch sẵn. Tại các condo, chủ nhà sở hữu bên trong căn hộ, phần ngoài là sở hữu chung, nên họ không thể tùy ý cải tạo, thay đổi công năng như ở nhà riêng.
Khoảng 1/3 dân số bang California sống trong các khu vực chịu sự quản lý của HOA. Nghị viện bang năm 2019 thông qua đạo luật nới lỏng các hạn chế cấp địa phương đối với việc xây dựng nhà ở mới, nhằm tăng nguồn cung nhà ở cho người dân.
Trước khi cải tạo garage thành nhà phụ trội, ông Hardesty đã nghiên cứu các bản đồ quy hoạch địa phương, liên hệ với chính quyền thành phố và xin được giấy phép xây dựng.
Tuy nhiên, Ban Quản trị Khu dân cư Mystic Point phản đối, cho rằng quy định nội bộ cấm sử dụng garage vào mục đích khác ngoài đỗ xe, nên không chấp nhận dự án cải tạo của ông Hardesty.
Hardesty, khi đó là thành viên của HOA Mystic Point, lập luận rằng đạo luật năm 2019 của nghị viện bang California đã vô hiệu hóa mọi hạn chế của ban quản trị đối với các căn nhà phụ trội.
Sau khi tham khảo ý kiến từ một chuyên viên quy hoạch thuộc Sở Nhà ở và Phát triển Cộng đồng California, ông Hardesty tin rằng pháp luật đứng về phía mình nên vẫn cho khởi công cải tạo garage từ tháng 2/2025. HOA Mystic Point sau đó đã khởi kiện.
Trong các tài liệu nộp lên tòa, ban quản trị này cho rằng đạo luật năm 2019 không áp dụng cho các khu nhà ở dạng condo như Mystic Point, mà chỉ có hiệu lực với những khu đất được quy hoạch cho mục đích nhà ở đơn lập.
Do khu đất của ông Hardesty có nhiều loại hình nhà ở, không chỉ nhà đơn lập, mà còn nhà townhouse (liền kề) và các căn hộ condo nhỏ, nên luật không thể áp dụng trong trường hợp này, HOA Mystic Point lập luận.
Trong phán quyết tuần trước, thẩm phán Victor Torres đứng về phía HOA Mystic Point ở cả hai luận điểm.
“Nếu nghị viện bang muốn áp dụng với cả loại hình condo, họ hoàn toàn có thể viết rõ hơn trong luật, nhưng đã không làm vậy”, ông Torres giải thích. “Tương tự, việc áp dụng luật này cho lô đất có quy hoạch đa dạng như của ông Hardesty cũng sẽ trái ý tưởng mà cơ quan lập pháp đặt ra khi thiết kế luật”.
Do đó, thẩm phán bác yêu cầu được phép cải tạo garage thành nhà ở phụ trội để cho thuê của Hardesty.
Cho tới nay, chính quyền bang chưa can thiệp vào cuộc chiến pháp lý này. Dù các cơ quan quản lý nhà ở và văn phòng tổng chưởng lý bang thường can thiệp khi chính quyền địa phương ngăn cản một dự án xây dựng có dấu hiệu vi phạm luật, họ hiếm khi làm vậy với các HOA.
Thẩm phán Torres thừa nhận vụ kiện rất phức tạp, cho biết ông không thực sự nghiêng hẳn về bên nào. Dù ra phán quyết có lợi cho HOA, ông lưu ý đây chưa phải hồi kết của vụ kiện. “Tôi tin tôi sẽ còn được Tòa phúc thẩm ‘giảng giải’ thêm về vụ kiện này”, ông nói.
Hardesty cho biết ông muốn kháng cáo, nhưng không còn tài chính. Hai vợ chồng ông đã chi hơn 100.000 USD cho vụ này, gồm tiền cải tạo garage và chi phí thuê luật sư.
Ben Christopher, bình luận viên bất động sản của CalMatters, cho rằng trong cuộc chiến pháp lý này, ông Hardesty đã đối mặt với khả năng cốt lõi của HOA, đó là hạn chế cư dân sử dụng khu đất theo ý thích của mình.
Ông Christopher dẫn các nghiên cứu cho thấy giá nhà tại các khu condo có HOA quản lý thường có giá cao hơn những khu quy hoạch lỏng lẻo. Nói cách khác, nhiều người sẵn sàng trả thêm tiền để tránh khả năng xuất hiện những căn nhà cải tạo tự phát trong khu mình ở.
