Ngày 7-4, Tòa án nhân dân tỉnh Hà Tĩnh tiếp tục phiên xét xử 117 bị cáo trong đường dây tội phạm lừa đảo xuyên biên giới từng bị các lực lượng chức năng triệt xóa vào tháng 8-2024. Dự kiến phiên tòa sẽ diễn ra trong 10 ngày (từ ngày 6 đến 16-4).
Theo cáo trạng, A Hào và Cận (là người Trung Quốc, không rõ thông tin, lai lịch) thuê hai căn phòng 304 và 403 tại tòa nhà cao tầng thuộc Đặc khu kinh tế Tam Giác Vàng (tỉnh Bò Kẹo, Lào) hoạt động như một công ty, sau đó tuyển dụng các nhân viên là người Việt Nam để vận hành đường dây lừa đảo trực tuyến thông qua mô hình đầu tư khách sạn “ảo” nhằm chiếm đoạt tài sản.
Các nhân viên khi vào đường dây này sẽ được phân công làm một trong số các nhiệm vụ như: nhân viên quản lý chung; nhân viên phiên dịch; nhân viên chăm sóc khách hàng (hậu đài); các tổ trưởng quản lý; hướng dẫn, đào tạo các nhân viên “sale” (người liên hệ trực tiếp với bị hại).
Đơn cử, tại phòng 304, Hoàng Thùy Linh (bị can đang bỏ trốn) được giao nhiệm vụ quản lý, Hoàng Bích Ngọc (32 tuổi, ngụ Hải Phòng) và Lê Thiên Hóa (34 tuổi, ngụ tại Đắk Lắk) làm nhân viên chăm sóc khách hàng (hậu đài).
Tại phòng 403, Vũ Khắc Bảo Chung (36 tuổi, ngụ Hải Phòng) và Ngô Tuấn Anh (36 tuổi, ngụ Hải Phòng) được giao nhiệm vụ quản lý. Vi Quỳnh Trang (30 tuổi, ngụ tại Nghệ An) là người phiên dịch và cùng tham gia quản lý. Ninh Thị Kim Oanh (35 tuổi, ngụ tại Nam Định) và Ninh Thị Liễu (37 tuổi, ngụ Ninh Bình) làm nhân viên chăm sóc khách hàng (hậu đài) tham gia chỉ đạo các nhân viên “sale”.
Kịch bản lừa đảo của đường dây này là lập các tài khoản Facebook mạo danh những người thành công, giàu có, doanh nhân thành đạt, thường xuyên đăng tải các hình ảnh ăn chơi, du lịch… để kết bạn, làm quen.
Từ đó từng bước tạo dựng được mối quan hệ tình cảm với bị hại là người ở Việt Nam (chủ yếu là phụ nữ) thông qua các cuộc nói chuyện, tâm sự, chia sẻ.
Sau khi đã tạo được lòng tin, chúng sẽ lôi kéo, rủ rê lừa bị hại đầu tư kinh doanh trên mạng thông qua website kinh doanh khách sạn “ảo” mang tên “OYO” (địa chỉ: https //hotel-oyo.cc) để hưởng lợi nhuận với tỉ lệ phần trăm hoa hồng cao.
Với những “người quản lý”, họ có nhiệm vụ quản lý các tổ lừa đảo về giờ giấc, thời gian làm việc, quân số. Kiểm tra nếu có nhân viên “sale” làm việc riêng trong giờ làm, ngủ gật, đi làm muộn thì nhắc nhở, chấn chỉnh.
Nếu có nhân viên “sale” mới tuyển vào thì người quản lý hướng dẫn và gửi các tài liệu bằng giấy để nhân viên “sale” mới đọc kỹ cách thức lừa đảo người Việt Nam.
Nhóm “tổ trưởng” với trách nhiệm khi nào có khách hàng mới sẽ thông báo lên nhóm các thông tin: tên Facebook, số điện thoại, tình trạng hôn nhân, công việc, thu nhập, đã vào app (trang mạng OYO theo địa chỉ truy cập) hay chưa, sau đó người phiên dịch sẽ nhập máy tính để A Hào quản lý chung và theo dõi, đôn đốc.
