Ngày 9/4, TAND Hà Nội xét xử bị cáo Đỗ Tuấn Anh (41 tuổi, cựu Đội phó Cảnh sát PCCC và cứu nạn cứu hộ, Công an quận Cầu Giấy) và cán bộ cùng đơn vị Lê Quang Hưng, 30 tuổi, về tội Thiếu trách nhiệm gây hậu quả nghiêm trọng.
Vụ án liên quan hỏa hoạn trên phố Trung Kính khiến 15 người chết hồi tháng 5/2024.
Tòa dự kiến tuyên án vào chiều nay.
Cáo trạng xác định, khu đất 207 m2 thuộc sở hữu của vợ chồng ông Quyết, bà Thảo. Trong đó 50 m2 được dùng xây nhà ở, 100 m2 xây nhà trọ 3 tầng với 13 phòng khép kín.
Ngoài ra, 33 m2 tại sân để con trai dựng lán tạm làm dịch vụ sửa chữa xe máy, xe đạp điện. Phần sân chung còn lại làm nơi để phương tiện cho người thuê trọ và các thành viên gia đình ông Quyết. Quá trình xây dựng và cho thuê trọ, vợ chồng chủ nhà không có giấy phép xây dựng và không đăng ký kinh doanh cho thuê trọ.
Theo Nghị định 136 quy định chi tiết một số quy định của Luật Phòng cháy, chữa cháy, cơ sở cho thuê trọ của vợ chồng ông Quyết thuộc diện quản lý nhà nước của Đội Cảnh sát PCCC và cứu nạn, cứu hộ Công an quận Cầu Giấy; đồng thời phải đáp ứng các điều kiện an toàn về PCCC.
Tuy nhiên, quá trình xây dựng và cho thuê nhà trọ, vợ chồng ông Quyết không chấp hành các quy định này.
Khoảng 0h45 ngày 24/5/2024, đám cháy bùng lên tại khu vực phía bên trong cổng ra vào. Lúc này 23 người đang sinh sống ở đây (7 người trong gia đình ông Quyết và 16 người thuê trọ), cổng khóa nên không chạy ra ngoài được. Chỉ có ông Quyết, cùng con dâu và 2 cháu nội chạy lên tầng 2 ngôi nhà chính, được người dân dùng búa tạ đập tường giải cứu. Những người còn lại tử vong, trong đó có mẹ, vợ và con trai ông Quyết và 12 khách trọ.
Kết luận giám định xác định nguyên nhân cháy là chập mạch điện trên đường dây điện tại khu vực xe máy điện làm cháy lớp vỏ cách điện, sau đó lan ra xung quanh.
Cháy nhà 5 tầng ở Hà Nội
Phường nghĩ quận quản lý, quận tưởng phường
Về trách nhiệm của các cá nhân, cơ quan quản lý nhà nước về PCCC trong vụ việc này, cáo trạng xác định, bị cáo Hưng được phân công công tác quản lý trên địa bàn phường Trung Hòa từ tháng 8/2023.
Trong thời gian này, sau nhiều vụ cháy nghiêm trọng, trong đó có chung cư mini ở Khương Hạ, thành phố Hà Nội đã chỉ thị rà soát, tổng kiểm tra loại hình nhà trọ trên địa bàn thành phố nhằm mục đích phát hiện kịp thời các vi phạm về PCCC đối với loại hình nhà trọ, chung cư mini. Song, quá trình thực hiện nhiệm vụ, Hưng không thực hiện đúng và đầy đủ nhiệm vụ được phân công theo các kế hoạch rà soát trên, không phát hiện được nhà ông Quyết cho thuê trọ và có vi phạm về PCCC.
Tại cơ quan điều tra, Hưng khai “nghĩ nhà này thuộc diện UBND phường Trung Hòa quản lý, không phải lực lượng cảnh sát PCCC nên không kiểm tra”.