"Những mối đe dọa này là nỗ lực nhằm làm suy yếu hỗ trợ dành cho Ukraine và thử thách đoàn kết của chúng tôi. Thông điệp của chúng tôi rất rõ ràng: Không bao giờ khuất phục trước sự đe dọa. Những hành động thách thức cùng mọi hoạt động gián điệp trên lãnh thổ Đức là điều hoàn toàn không thể chấp nhận được", Bộ Ngoại giao Đức cho biết hôm 20/4.
Cơ quan này không nêu "những mối đe dọa trực tiếp" được đề cập là gì, đồng thời từ chối cung cấp thêm thông tin khi được liên hệ.
Đại sứ quán Nga cũng không đưa ra bình luận.
Bộ Quốc phòng Nga tuần trước công bố danh sách 21 doanh nghiệp mà Moskva cáo buộc là công ty con của các tập đoàn quốc phòng Ukraine hoặc nhà cung cấp linh kiện thiết yếu cho Kiev. Ít nhất 3 công ty Đức nằm trong danh sách đơn vị cung cấp máy bay không người lái (UAV) cho Ukraine.
"Người dân châu Âu không chỉ cần hiểu rõ căn nguyên sâu xa của những mối đe dọa đối với an toàn của họ, mà còn phải biết địa chỉ cũng như vị trí các công ty 'Ukraine' và 'liên doanh' đang sản xuất UAV cùng linh kiện phục vụ Ukraine ngay tại nước mình", Bộ Quốc phòng Nga cho hay.
Phó chủ tịch Hội đồng An ninh Liên bang Nga Dmitry Medvedev còn gọi các công ty trong danh sách là "mục tiêu tiềm năng của quân đội", cho rằng quyết định tập kích những địa điểm này sẽ tùy thuộc vào diễn biến chiến sự ở Ukraine.
Giới chức Nga sáng 20/4 bắt một phụ nữ Đức bị cáo buộc mang theo bom tự chế trong ba lô. Moskva cho rằng đây là âm mưu của Kiev nhằm phá hoại một tòa nhà của cơ quan thực thi pháp luật tại thành phố Pyatigorsk.
Cơ quan An ninh liên bang Nga (FSB) cho hay người phụ nữ, sinh năm 1969, bị lôi kéo bởi công dân đến từ một quốc gia Trung Á đang làm việc cho cơ quan an ninh Ukraine. Quả bom được thiết kế để kích nổ từ xa và có thể khiến người phụ nữ thiệt mạng.
FSB cáo buộc người đàn ông Trung Á sinh năm 1997, đã "ủng hộ hệ tư tưởng cực đoan". Nghi phạm bị bắt gần tòa nhà cơ quan thực thi pháp luật mà anh ta và người phụ nữ Đức lên kế hoạch cài bom.
Ukraine chưa đưa ra phản hồi về cáo buộc. Người phát ngôn Bộ Ngoại giao Đức cho biết đã nắm được các thông tin về sự việc, nhưng từ chối bình luận thêm vì lý do quyền riêng tư.
Tờ South China Morning Post hôm qua (22.4) dẫn nguồn từ quân đội Trung Quốc cho hay tàu đổ bộ tấn công Type 076 đầu tiên của Trung Quốc đang trên đường đến Biển Đông để thực hiện các cuộc thử nghiệm quan trọng trên biển. Đây cũng là tàu sân bay chuyên dụng tác chiến máy bay không người lái (UAV) thế hệ mới của Trung Quốc. Bên cạnh đó, một số thông tin còn cho rằng tàu sân bay Liêu Ninh dường như đang đi đến Biển Đông.
Trước Type 076, Trung Quốc đã biên chế lớp tàu chiến Type 075 chuyên tác chiến đổ bộ tấn công. Nếu như Type 075 có độ choán nước toàn tải 40.000 tấn, Type 076 không chỉ tăng độ choán nước toàn tải lên mức 50.000 tấn mà còn được trang bị bộ phóng điện từ để tăng cường khả năng tác chiến bằng cách phóng UAV nhanh hơn. Theo giới phân tích, Trung Quốc đang hướng đến phát triển Type 076 thành tàu sân bay dành cho UAV. Không chỉ vậy, tàu Type 076 còn được tăng cường khả năng đổ bộ lưỡng cư (trên biển lẫn trên bộ) và cường độ tấn công.
