Chiều 22-4, Phó thủ tướng thường trực Phạm Gia Túc làm việc với các bộ ngành, TP Hà Nội, TP.HCM về việc triển khai dự án đường sắt tốc độ cao Bắc – Nam và các dự án đường sắt do Bộ Xây dựng quản lý; các dự án đường sắt đô thị tại Hà Nội, TP.HCM.
Kết luận cuộc họp, Phó thủ tướng thường trực Phạm Gia Túc yêu cầu đặc biệt lưu ý tới vấn đề chuyển giao công nghệ, đào tạo nguồn nhân lực, tiến tới sớm tự chủ về công nghệ, bao gồm cả phát triển ngành công nghiệp đường sắt.
Ông nhắc lại trong quá trình triển khai một số dự án đường sắt đô thị, do sử dụng các công nghệ khác nhau, tiêu chuẩn, quy chuẩn chưa rõ ràng, chưa thống nhất dẫn đến không kết nối được. Những điều này cần tránh lặp lại trong triển khai dự án đường sắt tốc độ cao Bắc – Nam và các dự án đường sắt khác.
Ông giao các bộ, ngành liên quan phối hợp chặt chẽ nhằm sớm hoàn thiện, báo cáo, phê duyệt áp dụng các quy chuẩn, tiêu chuẩn kỹ thuật về đường sắt tốc độ cao Bắc – Nam. Yêu cầu đặt ra là bảo đảm đồng bộ, hiện đại theo chuẩn của các nước phát triển.
Đây là cơ sở để lựa chọn công nghệ, đơn vị tư vấn, nhà thầu, gắn với điều kiện tiên quyết là chuyển giao công nghệ thực chất, hướng tới phát triển công nghiệp đường sắt, làm sao tỉ lệ nội địa hóa ngày càng tăng cao, tiến tới từng bước tự chủ chiến lược trong lĩnh vực này.
“Dự án đường sắt tốc độ cao Bắc – Nam đang ở giai đoạn rất quan trọng chuẩn bị lựa chọn đơn vị tư vấn, nhà thầu. Chính phủ sẽ chịu trách nhiệm về việc lựa chọn này trên cơ sở đề xuất của Bộ Xây dựng và các bộ, ngành có liên quan”, Phó thủ tướng thường trực nói.
Về hành lang pháp lý, ông Phạm Gia Túc đề nghị Bộ Xây dựng, Bộ Tư pháp, cùng các bộ, ngành tiếp tục hoàn thiện quy định, cắt giảm tối đa các thủ tục hành chính, điều kiện kinh doanh phù hợp với điều kiện thực tế.
Liên quan đến nguồn vốn đầu tư, cần có kế hoạch chủ động, đa dạng hóa từ ngân sách nhà nước, vốn ODA đến đầu tư tư nhân, hợp tác công – tư và phải cụ thể đến từng dự án.
Phó thủ tướng thường trực nhấn mạnh tầm quan trọng của tuyến Lào Cai – Hà Nội – Hải Phòng và Đồng Đăng – Hà Nội. Trong đó khi triển khai tuyến Lào Cai – Hà Nội – Hải Phòng phải bảo đảm an toàn tuyệt đối trong trường hợp có biến động về địa chất, thiên tai, chú ý cảnh quan hai bên tuyến đường sắt.
Ông đề nghị các địa phương có các dự án đường sắt đi qua triển khai ngay phương án giải phóng mặt bằng, tái định cư ở những khu vực đã xác định được hướng tuyến, mốc giới, đồng thời sẵn sàng thực hiện ngay khi dự án đường sắt tốc độ cao Bắc – Nam được phê duyệt.
Về triển khai các dự án đường sắt đô thị tại Hà Nội, TP.HCM, Phó thủ tướng thường trực yêu cầu cần có phương án khắc phục sự khác biệt về quy chuẩn, tiêu chuẩn kỹ thuật để tạo sự kết nối đồng bộ.
Theo báo cáo của Bộ Xây dựng, đến nay dự án đường sắt tốc độ cao Bắc – Nam đã hoàn thành báo cáo nghiên cứu tiền khả thi; lập đề cương nhiệm vụ, dự toán, hồ sơ mời thầu gói thầu tư vấn lập báo cáo nghiên cứu khả thi.
Các địa phương, EVN đang rà soát, kiểm đếm khối lượng giải phóng mặt bằng, di dời đường điện, triển khai xây dựng khu tái định cư…
Thứ trưởng Bộ Xây dựng Bùi Xuân Dũng cho biết nhiệm vụ hết sức quan trọng hiện nay của dự án là lựa chọn đơn vị tư vấn lập báo cáo nghiên cứu khả thi; đối tác cung cấp và chuyển giao công nghệ.
