Gần đây, khi các cảnh báo về an toàn thực phẩm liên tục vang lên, nhiều người thường lập tức nghi ngờ khâu vệ sinh của cửa hàng hoặc chất lượng nguyên liệu. Tuy nhiên, bác sĩ chuyên khoa phục hồi chức năng Vương Tuấn Bình, Trung Quốc, cảnh báo rằng, an toàn thực phẩm không chỉ nằm ở người bán, mà chính những thói quen sinh hoạt hàng ngày đang “khiến thực phẩm trở nên nguy hiểm hơn”.
Bác sĩ Vương Tuấn Bình lưu ý, có những món ăn nếu dùng ngay thì không sao, nhưng chỉ cần để lại một lúc hoặc ăn muộn hơn, rủi ro sẽ bắt đầu tích tụ. Một khi thực phẩm rơi vào “vùng nhiệt độ nguy hiểm” từ 7-60 độ C, chỉ cần để ngoài 1 giờ, lượng vi khuẩn có thể tăng trưởng gấp 8 lần.
“Vùng nhiệt độ nguy hiểm” khiến vi khuẩn sinh sôi
Trên trang cá nhân, bác sĩ Vương Tuấn Bình chia sẻ, rất nhiều người sau khi mua cơm hộp về thường có thói quen để đó, mải mê lướt điện thoại hoặc xử lý công việc rồi mới ăn. Tuy nhiên, ngay khi thức ăn rời khỏi nguồn nhiệt và tiếp xúc với nhiệt độ phòng, chúng sẽ rơi vào “vùng nhiệt độ nguy hiểm” (7-60 độ C).
Trong khoảng nhiệt độ này, các loại vi khuẩn phổ biến (như Salmonella) ở điều kiện phù hợp có thể nhân đôi số lượng sau mỗi 20 phút. Cứ như vậy, sau 1 giờ vi khuẩn tăng khoảng 8 lần, và sau 2 giờ con số này lên tới 64 lần. Nói cách khác, chỉ cần để thực phẩm ở nhiệt độ phòng từ 1 đến 2 giờ, rủi ro đã tăng lên đáng kể.
Thói quen “ủ kín” thực phẩm: Môi trường lý tưởng cho vi khuẩn
Bên cạnh thời gian chờ, trạng thái “ủ kín” còn nguy hiểm hơn. Đồ ăn mang về thường được đóng gói trong các hộp kín hoặc túi nilon. Dù trông có vẻ như đang giữ ấm, nhưng thực tế cách này khiến nhiệt độ giảm xuống rất chậm, khiến thức ăn lưu lại trong vùng nhiệt độ nguy hiểm lâu hơn.
Cộng thêm độ ẩm và không khí không lưu thông, “đây chính là môi trường lý tưởng cho vi khuẩn”, đặc biệt là với các món như cơm hộp, rau xào, trứng hay các sản phẩm từ đậu nành vốn có hàm lượng nước cao. Bác sĩ khuyên nếu chưa ăn ngay, bạn nên mở nắp hộp để hơi nóng thoát ra, tránh để thực phẩm duy trì lâu trong khoảng nhiệt độ từ 30-50 độ C.
Đừng đợi thức ăn nguội hẳn mới cho vào tủ lạnh
Đối với thức ăn thừa, chìa khóa nằm ở “tốc độ làm mát”. Thông thường, thực phẩm không nên để ở nhiệt độ phòng quá 2 giờ (với môi trường nắng nóng là dưới 1 giờ). Thay vì để nguyên nồi lớn, bạn nên chia nhỏ thức ăn vào các hộp đựng để chúng nhanh chóng đạt đến nhiệt độ an toàn. Nếu nhiệt độ ở tâm thực phẩm duy trì mức ấm nóng quá lâu, vi khuẩn vẫn sẽ tiếp tục sinh sôi.