Tất nhiên, Type 076 vẫn tập trung chủ lực vào năng lực đổ bộ tấn công như thế hệ trước. Theo các thông tin được công bố, tàu Type 076 có thể chở theo 1.000 binh sĩ, cùng hàng chục máy bay trực thăng các loại bao gồm cả các loại trực thăng chiến đấu đa nhiệm Z-8 và Z-9. Kết hợp thêm, dòng chiến hạm này còn mang theo 2 tàu đổ bộ đệm khí.
Những năm qua, Trung Quốc không ngừng nâng cấp dòng tàu chiến Type 075 và Type 076 trở thành tàu sân bay cỡ nhỏ. Đây là cách mà Mỹ đã áp dụng với tàu đổ bộ tấn công lớp Wasp và lớp America. Tương tự, Nhật Bản cũng đã nâng cấp tàu khu trục chở trực thăng lớp Izumo có khả năng tác chiến như tàu sân bay. Cả hai nước này đều trang bị chiến đấu cơ thế hệ 5 tàng hình F-35 phiên bản cất cánh đường băng ngắn và hạ cánh thẳng đứng cho các lớp tàu Wasp, America, Izumo. Trong khi đó, Trung Quốc đang nỗ lực phát triển J-35 với tính năng tương tự được cho là không chỉ để trang bị cho các tàu sân bay, mà còn biên chế cả cho các tàu đổ bộ tấn công Type 075 và Type 076.
Trong chiến lược trỗi dậy sức mạnh hải quân, Biển Đông luôn là nơi mà các tàu đổ bộ tấn công của Trung Quốc xuất hiện ngay từ giai đoạn chạy thử và hoàn thiện. Mới đây, hồi đầu tháng 2, Cổng thông tin của Quân ủy T.Ư Trung Quốc đưa tin hải quân nước này vừa tổ chức cuộc tập trận ở Biển Đông. Trong cuộc tập trận, tàu đổ bộ tấn công Hải Nam thuộc loại Type 075 tiến hành "tập trận cường độ cao và định hướng chiến đấu ở Biển Đông".
Theo Cổng thông tin của Quân ủy T.Ư Trung Quốc, cuộc tập trận tập trung vào các nội dung như phối hợp trên không - biển, phòng thủ tên lửa…, đồng thời thử nghiệm và tăng cường khả năng phối hợp chiến đấu của quân đội ở vùng biển xa.
Việc tăng cường tàu Type 076 - được xem là "tàu sân bay UAV" thế hệ mới - còn cho phép Trung Quốc nâng cao năng lực phối hợp tác chiến bằng phương tiện không người lái. Vào năm 2022, tờ Hoàn Cầu thời báo đưa tin các học viện, cơ sở đào tạo của Quân Giải phóng nhân dân Trung Quốc (PLA) tích hợp một số lượng lớn thiết bị không người lái và thông minh bao gồm các phương tiện không người lái, UAV và robot vào khóa huấn luyện đổ bộ cho học viên sĩ quan. Trong đó, ở nội dung diễn tập đổ bộ, các học viên sĩ quan không chỉ tập luyện tấn công vào bãi biển bằng xe bọc thép lội nước và tàu tấn công, mà còn có các thiết bị không người lái bao gồm UAV, phương tiện trinh sát không người lái, phương tiện chống tăng không người lái, trạm vũ khí tự hành và chó robot.
Trước đó, từ năm 2019, tờ South China Morning Post dẫn thông báo từ Cục Nam Hải thuộc Bộ Tài nguyên Trung Quốc cho biết đã triển khai mạng lưới UAV ở Biển Đông để theo dõi, giám sát những thực thể và vùng biển xa bờ. Mạng lưới giám sát UAV gồm các thiết bị được tích hợp camera độ phân giải cao, có phạm vi quan sát rộng, truyền hình ảnh theo thời gian thực để chuyển về các cơ sở mặt đất và cho chất lượng hình ảnh như thực. Các UAV thu thập hình ảnh hoặc quay phim trực tiếp và truyền về bộ phận thu phát tín hiệu trên mặt đất.