Về trách nhiệm của chính quyền địa phương, VKS viện dẫn bối cảnh thực hiện theo chỉ thị của thành phố, Đội Cảnh sát phòng cháy chữa cháy và cứu nạn cứu hộ tổng rà soát và lập danh sách 861 cơ sở thuộc diện quản lý của UBND phường Trung Hòa. Song trong số này lại không có khu trọ của gia đình ông Quyết. UBND phường Trung Hòa do đó mặc nhiên coi cơ sở này thuộc diện quản lý của Đội Cảnh sát PCCC và cứu nạn, cứu hộ.
VKS cáo buộc Tuấn Anh, Đội phó, khi này không chỉ đạo, quản lý, dẫn đến khu trọ của ông Quyết không có đơn vị nào phụ trách. Cơ sở này được xác định có nhiều tồn tại vi phạm về PCCC nhưng không bị phát hiện kiểm tra, xử lý.
Một số lãnh đạo Công an quận Cầu Giấy giai đoạn này được xác định “do là lãnh đạo, không trực tiếp quản lý từng cơ sở riêng biệt và do thiếu sót trong công tác điều tra cơ bản của các cán bộ cấp dưới” nên không nắm được sự việc. Dù họ không bị xem xét trách nhiệm hình sự, song cơ quan điều tra đã có văn bản đề nghị Công an thành phố Hà Nội xử lý theo quy định của ngành công an.
Ngày 9-4, lãnh đạo Sở Y tế Đắk Lắk cho biết cơ quan này đã liên tiếp ban hành quyết định xử phạt, đình chỉ hoạt động đối với hàng loạt phòng khám, cơ sở nha khoa hoạt động "chui".
Đáng chú ý, nhiều cơ sở vẫn ngang nhiên cung cấp dịch vụ chăm sóc sức khỏe cho người dân dù không có giấy phép hoạt động, thậm chí không có bác sĩ đủ chuyên môn.
Trong số này, ông V.D.L., chủ cơ sở tại thôn 7, xã Ea Rốk, tỉnh Đắk Lắk, bị phạt 45 triệu đồng về hành vi cung cấp dịch vụ khám chữa bệnh không có giấy phép hoạt động.
Ngoài mức phạt tiền, cơ sở này còn bị đình chỉ hoạt động 18 tháng kể từ ngày 25-3.
Tương tự, bà B.T.N.D., người đứng đầu Phòng khám y học cổ truyền Việt Nhật thuộc Công ty cổ phần MED-UP, tại 44A Phan Chu Trinh, phường Buôn Ma Thuột, bị phạt 90 triệu đồng với cùng hành vi vi phạm và bị đình chỉ hoạt động 18 tháng kể từ ngày 2-4.
Cùng lỗi khám chữa bệnh không phép, phòng khám của bà N.T.H. tại số 18/2 Lê Duẩn, phường Buôn Ma Thuột, cũng bị xử phạt 45 triệu đồng và đình chỉ hoạt động 18 tháng.
Không chỉ ở lĩnh vực khám chữa bệnh tổng quát, nhiều cơ sở nha khoa cũng bị xử lý. Cụ thể, Phòng khám nha khoa Thanh Long, tại 26 Phan Bội Châu, phường Buôn Ma Thuột, bị phạt 7,5 triệu đồng do người chịu trách nhiệm chuyên môn không có mặt tại cơ sở trong thời gian đăng ký hoạt động; đồng thời bị tước chứng chỉ hành nghề 2 tháng.
Phòng khám chuyên khoa răng hàm mặt - nha khoa quốc tế Á Đông, địa chỉ 387 Phan Chu Trinh, bị xử phạt nhiều lỗi vi phạm. Trong đó một trường hợp bị phạt 35 triệu đồng do khám chữa bệnh khi chưa được cấp chứng chỉ hành nghề.
Ngoài ra cơ sở này còn bị phạt thêm 47,5 triệu đồng; bà Đ.T.D.K. bị tước quyền sử dụng chứng chỉ hành nghề trong 2 tháng. Song song đó, giấy phép hoạt động của phòng khám cũng bị tước trong thời hạn 3 tháng.
Ở lĩnh vực chuyên khoa da liễu, Phòng khám HH Medical tại 97 Ngô Quyền, phường Buôn Ma Thuột, bị xử phạt 120 triệu đồng do không lưu trữ chất thải nguy hại theo quy định và cung cấp dịch vụ khám chữa bệnh vượt quá phạm vi chuyên môn được cấp phép.