Giải đáp thắc mắc về việc “đồ nóng bỏ trực tiếp vào tủ lạnh có làm hỏng tủ không”, bác sĩ cho biết các dòng tủ lạnh hiện đại đều có cơ chế kiểm soát nhiệt độ tốt, việc thỉnh thoảng cho đồ nóng vào sẽ không làm hỏng tủ. Tuy nhiên, để đảm bảo an toàn, vẫn nên chia nhỏ phần ăn để tăng tốc độ tản nhiệt.
Sai lầm khi nghĩ “đun nóng lại là xong”
Nhiều người chủ quan cho rằng “lát nữa đun nóng lại là không sao”, nhưng bác sĩ Vương Tuấn Bình cảnh báo: một số loại vi khuẩn (như Tụ cầu vàng – Staphylococcus aureus) có thể sản sinh ra độc tố chịu nhiệt. Ngay cả khi bạn đun nóng lại, độc tố vẫn tồn tại. Hơn nữa, nếu hâm nóng bằng lò vi sóng không đều, vi khuẩn vẫn có khả năng sống sót.
Khi hâm nóng lại, nhiệt độ ở tâm thực phẩm phải đạt ít nhất trên 75 độ C. Nên khuấy đều hoặc chia thành nhiều giai đoạn nhiệt để thực phẩm nóng đều hoàn toàn.
Bác sĩ Vương chia sẻ, trong lâm sàng không hiếm trường hợp “phản ứng của cơ thể thường chậm một nhịp”. Thời gian ủ bệnh của ngộ độc thực phẩm thường rơi vào khoảng 6 đến 48 giờ. Nhiều người vài tiếng sau, thậm chí sang ngày hôm sau mới phát triệu chứng, nên hoàn toàn không liên tưởng đến “suất đồ ăn mang về từ hôm qua”. Đây là lý do khiến nhiều người xác định sai nguồn gốc gây bệnh.
Ngoài các vấn đề tiêu hóa cấp tính, người bệnh còn có thể bị mệt mỏi toàn thân, mất nước hoặc mất cân bằng điện giải. Bác sĩ nhấn mạnh: “Vấn đề không nhất thiết xảy ra ngay lúc ăn, mà là kết quả của sự tích tụ dần dần sau đó”.
An toàn thực phẩm không chỉ nằm ở trách nhiệm của nhà hàng, mà còn nằm ở mỗi quyết định của chúng ta sau khi mang đồ ăn về nhà. “Nhiều khi, rủi ro không đến từ những món ăn kỳ lạ, mà đến từ chính những quy trình sinh hoạt rất đỗi quen thuộc hàng ngày”, bác sĩ Vương Tuấn Bình kết luận.
Theo Hội Thầy thuốc trẻ Việt Nam, đã có hơn 7.800 lượt người được khám, sàng lọc, tư vấn sức khỏe, trong chiến dịch khám sức khỏe cộng đồng ngày 5.4, nhân ngày Sức khỏe toàn dân 7.4, với sự tham gia của 324 nhân viên y tế thuộc 19 bệnh viện tại Hà Nội.
Các bác sĩ, nhân viên y tế đã thực hiện 859 lượt siêu âm (tuyến giáp, ổ bụng, tim, khớp) và tặng 1.535 phiếu hẹn siêu âm miễn phí tại cơ sở y tế; có 1.380 lượt xét nghiệm chuyên sâu; hơn 400 lượt điện tim; 641 lượt chụp X-quang phổi; hơn 300 lượt nội soi tai mũi họng, đo mật độ xương, đo lực cơ, và chỉ số cơ thể cho hơn 1.500 lượt..
Trong đó, 2.830 lượt người (36% trong số các lượt khám) có bất thường sức khỏe cần can thiệp, theo dõi sức khỏe hoặc đánh giá chuyên sâu thêm tại các cơ sở y tế.
Các bác sĩ chuyên khoa phát hiện 16 ca ngoại tâm thu thất, 69 trường hợp thiếu máu cơ tim, 3 ca đau ngực nghi mạch vành cấp được hướng dẫn nhập viện theo dõi.