Trong khi đó Phó chủ tịch UBND TP.HCM Bùi Xuân Cường đề nghị Bộ Xây dựng sớm bàn giao mốc giới, hành lang tuyến đường sắt tốc độ cao Bắc – Nam để xác định chồng lấn ranh giới với các dự án giao thông trọng điểm khác của thành phố.
Đồng thời cần sớm có phương án thiết kế, kiến trúc ga cuối của tuyến đường sắt này để thành phố chuẩn bị phương án phát triển đô thị, dịch vụ theo hướng tuyến giao thông (TOD).
Lãnh đạo Hà Nội, TP.HCM cũng mong các bộ sớm hoàn thiện bộ quy chuẩn, tiêu chuẩn quốc gia về đường sắt đô thị để áp dụng thống nhất, đồng bộ trên cả nước. Bộ Tài chính rà soát để sớm báo cáo Chính phủ về nhiệm vụ đầu tư Tổ hợp công nghiệp đường sắt. Đây là căn cứ để các địa phương khuyến khích sự tham gia của nhà đầu tư, doanh nghiệp trong nước vào các dự án đường sắt đô thị.
UBND tỉnh Lâm Đồng vừa có báo cáo tiến độ cùng các khó khăn, vướng mắc của dự án thủy điện tích năng Đơn Dương, đồng thời đề xuất hướng tháo gỡ.
Theo UBND tỉnh Lâm Đồng, dự án được quy hoạch cách phường Xuân Hương - Đà Lạt khoảng 20 km về phía đông - nam. Hồ trên đặt tại phường Xuân Trường, còn hồ dưới sử dụng hồ Đơn Dương hiện hữu của Nhà máy thủy điện Đa Nhim. Tổng diện tích sử dụng đất dự kiến hơn 212,4 ha, trong đó đất sử dụng lâu dài 138,4 ha.
Sở Công thương tỉnh Lâm Đồng cho biết, về kỹ thuật, đây là nhà máy thủy điện tích năng kiểu ngầm, gồm các hạng mục chính như hồ trên, tuyến năng lượng (đường hầm dẫn nước, ống áp lực, tháp điều áp, hầm xả), nhà máy ngầm và hệ thống đấu nối lưới điện 500 kV.
Thực hiện chỉ đạo của Bộ Công thương, EVN đã giao tư vấn J-Power (Nhật Bản) làm tư vấn chính, phối hợp với các đơn vị liên quan khảo sát, lập hồ sơ báo cáo nghiên cứu khả thi. Tuy nhiên, EVN đang tiếp tục khảo sát, tính toán lại một số nội dung.
Ngày 11.8.2025, EVN báo cáo UBND tỉnh Lâm Đồng đã tối ưu hóa phương án tuyến và bố trí tổng thể mặt bằng, nhằm giảm tối đa diện tích sử dụng đất lâu dài cho dự án. Hiện EVN đang thẩm tra trước khi trình UBND tỉnh chấp thuận chủ trương đầu tư.
Mới đây, ngày 5.2, EVN cùng đoàn công tác của Ngân hàng Thế giới đã làm việc với UBND tỉnh Lâm Đồng để tìm hiểu quy trình lựa chọn nhà đầu tư, phê duyệt dự án và các nội dung liên quan, phục vụ công tác chuẩn bị đầu tư dự án thủy điện tích năng Đơn Dương.
Theo UBND tỉnh Lâm Đồng, khó khăn lớn nhất hiện nay nằm ở sự không thống nhất về quy mô công suất.
Cụ thể, tại Quy hoạch điện 7 và Quy hoạch điện 7 điều chỉnh được Chính phủ phê duyệt, dự án được phê duyệt với công suất 1.200 MW và giao EVN làm chủ đầu tư.
Tuy nhiên, trong Quy hoạch điện 8, dự án lại được xác định công suất 900 MW (tổ máy số 1 công suất 300 MW vận hành giai đoạn 2026 - 2030; tổ máy số 2 và 3 công suất 600 MW vận hành giai đoạn 2031 - 2035), đồng thời không xác định rõ chủ đầu tư.
Một cán bộ Sở Công thương tỉnh Lâm Đồng cho biết, EVN hiện lập hồ sơ theo quy mô 1.200 MW, trong khi cơ quan quản lý địa phương phải căn cứ theo quy hoạch mới là 900 MW. Sự "lệch pha" này khiến tỉnh chưa thể tiếp nhận hồ sơ do thiếu căn cứ pháp lý để thẩm định.
Ngoài ra, dự án thủy điện tích năng Đơn Dương còn đối mặt với nhiều thách thức khác như: yêu cầu đánh giá chi tiết điều kiện địa chất khu vực hồ trên và tuyến hầm; phương án đấu nối lưới điện 500 kV; bài toán cân đối nguồn vốn đầu tư lớn; cũng như cơ chế lựa chọn nhà đầu tư khi chưa xác định rõ hình thức triển khai.