Tất cả nỗ lực trên có thể cho phép Trung Quốc ngày càng hoàn thiện khả năng kết hợp tác chiến toàn diện với UAV.
Tổng thống Mỹ Donald Trump hôm 13/4 tuyên bố đã "xóa sổ" hải quân Iran, đánh chìm 158 tàu chiến, nhưng thừa nhận Tehran vẫn sở hữu các "xuồng tấn công nhanh", dù ông không cho rằng đây là mối đe dọa lớn.
Xuồng tấn công nhanh là những phương tiện cỡ nhỏ có thể di chuyển với tốc độ cao, trang bị súng máy và một số loại tên lửa chống hạm. Đây được coi là vũ khí chính được lực lượng hải quân thuộc Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) dùng để tuần tra hoặc rải thủy lôi ở eo biển Hormuz, theo Chris Long, cựu sĩ quan hải quân Anh từng làm nhiệm vụ ở vịnh Ba Tư.
Trước chiến sự, IRGC được cho là sở hữu 3.000-5.000 xuồng tấn công nhanh. Báo WSJ của Mỹ dẫn các nguồn tin cho hay hơn 60% xuồng tấn công nhanh thuộc biên chế của IRGC vẫn nguyên vẹn sau gần hai tháng chiến sự với Mỹ - Israel. Các xuồng này thường được cất giấu trong các hang ngầm dọc bờ biển Iran và tận dụng tốc độ cao, khả năng cơ động linh hoạt để né tránh vệ tinh do thám.
Saeid Golkar, chuyên gia về IRGC kiêm giáo sư khoa học chính trị tại Đại học Tennessee, Mỹ, gọi đây là "hạm đội muỗi" của Iran, do những xuồng này có kích thước nhỏ, chạy nhanh và linh hoạt, có thể tiến hành các đòn tấn công quấy nhiễu bằng súng máy, tên lửa và máy bay không người lái (UAV) mang theo. Chúng là lực lượng nòng cốt của hải quân thuộc IRGC, lực lượng độc lập với hải quân chính quy.
"Hải quân IRGC hoạt động giống như một lực lượng du kích trên biển", Golkar cho hay. "Họ tập trung vào lối đánh bất đối xứng, ưu tiên chiến thuật tấn công chớp nhoáng, đánh nhanh rút gọn, đặc biệt là tại vịnh Ba Tư và eo biển Hormuz".
Lực lượng hải quân thuộc IRGC được thành lập vào khoảng năm 1986. Theo chuyên gia Farzin Nadimi từ Viện Washington, Mỹ, trong cuộc chiến Iran - Iraq, hải quân chính quy Iran từng do dự khi tấn công tàu dầu của Kuwait và Arab Saudi, những quốc gia tài trợ cho Iraq lúc bấy giờ.
Vì vậy, IRGC đã nhập cuộc và đẩy mạnh các vụ tập kích, khiến Mỹ phải điều tàu chiến đến hộ tống các đoàn tàu dầu đi qua khu vực. Trong giai đoạn này, tàu USS Samuel B. Roberts của Mỹ từng suýt chìm vì trúng thủy lôi do Iran rải. Hải quân Mỹ đáp trả bằng cách phá hủy hai tàu hộ vệ cùng hàng loạt tàu quân sự khác của Iran trong một trận đối đầu sau đó.
3 năm sau, chứng kiến lực lượng Mỹ áp đảo quân đội Iraq trong cuộc chiến vùng Vịnh lần thứ nhất, Iran tin rằng họ khó lòng giành chiến thắng nếu đối đầu trực diện quân đội Mỹ. Do đó, theo Nadimi, nước này đã phát triển một lực lượng tinh nhuệ chuyên tấn công kiểu du kích tại vùng Vịnh.
Hải quân IRGC có khoảng 50.000 thành viên, chia làm 5 khu vực tác chiến dọc theo vùng Vịnh. Lực lượng này cũng duy trì hiện diện trên nhiều đảo trong tổng số 38 hòn đảo mà Iran kiểm soát tại đây.
IRGC đã xây dựng ít nhất 10 căn cứ kiên cố và được ngụy trang kỹ lưỡng để che giấu đội xuồng tấn công nhanh. Một trong số đó là Farur, trung tâm điều hành của lực lượng đặc nhiệm hải quân Iran.
