Ngày 21-4, chính quyền bang Florida (Mỹ) thông báo mở cuộc điều tra hình sự nhằm xác định liệu trí tuệ nhân tạo (AI) có đóng vai trò trong vụ xả súng hàng loạt gây chết người tại Đại học bang Florida hồi năm ngoái hay không.
Theo người đứng đầu cơ quan tư pháp bang Florida James Uthmeier, quyết định điều tra được đưa ra sau khi các công tố viên xem xét các đoạn trao đổi giữa chatbot ChatGPT của OpenAI và nghi phạm nổ súng Phoenix Ikner.
Cụ thể, ông Uthmeier cho biết luật bang Florida quy định bất kỳ ai hỗ trợ hoặc tư vấn cho việc thực hiện tội phạm đều có thể bị xem là “đồng phạm” và phải chịu trách nhiệm tương đương với đối tượng trực tiếp gây án. Theo đó, ông Uthmeier nhấn mạnh nếu là con người, ChatGPT sẽ phải đối mặt với cáo buộc giết người.
Phản hồi về vụ việc, người phát ngôn của OpenAI khẳng định vụ xả súng tại Đại học bang Florida hồi năm ngoái là một thảm kịch, song ChatGPT không chịu trách nhiệm cho tội ác khủng khiếp này. ChatGPT chỉ cung cấp các câu trả lời mang tính tham khảo, dựa trên thông tin sẵn có rộng rãi trên mạng Internet và không khuyến khích hay thúc đẩy hành vi bất hợp pháp hoặc gây hại.
Người đại diện này cũng cho biết OpenAI đã xác định tài khoản ChatGPT liên quan đến nghi phạm và cung cấp cho cơ quan thực thi pháp luật ngay sau khi vụ việc xảy ra.
Theo yêu cầu của chính quyền bang Florida, trong 30 ngày, OpenAI phải nộp toàn bộ chính sách nội dung từ năm 2012 đến nay liên quan đến tự tử, tự hại, xả súng trường học và giết người hàng loạt.
Bang cũng yêu cầu các báo cáo nội bộ, email, nội dung chat về cách xử lý câu lệnh nhạy cảm, cùng nhiều dữ liệu và tài liệu khác. Chính quyền Florida tuyên bố sẽ xem xét cáo buộc “thực hành thương mại lừa đảo” nếu OpenAI quảng cáo ChatGPT an toàn cho trẻ em nhưng không cảnh báo rủi ro.
Đây không phải lần đầu OpenAI đối mặt kiện tụng liên quan đến bạo lực. Năm 2025, một gia đình ở California kiện công ty và đồng sáng lập Jony Ive, cáo buộc ChatGPT xúi giục con trai 16 tuổi tự tử sau hàng tháng trò chuyện. Trước đó, chatbot AI cũng bị kiện tại Florida vì bị cho là góp phần vào vụ tự tử của bé trai 14 tuổi.
Trên thực tế, các vụ xả súng hàng loạt thường diễn ra tại Mỹ, nơi quyền sở hữu súng được Hiến pháp nước này bảo vệ và có xu hướng lấn át lời kêu gọi siết chặt kiểm soát vũ khí. Thực trạng này diễn ra bất chấp sự ủng hộ rộng rãi của người dân Mỹ đối với các biện pháp kiểm soát nghiêm ngặt hơn, trong đó có hạn chế bán các loại băng đạn dung lượng lớn.
Tuy nhiên thay vì chỉ tập trung vào các nhà sản xuất vũ khí, các công tố viên bang Florida đang xem xét liệu OpenAI có phải chịu trách nhiệm hình sự với tư cách pháp nhân hay không.
Người đứng đầu cơ quan tư pháp bang Florida James Uthmeier nhận định chính quyền đang bước vào một khía cạnh pháp lý chưa từng có tiền lệ với AI, song cần làm rõ liệu OpenAI có chịu trách nhiệm hình sự hay không.
Một báo cáo an ninh mạng gần đây cảnh báo hàng loạt ứng dụng Android phổ biến đang vô tình để lộ khóa truy cập Google Gemini, mở ra nguy cơ bị khai thác trái phép mà người dùng thông thường khó có thể nhận ra.
Theo báo cáo của Công ty an ninh mạng CloudSEK, vấn đề nằm ở các khóa API mà ứng dụng sử dụng để kết nối với dịch vụ của Google, vốn được ví như 'chìa khóa' cho phép ứng dụng giao tiếp với hệ thống AI của hãng.
Trước đây, các khóa này được xem là thành phần kỹ thuật bình thường và nhiều nhà phát triển vẫn tích hợp sẵn trong ứng dụng mà không gây lo ngại, do chúng không được thiết kế để mở rộng quyền truy cập theo cách nguy hiểm như hiện nay.
Tuy nhiên khi Google Gemini được tích hợp vào hệ sinh thái Google Cloud, các khóa truy cập cũ trở nên nhạy cảm hơn đáng kể, không chỉ còn là mã định danh kỹ thuật mà có thể trở thành cánh cửa truy cập vào các dịch vụ AI có tính phí.