Sở Y tế Đắk Lắk cũng tước quyền sử dụng giấy phép hoạt động của phòng khám nêu trên trong 3 tháng. Bà N.T.T., người chịu trách nhiệm chuyên môn, bị tước chứng chỉ hành nghề trong 2 tháng.
Theo Sở Y tế Đắk Lắk, trong đợt kiểm tra gần đây, cơ quan này đã kiểm tra 38 cơ sở y tế tư nhân, phát hiện 6 cơ sở vi phạm; trong đó 4 cơ sở đã bị xử phạt hành chính với tổng số tiền 140 triệu đồng.
Các vi phạm chủ yếu liên quan đến hoạt động khám chữa bệnh không phép, cơ sở thẩm mỹ thực hiện can thiệp xâm lấn trái quy định, cùng một số sai phạm trong lĩnh vực dược, mỹ phẩm và thiết bị y tế.
Lãnh đạo Sở Y tế Đắk Lắk cho biết tình trạng các cơ sở hoạt động không phép, hoạt động sai địa điểm được cấp phép vẫn còn diễn ra. Đặc biệt nhiều cơ sở thẩm mỹ, chăm sóc sắc đẹp sử dụng thuốc và thiết bị để can thiệp vào cơ thể người trái quy định, tiềm ẩn nhiều rủi ro cho sức khỏe.
Bên cạnh đó, công tác nắm bắt, dự báo thị trường có thời điểm chưa kịp thời, khiến hiệu quả kiểm tra, kiểm soát còn hạn chế, nhất là trong phòng chống hàng giả. Ý thức chấp hành pháp luật của một số tổ chức, cá nhân cũng chưa cao.
Để khắc phục, Sở Y tế Đắk Lắk cho biết sẽ tiếp tục đẩy mạnh tuyên truyền, hướng dẫn các quy định pháp luật về khám chữa bệnh, dược và quảng cáo. Đồng thời sở tăng cường phối hợp với các sở, ngành, địa phương và công an để thanh tra, kiểm tra, xử lý nghiêm các vi phạm, siết chặt quản lý nhà nước về y tế, giá thuốc và an toàn thực phẩm.
Trước đó Tuổi Trẻ Online có loạt bài điều tra các cơ sở thẩm mỹ viện, nha khoa không phép vẫn hoạt động "chui". Thậm chí có những cơ sở bị phát hiện, bị xử phạt vẫn lén lút mở cửa hoạt động và tiếp tục bị xử lý.
Chiều 23-4, TAND khu vực 5 TP.HCM đã mở phiên tòa xét xử vụ tranh chấp bồi thường thiệt hại ngoài hợp đồng giữa nguyên đơn là bà Lưu Thị Thu Trang và bị đơn là ban quản trị chung cư 24AB, Công ty CP Dịch vụ kỹ thuật giải pháp An Gia.
Theo đơn khởi kiện, bà Lưu Thị Thu Trang là chủ sở hữu căn hộ 9.4A chung cư 24AB, phường Bình Thạnh, TP.HCM.
Ngày 10-1-2023 (20-12 âm lịch năm 2022), căn hộ của bà bị cắt nước sinh hoạt với lý do ngừng cung cấp dịch vụ dẫn truyền nước. Trong khi đó gia đình bà cho rằng đã đóng đầy đủ phí quản lý chung cư hằng tháng cho ban quản lý, đồng thời thanh toán tiền nước cho Công ty CP Cấp nước Gia Định.
Sau nhiều lần kiến nghị ban quản trị và ban quản lý khôi phục cấp nước nhưng không được chấp nhận, bà Trang cho biết gia đình buộc phải thuê tạm một phòng trong căn hộ 9.7A từ ngày 12-1-2023 để sinh hoạt, nấu nướng, giặt giũ và vệ sinh.