Có 13 ca xơ hóa gan, gan nhiễm mỡ nặng, 5 ca viêm gan B và viêm gan C chưa điều trị chuyên sâu được tư vấn, hướng dẫn về khám chuyên sâu tại bệnh viện.
Đáng lưu ý, trong chiến dịch, đây là lần đầu tiên có khám, sàng lọc về sức khỏe tâm thần trong cộng đồng với quy mô lớn do Bộ Y tế, Hội Thầy thuốc trẻ tổ chức. Kết quả đã ghi nhận 155 trường hợp cần được can thiệp do: mất ngủ (người cao tuổi); lo âu, trầm cảm (học sinh, sinh viên). 750 tài liệu truyền thông phòng trầm cảm, tự kỷ, sa sút trí tuệ đã được các bác sĩ gửi đến người dân.
Với bệnh lý về phổi, các bác sĩ chuyên khoa ghi nhận 5 ca bất thường: nghi u phổi, viêm phổi, lao phổi; hướng dẫn đến cơ sở chuyên khoa ngay. Chụp X-quang lưu động cũng ghi nhận 35 ca nghi lao phổi, 9 ca nghi nốt phổi, 8 ca đông đặc phổi, 3 ca bóng tim to.
Với chuyên khoa mắt, 200 ca đục thủy tinh thể cần phẫu thuật thay thủy tinh thể; khô mắt, viêm kết mạc dị ứng, cận thị, lão thị... đã được phát hiện, tư vấn chuyên khoa.
Ngoài ra, 180 ca sâu răng, viêm quanh răng, mất răng; 120 ca tăng huyết áp, rối loạn lipid máu, đái tháo đường typ 2, loãng xương, thoái hóa khớp, béo phì, suy thận, viêm dạ dày; đau viêm khớp gối, khớp vai và các bệnh lý cơ xương khớp... là các bệnh khá thường gặp nhưng nhiều trường hợp chưa chưa được kiểm soát tốt, đã các bác sĩ tư vấn về chăm sóc, điều trị.
Tiến sĩ - dược sĩ Nguyễn Hữu Tú, Phó chủ tịch Hội Thầy thuốc trẻ Việt Nam, chia sẻ, năm 2026, Hội Thầy thuốc trẻ Việt Nam và hội thầy thuốc trẻ các cấp dự kiến triển khai 5.000 đợt khám, tư vấn, sàng lọc cho 1.5 triệu lượt người dân cả nước; xây dựng thí điểm 30 trạm khám sức khỏe miễn phí (health kiosk) đồng thời phát triển chatbot y tế Việt Nam, hỗ trợ người dân tự tầm soát và tra cứu đưa ra y lệnh cho nhân viên y tế.
Ngày 10/4, ông Nguyễn Đức Tuy, Phó Bí thư Tỉnh ủy, Chủ tịch HĐND tỉnh Quảng Ngãi, cho biết nội dung trên vừa được UBND tỉnh trình và đã được Thường trực HĐND thống nhất. "UBND tỉnh sẽ xây dựng dự thảo quy định mức hỗ trợ cho từng trường hợp cụ thể theo quy định để trình HĐND ban hành", ông Tuy nói.
Theo Chủ tịch HĐND Quảng Ngãi, Nghị quyết hỗ trợ kinh phí tư vấn và khám sức khỏe trước khi kết hôn và Nghị quyết hỗ trợ phương tiện tránh thai, chi phí kế hoạch hóa gia đình trên địa bàn tỉnh được xây dựng theo quy định của Luật Dân số năm 2025 có hiệu lực từ 1/7.
Chính sách này khuyến khích nam, nữ chủ động tiếp cận dịch vụ tư vấn và khám sức khỏe trước khi kết hôn. Chính quyền tỉnh quyết định việc hỗ trợ kinh phí tư vấn và khám sức khỏe, căn cứ theo điều kiện của địa phương.