Đáng chú ý, sự thay đổi này diễn ra âm thầm, khiến nhiều nhà phát triển không được cảnh báo đầy đủ rằng những khóa từng được xem là an toàn có thể bị khai thác theo cách hoàn toàn khác.
Theo cách ví von, một chiếc chìa khóa vốn chỉ mở cửa phụ nay có thể mở cả kho chứa tài sản giá trị, và nếu bị lộ, nó có thể bị sử dụng để truy cập trái phép vào các tài nguyên không thuộc quyền sở hữu.
Vấn đề nằm ở chỗ các doanh nghiệp hoặc nhà phát triển có thể chỉ phát hiện sự cố khi chi phí sử dụng tăng bất thường.
Báo cáo cho biết 22 ứng dụng Android phổ biến đang gặp tình trạng này, với tổng lượt cài đặt hơn 500 triệu, cho thấy mức độ ảnh hưởng không chỉ giới hạn ở một số ít ứng dụng mà có thể tác động tới hàng trăm triệu người dùng trên toàn cầu.
Dù không trực tiếp nhìn thấy các khóa API, người dùng cuối vẫn có nguy cơ chịu ảnh hưởng nếu ứng dụng họ sử dụng không được bảo vệ đúng cách.
Điều khiến sự cố này đáng lo là hậu quả không dừng ở khía cạnh kỹ thuật. Khi khóa API bị lộ, kẻ xấu có thể dùng nó để gửi yêu cầu đến Gemini như thể họ là người được phép sử dụng dịch vụ.
Mỗi lần như vậy có thể làm phát sinh chi phí cho chủ tài khoản hoặc đơn vị sở hữu hệ thống. Nếu việc khai thác diễn ra liên tục, hóa đơn có thể tăng rất nhanh.
Báo cáo của CloudSEK nêu ra những trường hợp thiệt hại tài chính thực tế. Có cá nhân được cho là mất hơn 15.000 USD chỉ trong một đêm vì tài khoản bị khai thác trái phép. Một doanh nghiệp ở Nhật Bản cũng chịu tổn thất lên tới khoảng 128.000 USD. Những con số này cho thấy đây không còn là rủi ro trên lý thuyết, mà là vấn đề có thể gây thiệt hại rất cụ thể và rất nặng nề.
Với người dùng phổ thông, câu hỏi đặt ra là: Mình có thể làm gì? Thực tế, đa số người dùng sẽ không tự mình kiểm tra được khóa API hay cấu hình hệ thống phía sau ứng dụng. Nhưng điều đó không có nghĩa là bạn hoàn toàn bất lực.
Cách an toàn nhất là ưu tiên các ứng dụng uy tín, có cập nhật thường xuyên, và tránh cài đặt những ứng dụng lạ không rõ nguồn gốc. Với các ứng dụng đã dùng lâu ngày, việc cập nhật phiên bản mới nhất cũng rất quan trọng, vì nhiều bản vá bảo mật thường được phát hành theo kiểu âm thầm nhưng cần thiết.
Ở phía nhà phát triển, sự cố này là lời nhắc rõ ràng rằng một thay đổi hạ tầng dù nhỏ cũng có thể tạo ra hậu quả lớn nếu không được đánh giá lại toàn diện. Các khóa API cần được quản lý chặt chẽ hơn, giới hạn quyền truy cập rõ ràng hơn, và phải có cơ chế theo dõi bất thường để phát hiện sớm các hành vi khai thác trái phép. Khi AI ngày càng đi sâu vào ứng dụng hằng ngày, an toàn không còn là lớp bổ sung, mà phải trở thành phần cốt lõi ngay từ đầu.
NASA thông báo phi hành đoàn Artemis II vượt mốc "nửa đường" từ Mặt Trăng về Trái Đất sáng nay (giờ Hà Nội), trong ngày thứ 9 của nhiệm vụ, cũng là ngày trọn vẹn cuối cùng ở ngoài không gian. Chỉ huy nhiệm vụ Reid Wiseman (NASA), phi công Victor Glover (NASA), chuyên gia nhiệm vụ Christina Koch (NASA) và Jeremy Hansen (Cơ quan Vũ trụ Canada CSA) đã cùng xem xét lại các quy trình tái nhập khí quyển, hạ cánh xuống biển và khai hỏa động cơ để điều chỉnh quỹ đạo trở về. Koch và Hansen cất các thiết bị đã sử dụng trong suốt nhiệm vụ, tháo dỡ lưới chắn hàng hóa và khoang chứa đồ, lắp đặt và điều chỉnh ghế ngồi nhằm đảm bảo mọi thứ được cố định chắc chắn. Phi hành đoàn cũng xem bản tin thời tiết mới nhất, tình hình của lực lượng cứu hộ trên biển và lịch trình tái nhập khí quyển. Ngoài ra, họ cũng thực hiện các bước chuẩn bị cho hoạt động sau khi hạ cánh.