Từ đó bà Trang yêu cầu tòa buộc ban quản trị chung cư 24AB và Công ty CP Dịch vụ kỹ thuật giải pháp An Gia bồi thường tổng cộng hơn 159 triệu đồng, gồm: hơn 107 triệu đồng tiền thuê căn hộ tạm 9.7A, 30 triệu đồng tiền thuê nhà dịp Tết 2024, 6 triệu đồng chi phí thuê chỗ tắm giặt, hơn 15 triệu đồng chi phí đặt cơm cho gia đình.
Ban đầu, bà Trang đề nghị Công ty An Gia chịu 50% trách nhiệm bồi thường (hơn 79 triệu đồng) và các thành viên ban quản trị chung cư 24AB liên đới bồi thường hơn 26 triệu đồng/người.
Tuy nhiên do chưa xác định rõ số lượng thành viên ban quản trị có liên quan trong vụ kiện, bà Trang sau đó thay đổi yêu cầu, đề nghị các thành viên ban quản trị chịu trách nhiệm bồi thường theo từng cá nhân.
Theo quy chế, để trở thành ban quản trị chung cư, người ứng cử phải có căn hộ tại chung cư và đang cư trú tại đây. Tại hội nghị lần 6 ngày 16-3-2020 của chung cư 24AB về việc bầu ban quản trị mới, bà M., ông C. và ông Tr. tiếp tục được bầu chọn.
Tuy nhiên trước đó từ năm 2019, ông Tr. đã nộp đơn xin miễn nhiệm do được điều chuyển công tác và không còn sinh sống tại chung cư 24AB. Thậm chí vào ngày diễn ra hội nghị, ông Tr. không được thông báo, không biết mình tiếp tục được đưa vào danh sách ứng cử, và sau khi trúng cử cũng không tham gia bất kỳ hoạt động nào liên quan đến chung cư.
Tại phiên xét xử, khi được hỏi về quy định trong trường hợp có thành viên ban quản trị xin miễn nhiệm, đại diện ủy quyền của ông C. cho rằng ông Tr. vẫn được coi là thành viên và nếu muốn miễn nhiệm thì phải chờ đến hội nghị chung cư tiếp theo để đưa ra ý kiến.
Tuy vậy tại hội nghị gần nhất khi ông Tr. gửi đơn xin miễn nhiệm, các thành viên ban quản trị chỉ thông báo ông vắng mặt, không công khai việc ông đã nộp đơn cho cư dân trong chung cư.
Đại diện ủy quyền của bà M. cho biết ban quản trị hoạt động theo nguyên tắc 'thống nhất quá bán', tức 2/3 thành viên đồng ý thì quyết định được thông qua. Vì vậy theo hồ sơ, ông Tr. vẫn được xem là thành viên ban quản trị , dù thực tế không tham gia họp, không được thông tin về việc tiếp tục giữ chức và cũng không nhận thù lao.
Hội đồng xét xử đặt vấn đề với bà Trang về việc chứng minh ba thành viên ban quản trị gồm bà M., ông C. và ông Tr. đã thống nhất quyết định cắt nước căn hộ. Bà Trang cho biết tại biên bản hội nghị lần 6 ngày 16-3-2020 vẫn có tên cả ba người, và tại biên bản hội nghị lần 7 ngày 17-2-2021, ông Tr. vẫn được ghi nhận tham gia. Tuy nhiên biên bản hội nghị lần 7 không có chữ ký xác nhận của các thành viên ban quản trị , mà chỉ có chữ ký của khu phố, ban kiểm phiếu và các bên liên quan.
Ngày 4-4, UBND TP.HCM phối hợp cùng Đại học Quốc gia TP.HCM tổ chức hội thảo tham vấn chuyên gia về dự thảo Luật Đô thị đặc biệt, với chủ đề “Chính sách đột phá và không gian phát triển cho TP.HCM trong kỷ nguyên mới”.
Ông Nguyễn Mạnh Cường - Ủy viên dự khuyết Trung ương Đảng, Ủy viên Ban Thường vụ Thành ủy, Phó chủ tịch UBND TP.HCM - chủ trì hội thảo. Đồng chủ trì hội thảo còn có PGS.TS Trần Cao Vinh - Phó giám đốc Đại học Quốc gia TP.HCM, PGS.TS Hoàng Công Gia Khánh - Hiệu trưởng Trường đại học Kinh tế - Luật (Đại học Quốc gia TP.HCM).