Ban đầu, Iran sử dụng các loại xuồng hoán cải có gắn súng máy hoặc súng phóng lựu. IRGC sau đó chế tạo hàng loạt xuồng nhỏ chuyên dụng, cùng với các loại tàu ngầm mini và xuồng không người lái. Lực lượng này tuyên bố một số mẫu xuồng của họ có thể đạt tốc độ hơn 185 km/h.
Hải quân IRGC gần đây còn phát triển các loại tàu lớn và hiện đại hơn, nhiều chiếc trong số đó đã trở thành mục tiêu tấn công của Mỹ - Israel, theo Alex Pape, chuyên gia hàng hải hàng đầu tại nền tảng phân tích quốc phòng mã nguồn mở Janes. Trong số những tàu bị hư hại trong đòn tập kích của Mỹ có cả tàu sân bay UAV Shahid Bagheri, một tàu container được hoán cải có khả năng phóng cả tên lửa chống hạm.
Để đối phó chiến thuật "bầy đàn" từ các đội xuồng nhỏ của Iran, chiến hạm Mỹ đã được trang bị pháo hạng nặng và nhiều loại khí tài hiện đại khác. Song các tàu thương mại lại hoàn toàn không có khả năng tự vệ trước những cuộc tấn công kiểu này.
Xuồng cao tốc của IRGC hôm 18/4 đã áp sát hai tàu thương mại hoạt động gần eo biển Hormuz, nổ súng ngăn chặn một tàu dầu và dường như đã phóng UAV đánh trúng, gây hư hại một tàu container. Cả hai sự cố đều không ghi nhận thương vong về người.
Nicholas Carl, chuyên gia về Iran tại Viện Doanh nghiệp Mỹ (AEI) ở Washington, cho rằng những sự việc như vậy thể hiện mối đe dọa thường trực mà "hạm đội muỗi" Iran có thể gây ra với các tàu thương mại đi qua eo biển Hormuz, ngay cả khi hải quân Mỹ đang hiện diện đông đảo gần đó để thực thi lệnh phong tỏa.
Các chiến hạm cỡ lớn của Mỹ đến nay vẫn tránh tuần tra tại khu vực eo biển Hormuz, bởi eo biển chật hẹp này không đủ chỗ cho tàu chiến xoay xở và gần như không có thời gian để kịp phản ứng nếu bị xuồng cao tốc Iran tấn công từ cự ly gần bằng UAV hay tên lửa.
Những tàu chiến Mỹ thực thi lệnh phong tỏa có thể đóng quân chủ yếu ngoài eo biển, tại vịnh Oman hoặc xa hơn nữa là biển Arab. Tại các vị trí này, họ vẫn có thể kiểm soát những tuyến vận tải hàng hải nhưng IRGC khó tấn công hơn nhiều.
Chuyên gia Carl chỉ ra rằng đây mới là những vụ tấn công đơn lẻ, nguy cơ với hải quân Mỹ và tàu thương mại sẽ cao hơn nhiều nếu Iran thực sự thử nghiệm chiến thuật bầy đàn, sử dụng hàng chục xuồng cao tốc cùng áp sát từ nhiều hướng để tung đòn tập kích trong các tình huống thực chiến.
Hải quân IRGC từ lâu đã áp dụng chiến thuật "mèo vờn chuột" với quân đội Mỹ ngay tại vịnh Ba Tư. Đô đốc Gary Roughead, cựu tư lệnh hải quân Mỹ, nhớ lại trong những năm 1990 và 2000, các xuồng tấn công cỡ nhỏ Iran thường lao thẳng về phía chiến hạm Mỹ với tốc độ cao rồi bất ngờ chuyển hướng khi chỉ còn cách khoảng một km.
"Chúng là lực lượng quấy nhiễu đầy khó chịu", đô đốc Roughead nói. "Bạn không bao giờ biết họ đang tính toán điều gì hay ý đồ thực sự của họ là gì".
Tác chiến UAV đã đẩy mức độ nguy hiểm của "hạm đội muỗi" lên tầm cao mới, Roughead cho hay. Những thiết bị này có giá thành rẻ và đôi khi rất khó phát hiện cũng như ngăn chặn, nhưng lại có khả năng gây thiệt hại nặng nề cho một chiến hạm trị giá hàng tỷ USD, đô đốc này nói.