Vào lúc 22h53 ngày 9/4 (9h53 ngày 10/4 giờ Hà Nội), động cơ đẩy khai hỏa khoảng 9 giây, tạo ra gia tốc 1,6 m/giây và đẩy tàu Orion về phía Trái Đất. Lần khai hỏa hiệu chỉnh quỹ đạo trở về tiếp theo dự kiến diễn ra vào 13h53 ngày 10/4 (0h53 ngày 11/4 giờ Hà Nội), ngày thứ 10 và cũng là ngày cuối cùng của nhiệm vụ.
Họ dự kiến đáp xuống Thái Bình Dương vào 20h07 ngày 10/4 (7h07 ngày 11/4 giờ Hà Nội) ngoài khơi San Diego.
Tên lửa Hệ thống Phóng Không gian (SLS) cùng tàu Orion rời bệ phóng tối 1/4 (5h35 ngày 2/4 giờ Hà Nội) đưa phi hành đoàn Artemis II bay lên không gian, thực hiện nhiệm vụ có người lái đầu tiên của NASA tới Mặt Trăng sau 54 năm. Phi hành đoàn được ví "đại diện cho thế giới", khi lần đầu có phụ nữ, người da màu và thành viên không phải người Mỹ bay vòng quanh Mặt Trăng.
Trong giới công nghệ, có một quy luật là GPU quyết định độ đẹp của hình ảnh, nhưng CPU mới là thứ quyết định sự ổn định của trải nghiệm. Bước sang năm 2026, khi các công cụ làm game như Unreal Engine 5.x hay các công nghệ AI tích hợp sâu vào trò chơi dần trở nên phổ biến, những mẫu CPU dưới đây chính thức trở thành thứ kìm hãm hoàn toàn sức mạnh của dàn máy.
Từng được mệnh danh là mẫu CPU huyền thoại nhất mà Intel từng sản xuất, i7-4790K (Devil's Canyon) đã có một hành trình phi thường kéo dài hơn một thập kỷ. Tuy nhiên, năm 2026 là dấu chấm hết cho huyền thoại này. Việc sử dụng chuẩn RAM DDR3 cũ kỹ và thiếu hụt các tập lệnh xử lý hiện đại khiến i7-4790K không còn khả năng duy trì độ trễ khung hình ổn định, dẫn đến những cú 'khựng' chí mạng trong các trận giao tranh đỉnh cao.
Ra đời trong thời điểm chuyển giao công nghệ, i5-8400 sở hữu 6 nhân thực nhưng lại thiếu đi công nghệ Hyper-Threading. Ở thời điểm năm 2017, đây là một món hời. Nhưng ở năm 2026, khi các tựa game AAA yêu cầu tối thiểu số luồng xử lý nhiều hơn để vận hành mượt mà, i5-8400 bỗng trở nên hụt hơi. Chỉ số 1% thấp kỷ lục khi xử lý hiệu năng ở mức thấp nhất chính là bằng chứng cho thấy con chip này đã không còn đủ sức gánh vác các tác vụ nặng.
Cách đây vài năm, Ryzen 5 3600 có mức độ phổ biến khá cao. Tuy nhiên, sự phát triển vượt bậc của kiến trúc Zen 4 và Zen 5 đã biến kiến trúc Zen 2 trên mẫu chip này trở nên lỗi thời. So với các phiên bản nâng cấp như Ryzen 5 5600 hay 9600X, Ryzen 5 3600 thiếu hụt trầm trọng bộ nhớ đệm L3 tập trung, khiến hiệu năng thực tế trong game sụt giảm đáng kể so với các đối thủ cùng phân khúc hiện nay.
Nếu i7-4790K được nghỉ hưu trong danh dự, thì i3-10100 lại là một cái tên mà nhiều chuyên gia khuyên nên quên đi. Với bộ nhớ đệm ít ỏi và nền tảng socket LGA 1200 đã bị 'khai tử', việc tiếp tục sử dụng hay nâng cấp xoay quanh mẫu CPU này trong năm 2026 là một sự lãng phí tiền bạc.
Nhiều người dùng vẫn lầm tưởng Ryzen 5 5500 là một món hời vì nó ra mắt năm 2022. Thực tế, đây là một bản 'cắt giảm' đúng nghĩa với bộ nhớ đệm L3 bị chia đôi và chỉ hỗ trợ PCIe 3.0. Trong kỷ nguyên của những chiếc card đồ họa RTX 4000 hay 5000 series vốn cần băng thông PCIe 4.0/5.0 để phát huy sức mạnh, Ryzen 5 5500 vô tình trở thành 'vòng kim cô' thắt chặt hiệu năng của toàn hệ thống.
Đừng để một chiếc CPU cũ kỹ làm hỏng cả bộ PC đắt giá. Việc nâng cấp lên các dòng chip hiện đại như Ryzen 5 9600X không chỉ mang lại tốc độ mà còn là sự đảm bảo cho khả năng chơi game mượt mà trong ít nhất 5 năm tới.