Nhóm “nội quy công ty” có nhiệm vụ thông báo những ai đi muộn, ngủ gật, không đeo thẻ, ngồi làm việc không nghiêm túc bị phạt.
Nhóm người chăm sóc khách hàng (hậu đài) được phân công nhiệm vụ trực trang web chăm sóc khách hàng, tương tác với bị hại trên trang web này; trao đổi, hướng dẫn và cung cấp cho bị hại tài khoản ngân hàng để người bị hại chuyển tiền…
Người phiên dịch có nhiệm vụ khi người chủ (người Trung Quốc) có thông báo gì, người phiên dịch sẽ phiên dịch từ tiếng Trung Quốc sang tiếng Việt cho các thành viên trong nhóm biết để thực hiện theo nội dung chỉ đạo. Đồng thời, người phiên dịch còn tham gia nhiệm vụ quản lý.
Các nhân viên “sale” được phân công nhiệm vụ trực tiếp lập và sử dụng các tài khoản Facebook ảo, đóng giả là người thành đạt, doanh nhân… để kết bạn, làm quen, lấy lòng tin và hướng dẫn bị hại đăng ký ứng dụng OYO, cách chuyển tiền đầu tư.
Khi bị hại muốn rút tiền, nhân viên “sale” sẽ đề xuất với “tổ trưởng” phương án xử lý cho người bị hại rút tiền nhằm tiếp tục dụ dỗ hoặc “giết khách” để chiếm đoạt tiền.
Trong quá trình thực hiện hành vi lừa đảo, A Hào và Cận trả tiền công cho nhóm quản lý từ 5.500 – 7.000 nhân dân tệ/tháng, nhóm chăm sóc khách hàng (hậu đài) dao động từ 6.000 – 7.000 nhân dân tệ/tháng, người phiên dịch 8.000 nhân dân tệ/tháng, nhóm tổ trưởng và nhân viên “sale” được trả công khoảng 5.000 nhân dân tệ/tháng.
Kết quả điều tra của công an trong khoảng thời gian từ tháng 12-2023 đến ngày 1-8-2024, 111 bị can trong đường dây này đã thực hiện hành vi lừa đảo chiếm đoạt tổng số hơn 23,5 tỉ đồng của 190 bị hại.
Ngày 5-4, thông tin từ Công an tỉnh Vĩnh Long cho biết đã nắm được vụ việc trên trang mạng xã hội TikTok xuất hiện video sử dụng hình ảnh của giám đốc Sở Công Thương Vĩnh Long để giả lập giọng nói và cử chỉ với nội dung cổ xúy, quảng cáo cho một trang đánh bạc online.
Ngày 4-4, trên mạng xã hội TikTok xuất hiện video ngắn, kẻ xấu sử dụng hình ảnh của ông Trần Quốc Tuấn - Giám đốc Sở Công Thương Vĩnh Long - và dùng thuật toán trí tuệ nhân tạo (AI) để giả lập giọng nói và cử chỉ với nội dung cổ xúy, quảng cáo cho một trang đánh bạc online.
Đồng thời kẻ xấu còn để logo của Đài Phát thanh và Truyền hình Vĩnh Long để thu hút người xem, tăng lượt tương tác.
Công an tỉnh Vĩnh Long khuyến cáo người dân không tin và làm theo nội dung video giả mạo. Trường hợp phát hiện đoạn video trên, tiến hành thao tác báo cáo (report) trên mạng xã hội. Đồng thời gửi ngay đường dẫn (link) đến các trang, kênh của công an địa phương để cơ quan chức năng tiến hành ngăn chặn, xử lý kịp thời.
Các trường hợp đăng tải, chia sẻ video trên sẽ bị xử lý.
Nội dung được nêu trong Nghị định 109/2026 quy định xử phạt hành chính trong các lĩnh vực bổ trợ tư pháp, hôn nhân và gia đình, thi hành án dân sự và phá sản. Quy định có hiệu lực từ 18/5, thay thế Nghị định 82/2020, sửa đổi bổ sung bởi Nghị định 117/2024.