Để tháo gỡ, UBND tỉnh Lâm Đồng kiến nghị Bộ Công thương và các cơ quan liên quan sớm có văn bản hướng dẫn thống nhất quy mô công suất chính thức của dự án. Đây được xem là điều kiện tiên quyết để hoàn thiện hồ sơ, trình chủ trương đầu tư và triển khai các bước tiếp theo.
Đồng thời, cần sớm xác định cơ chế đầu tư (EVN tiếp tục làm chủ đầu tư hoặc lựa chọn nhà đầu tư khác), làm rõ nguồn vốn và phương thức huy động, trong đó có thể xem xét sự tham gia của các tổ chức tài chính quốc tế như Ngân hàng Thế giới.
Theo đánh giá của tỉnh Lâm Đồng, khi được triển khai, dự án thủy điện tích năng Đơn Dương sẽ góp phần phát triển hạ tầng năng lượng, tạo việc làm trong giai đoạn xây dựng và vận hành, đồng thời thúc đẩy đầu tư vào các lĩnh vực liên quan như giao thông, dịch vụ và công nghiệp hỗ trợ.
Theo các chuyên gia, dự án thủy điện tích năng Đơn Dương được xác định là hạ tầng kỹ thuật quan trọng, góp phần điều tiết hiệu quả hệ thống điện.
Khác với thủy điện truyền thống, thủy điện tích năng Đơn Dương vận hành theo cơ chế bơm - tích - phát. Cụ thể, nhà máy tận dụng nguồn điện dư vào giờ thấp điểm để bơm nước lên hồ trên, sau đó phát điện trở lại vào giờ cao điểm khi nhu cầu tăng cao.
Khi hoàn thành, thủy điện tích năng Đơn Dương sẽ đóng vai trò điều tiết phụ tải cho hệ thống điện khu vực phía nam, đặc biệt trong bối cảnh tỷ trọng năng lượng tái tạo ngày càng tăng nhanh.
Công trình không chỉ giúp tận dụng hiệu quả nguồn điện dư vào giờ thấp điểm, mà còn góp phần giảm áp lực vận hành, nâng cao độ ổn định và an toàn cho lưới điện.
Tại họp báo kinh tế - xã hội TP.HCM chiều 23-4, thượng tá Phạm Quang Trưởng, Phó trưởng Phòng PC08 (Công an TP.HCM), cho biết vào dịp lễ 30-4, 1-5 và giỗ Tổ Hùng Vương, để đảm bảo trật tự an toàn giao thông, đơn vị đã chủ động có các biện pháp quyết liệt, giải quyết tình trạng "xe dù, bến cóc".
"Bến cóc, xe dù" thường núp bóng dưới hình thức bãi giữ xe, khu đất trống, cây xăng hoặc văn phòng đại diện... làm nơi đón trả khách. Thời gian qua, lực lượng cảnh sát giao thông đã phát hiện và xử lý hàng ngàn trường hợp vi phạm liên quan đến các hành vi dừng, đỗ, trả khách sai quy định, xe hợp đồng trá hình. Nhiều "bến cóc" phức tạp tại khu vực cửa ngõ đã được xóa bỏ.
Tuy nhiên có trường hợp đã thay đổi cách hoạt động ngày càng tinh vi như lợi dụng danh nghĩa xe hợp đồng, dùng mạng xã hội để đón khách phân tán. Do đó, "xe dù, bến cóc" tuy giảm nhưng vẫn còn tiềm ẩn và diễn biến phức tạp.
Thời gian tới, đơn vị sẽ tăng cường rà soát bến bãi, phối hợp chính quyền địa phương kiểm tra tính pháp lý của các bãi xe xung quanh cửa ngõ thành phố và các bến xe lớn.
Tập trung kiểm tra điều kiện an toàn kỹ thuật, thiết bị giám sát hành trình, lệnh hành khách, danh sách hành khách, xử lý nghiêm các lỗi là nguyên nhân chính hình thành "xe dù, bến cóc".
Kiên quyết thu hồi giấy phép hoặc đình chỉ hoạt động các bãi xe "tiếp tay" đón trả khách sai quy định. Tăng cường kiểm soát khu vực vỉa hè, lòng đường... nơi các nhà xe chiếm dụng làm nơi trung chuyển khách trái phép, gây mất trật tự.
Phát huy hiệu quả của camera giám sát giao thông và thiết bị kỹ thuật nghiệp vụ. Đồng thời đẩy mạnh xử lý phạt nguội qua hình ảnh, phối hợp Sở Xây dựng rà soát, thu hồi giấy phép kinh doanh vận tải các đơn vị vi phạm.