Xác định nền tảng quan trọng để xây dựng Luật đô thị đặc biệt cho TP.HCM đó là phải định vị được vị trí phát triển mới cho TP.HCM trong kỷ nguyên mới, PGS.TS Đỗ Phú Trần Tình - Trường đại học Kinh tế - Luật, Đại học Quốc gia TP.HCM - cho rằng TP.HCM giữ vị trí đặc biệt quan trọng, với định vị là trung tâm kinh tế - tài chính - đổi mới sáng tạo của cả nước, là cực tăng trưởng vùng phía Nam và cửa ngõ hội nhập quốc tế của Việt Nam.
Từ đó, PGS.TS Đỗ Phú Trần Tình phân tích TP.HCM phát triển trong kỷ nguyên mới theo 7 định vị sau: Thành phố phải được tổ chức như trung tâm điều phối các nguồn lực chiến lược của vùng và của quốc gia;
Thành phố phải được định hình là hạt nhân của nền kinh tế tri thức, trung tâm nghiên cứu khoa học công nghệ và hệ sinh thái đổi mới sáng tạo quốc gia;
Thành phố phải được xác lập là cực hội nhập quốc tế và đầu mối định vị quốc gia trong không gian kinh tế toàn cầu;
Thành phố phải được định vị là trung tâm phát triển khu vực kinh tế tư nhân, doanh nghiệp khởi nghiệp và doanh nghiệp quốc gia;
Thành phố phải phát triển theo định hướng đô thị có khả năng chống chịu cao và phát triển bền vững;
Thành phố phải được phát triển theo định hướng lấy con người và chất lượng sống làm trung tâm, xác định rõ mục tiêu cuối cùng của phát triển là nâng cao toàn diện đời sống vật chất và tinh thần của người dân;
Thành phố phải được phát triển như không gian thử nghiệm thể chế và mô hình quản trị tiên phong.
Góp ý trên cơ sở các định vị phát triển của TP.HCM, PGS.TS Tô Văn Hòa, Hiệu trưởng Trường đại học Luật Hà Nội, cho rằng Luật đô thị đặc biệt trước hết phải là khung khổ pháp lý được thiết kế riêng cho TP.HCM - đủ đặc thù, đủ đột phá và tương xứng với vị thế của một siêu đô thị, là cực tăng trưởng đầu tàu, đáp ứng yêu cầu tăng trưởng hai con số liên tục trong 10 năm tới.
"Cần xác định đây là luật trước tiên đáp ứng ngay yêu cầu phát triển của TP.HCM, đồng thời luật này cũng mang tính hình mẫu để các đô thị khác hướng tới trong quá trình phát triển", ông Hòa nói.
Đồng tình, GS.TS Phạm Hồng Thái, Chủ tịch Hội đồng Giáo sư ngành luật học nhiệm kỳ 2024 - 2029, Hội đồng Giáo sư Nhà nước, cho rằng nên xây dựng luật phù hợp với đặc thù phát triển của riêng TP.HCM.
"Nhiều đô thị lớn tại nhiều quốc gia trên thế giới vẫn xây dựng các quy định, đạo luật riêng phù hợp cho đô thị đó, có tính ổn định cao, đây là xu thế. Luật đô thị đặc biệt gắn với TP.HCM cần thiết để tháo gỡ các vướng mắc phát triển tại TP.HCM", ông Thái phân tích.
Rất nhiều chuyên gia cùng quan điểm trên và cho rằng cần đặt tên dự thảo luật là Luật đô thị đặc biệt TP.HCM. Điển hình như PGS.TS Vũ Minh Khương (Đại học Quốc gia Singapore). Ông cho rằng tên gọi của luật rất quan trọng vì xác định phạm vi điều chỉnh của luật. Và luật đô thị đặc biệt TP.HCM là công cụ giúp TP.HCM tăng trưởng liên tục 2 con số, có sứ mệnh đóng góp lớn cho tăng trưởng chung của cả nước.