Mức phạt với hành vi vi phạm chế độ một vợ, một chồng được nâng lên so với quy định cũ. Tại Điều 62 của Nghị định 109, các hành vi sau đây sẽ bị phạt tiền 5-10 triệu đồng:
a) Đang có vợ hoặc đang có chồng mà kết hôn với người khác, chưa có vợ hoặc chưa có chồng mà kết hôn với người mà mình biết rõ là đang có chồng hoặc đang có vợ.
b) Đang có vợ hoặc đang có chồng mà chung sống như vợ chồng với người khác.
c) Chưa có vợ hoặc chưa có chồng mà chung sống như vợ chồng với người mà mình biết rõ là đang có chồng hoặc đang có vợ.
d) Kết hôn hoặc chung sống như vợ chồng giữa người đã từng là cha, mẹ nuôi với con nuôi, cha chồng với con dâu, mẹ vợ với con rể, cha dượng với con riêng của vợ, mẹ kế với con riêng của chồng.
đ) Cản trở kết hôn, yêu sách của cải trong kết hôn hoặc cản trở ly hôn.
Trong khi đó, theo quy định cũ, nhóm các hành vi trên chỉ bị xử phạt 3-5 triệu đồng.
Mức phạt đối với các hành vi vi phạm nghiêm trọng hơn vẫn được giữ nguyên từ 10-20 triệu đồng.
a) Kết hôn hoặc chung sống như vợ chồng giữa những người cùng dòng máu về trực hệ hoặc giữa những người có họ trong phạm vi ba đời.
b) Kết hôn hoặc chung sống như vợ chồng giữa cha, mẹ nuôi với con nuôi.
c) Cưỡng ép kết hôn hoặc lừa dối kết hôn; cưỡng ép ly hôn hoặc lừa dối ly hôn.
d) Lợi dụng việc kết hôn để xuất cảnh, nhập cảnh, cư trú, nhập quốc tịch Việt Nam, quốc tịch nước ngoài; hưởng chế độ ưu đãi của Nhà nước hoặc để đạt được mục đích khác mà không nhằm mục đích xây dựng gia đình.
đ) Lợi dụng việc ly hôn để trốn tránh nghĩa vụ tài sản, vi phạm chính sách, pháp luật về dân số hoặc để đạt được mục đích khác mà không nhằm mục đích chấm dứt hôn nhân.
Thế nào là chung sống như vợ chồng
Luật Hôn và nhân gia đình định nghĩa, "chung sống như vợ chồng" là việc nam, nữ tổ chức cuộc sống chung và coi nhau là vợ chồng.
Hiện chưa có văn bản hướng dẫn khái niệm này, song trong Thông tư liên tịch 01/2001 giữa Bộ Tư pháp, Bộ Công an, TAND Tối cao và VKSND Tối cao, chung sống như vợ chồng là việc người đang có vợ, có chồng chung sống với người khác hoặc người chưa có vợ, chưa có chồng mà lại chung sống với người mà mình biết rõ là đang có chồng, có vợ một cách công khai hoặc không công khai nhưng cùng sinh hoạt chung như một gia đình.
Việc chung sống như vợ chồng thường được chứng minh bằng việc có con chung, được hàng xóm và xã hội xung quanh coi như vợ chồng, có tài sản chung đã được gia đình, cơ quan, đoàn thể giáo dục mà vẫn tiếp tục duy trì quan hệ đó...
Ngoài ra, hành vi vi phạm chế độ một vợ, một chồng có thể bị quy kết và xử lý hình sự nếu làm cho quan hệ hôn nhân của một hoặc hai bên dẫn đến ly hôn; hoặc bị xử phạt vi phạm hành chính về hành vi này mà còn vi phạm. Với mức án phạt cải tạo không giam giữ đến 1 năm hoặc phạt tù 3 tháng đến 1 năm.