Luật Dân số 2025 cũng khuyến khích khám sàng lọc bệnh bẩm sinh trước sinh và sơ sinh cho phụ nữ mang thai và trẻ sơ sinh, kinh phí được hỗ trợ từ nguồn ngân sách nhà nước, bảo hiểm y tế... Chính phủ quy định phạm vi, người được hỗ trợ và mức hỗ trợ, chính quyền địa phương được mở rộng và bổ sung trong thẩm quyền.
Quảng Ngãi hiện có khoảng 2,1 triệu dân, xếp thứ 22 cả nước. Tỉnh này là một trong những địa phương sớm thống nhất xây dựng nghị quyết hỗ trợ kinh phí cho người dân khám sức khỏe tiền hôn nhân theo quy định có hiệu lực sắp tới.
Khám sức khỏe tiền hôn nhân là việc kiểm tra tổng quát và sức khỏe sinh sản cho nam/nữ trước khi kết hôn, thường thực hiện 1- 6 tháng trước cưới. Đây là quá trình quan trọng để đánh giá khả năng sinh con, tầm soát bệnh di truyền, truyền nhiễm, giúp chuẩn bị tâm lý và đảm bảo đời sống tình dục an toàn.
Bác sĩ Nguyễn Tri Thức, Giám đốc Bệnh viện Chợ Rẫy TP HCM, từng đề xuất quy định bắt buộc người dân khám sức khỏe tiền hôn nhân.
Ngày 8.4, theo thông tin từ Bệnh viện Ung bướu Cần Thơ, các bác sĩ của bệnh viện vừa phẫu thuật loại bỏ khối u khổng lồ ở vùng lưng cho một bệnh nhân mắc bệnh lý di truyền hiếm gặp Von Recklinghausen.
Theo đó, bệnh nhân nhập viện với khối u có trọng lượng lên đến 10 kg, trong khi tổng cân nặng bệnh nhân chỉ 49 kg, gây biến dạng nghiêm trọng vùng lưng và dẫn đến tình trạng cong vẹo cột sống.
Theo các bác sĩ, Bệnh viện Ung bướu Cần Thơ, dạng u này có cấu trúc đặc biệt, chứa dày đặc các mạch máu bất thường, được ví như "một hồ máu", tiềm ẩn nguy cơ chảy máu rất cao trong quá trình phẫu thuật.
Bệnh nhân được bác sĩ đánh giá toàn diện trước khi được chỉ định phẫu thuật. Trong lần can thiệp đầu tiên, ê kíp tập trung mục tiêu giảm tối đa thể tích khối u, đồng thời rút ngắn thời gian phẫu thuật và hạn chế mất máu. Để đạt hiệu quả, các phẫu thuật viên đã sử dụng đồng thời 2 dao năng lượng Ligasure nhằm cầm máu và bóc tách nhanh khối u.
Thành công của ca phẫu thuật không chỉ đến từ kỹ thuật phẫu thuật mà còn nhờ sự phối hợp chặt chẽ của đội ngũ gây mê hồi sức. Trước nguy cơ mất máu lớn, các bác sĩ đã liên tục kiểm soát huyết động, truyền máu và các chế phẩm máu kịp thời, đồng thời theo dõi sát sao và hồi sức tích cực sau phẫu thuật.
Nhờ sự chuẩn bị kỹ lưỡng và phối hợp đồng bộ, bệnh nhân đã vượt qua giai đoạn nguy hiểm và hiện trong tình trạng ổn định.
Theo kế hoạch, giai đoạn phẫu thuật thứ 2 sẽ được thực hiện trong thời gian tới nhằm tạo hình lại vùng lưng, góp phần cải thiện chức năng vận động cũng như thẩm mỹ cho người bệnh.
Việc xử trí thành công khối u sợi thần kinh khổng lồ này tiếp tục khẳng định năng lực chuyên môn và khả năng phối hợp đa chuyên khoa của Bệnh viện Ung bướu Cần Thơ trong điều trị các ca bệnh khó, hiếm gặp.