Người phạm tội có thể bị phạt tù 6 tháng đến 3 năm nếu làm cho vợ, chồng hoặc con của một trong hai bên tự sát; hoặc đã có quyết định của tòa án hủy việc kết hôn hoặc buộc phải chấm dứt việc chung sống như vợ chồng trái với chế độ một vợ, một chồng mà vẫn duy trì quan hệ đó.
Ngày 22/4, TAND tỉnh Tây Ninh mở phiên xét xử sơ thẩm vụ án giết người đối với các bị cáo trong vụ cúng bái, "trừ tà" gây chấn động dư luận xảy ra hồi năm 2023.
Các bị cáo gồm: Mai Văn Hậu (40 tuổi), Mai Thị Lành (48 tuổi, cùng ngụ xã Truông Mít), Nguyễn Minh Trí (23 tuổi, ngụ phường Gia Lộc), Mai Trọng Hiếu (34 tuổi) và Mai Văn Thảo (26 tuổi, cùng ngụ xã Hưng Thuận).
Theo cáo trạng, ngày 23/10/2023, Mai Thị Nhớ đến nhà mẹ ruột tại ấp Thuận Lợi (xã Hưng Thuận) nói cha ruột đã chết “nhập hồn” vào mình, kêu gọi người thân tụ tập để làm lễ xá tội.
Tối cùng ngày, 22 người trong gia đình có mặt, trong đó Hậu, Lành, Hiếu là em ruột của Nhớ; Thảo là cháu ruột; Trí là con ruột của Nhớ.
Khi mọi người tập trung đông đủ, gia đình phân công người đốt nhang, gõ chuông, gõ mõ và quỳ lạy. Nhớ cho rằng có “quỷ nhập”, yêu cầu tất cả trùm chăn kín để Nhớ cùng em ruột là Mai Thị Tuyền thực hiện nghi thức cúng.
Sau đó, Nhớ nói “quỷ nhập” vào anh T. (em ruột của Nhớ) và cháu Q. (con anh T.), yêu cầu Tuyền cùng 5 bị cáo giữ tay chân 2 nạn nhân để “chữa trị”.
Từ tối 23/10 đến sáng 24/10, Nhớ, Tuyền cùng các bị cáo liên tục thực hiện các hành vi được cho là “giải bùa” đối với cha con anh T..
Nhóm người này dùng muỗng cạy miệng đổ trà, rượu; dùng nhang đang cháy dụi vào người; trùm khăn kín đầu; đánh vào đầu, ngực, mặt; thậm chí cắn vào miệng các nạn nhân. Bị hành hạ trong thời gian dài, cha con anh T. ngất lịm và tử vong.
Phát hiện sự việc, những người trong gia đình hoảng loạn, hô hoán xung quanh. Một số người cũng kiệt sức sau thời gian dài tham gia cúng bái và phải nhập viện điều trị.
Theo cáo trạng, Nhớ và Tuyền trực tiếp thực hiện hành vi dẫn đến cái chết của 2 nạn nhân. Tuy nhiên, kết luận giám định pháp y tâm thần cho thấy Nhớ mất khả năng nhận thức và điều khiển hành vi; Tuyền bị hạn chế khả năng nhận thức tại thời điểm gây án. Do đó, cơ quan điều tra đình chỉ vụ án đối với 2 người này và áp dụng biện pháp bắt buộc chữa bệnh.
Đối với những người khác có mặt tại hiện trường, nhưng không tham gia, do bị yêu cầu trùm chăn hoặc quay mặt vào bàn thờ, không chứng kiến hành vi, cơ quan chức năng không xem xét xử lý.
Sau khi nghị án, HĐXX tuyên phạt bị cáo Hậu và Lành cùng mức án 7 năm tù; các bị cáo Hiếu, Trí, Thảo cùng mức án 10 năm tù về tội Giết người.
Riêng bị cáo Thảo còn phải chấp hành 9 năm tù về các tội Tổ chức sử dụng trái phép chất ma túy và Tàng trữ trái phép chất ma túy. Tổng hợp hình phạt, bị cáo này phải chấp hành là 19 năm tù.