Với các điểm phức tạp, triển khai các tổ công tác phối hợp gồm lực lượng cảnh sát giao thông, Sở Xây dựng, công an các xã, phường kiểm tra đột xuất các điểm nóng thông qua phản ánh của báo chí, người dân. Xử lý cả người lái xe, cả chủ doanh nghiệp vận tải theo phương châm "không có vùng cấm, không có ngoại lệ".
Khuyến cáo người dân chủ động vào bến xe để mua vé, không đón xe ở dọc đường để tránh tình trạng "nhồi nhét" và rủi ro về an toàn giao thông. Nếu phát hiện các điểm "xe dù, bến cóc" hay bị nhà xe chèn ép, người dân có thể phản ánh qua đường dây nóng để được hỗ trợ kịp thời.
Đồng thời kiến nghị hoàn thiện các quy định pháp luật, bịt các "kẽ hở" trong quản lý xe hợp đồng, xe trá hình, xe gom chuyến (xe ghép).
Về tuần tra kiểm soát, xử lý vi phạm, thượng tá Phạm Quang Trưởng cho hay lực lượng sẽ ứng trực 100% quân số trong thời gian nghỉ lễ, đảm bảo điều tiết, phân luồng, sẵn sàng bất cứ tình huống nào.
Ngày 5.4, theo tin từ Văn phòng UBND tỉnh Vĩnh Long, Bộ Xây dựng vừa có công điện yêu cầu xử lý dứt điểm các khó khăn, vướng mắc, đẩy nhanh tiến độ thực hiện công tác bồi thường, hỗ trợ, tái định cư; hỗ trợ cung ứng nguồn cát phục vụ thi công dự án đầu tư xây dựng công trình đường cao tốc Mỹ Thuận - Cần Thơ giai đoạn 1 và sớm triển khai tuyến đường Võ Văn Kiệt kéo dài để kết nối với nút giao Võ Văn Kiệt.
Theo đó, dự án đầu tư xây dựng công trình đường cao tốc Mỹ Thuận - Cần Thơ giai đoạn 1 được Bộ Giao thông vận tải (nay là Bộ Xây dựng) chỉ đạo Ban Quản lý dự án Mỹ Thuận (chủ đầu tư dự án) tổ chức thi công hoàn thành và đưa vào khai thác sử dụng từ cuối tháng 12.2023, phát huy hiệu quả đầu tư.
Thực hiện chỉ đạo của Thủ tướng Chính phủ về việc nghiên cứu, bổ sung các nút giao hợp lý trên các tuyến đường cao tốc, trên cơ sở đề nghị bổ sung nút giao Võ Văn Kiệt và cam kết đầu tư tuyến đường Võ Văn Kiệt kéo dài của UBND tỉnh Vĩnh Long, Bộ Xây dựng đã hoàn tất các thủ tục điều chỉnh chủ trương đầu tư dự án. Đồng thời, quyết liệt chỉ đạo Ban Quản lý dự án Mỹ Thuận hoàn thiện thủ tục lựa chọn nhà thầu để triển khai thi công hoàn thành các hạng mục, đưa vào khai thác trong năm 2026.
Tuy nhiên, đến nay, công tác giải phóng mặt bằng vẫn còn 31/124 hộ dân chưa bàn giao mặt bằng, do chưa duyệt phương án bồi thường và chưa di dời đường dây điện 220 KV. Tỉnh Vĩnh Long đã ưu tiên khoảng 0,15/0,3 triệu m3 cát để cung cấp cho dự án nhưng vẫn còn thiếu khoảng 0,15 triệu m3.
Bộ Xây dựng đề nghị Tỉnh ủy, HĐND, Đoàn đại biểu Quốc hội, UBND tỉnh Vĩnh Long quan tâm, chỉ đạo các cơ quan, đơn vị liên quan chủ động trong công tác phối hợp, tập trung tháo gỡ khó khăn, vướng mắc, xử lý dứt điểm các tồn tại, đẩy nhanh công tác giải phóng mặt bằng, sớm bàn giao toàn bộ mặt bằng cho chủ đầu tư để triển khai thi công dự án trong tháng 4.2026.
Đồng thời, tiếp tục rà soát các mỏ vật liệu trên địa bàn để ưu tiên cung ứng thêm 0,15 triệu m3 cát đáp ứng theo tiến độ dự án; sớm bố trí nguồn vốn, hoàn tất các thủ tục đầu tư và tổ chức triển khai thi công để hoàn thành tuyến đường Võ Văn Kiệt kéo dài trong năm 2027, đưa vào khai thác đồng bộ.
Theo Ban Quản lý dự án Mỹ Thuận, hạng mục bổ sung dự án cao tốc Mỹ Thuận - Cần Thơ qua địa bàn 2 tỉnh Vĩnh Long và Đồng Tháp gồm: 3 cầu, 4 nhánh nút giao dài 1,45 km, tuyến đường Võ Văn Kiệt dài 0,72 km, đường gom dài 10,67 km, cùng hệ thống cống thoát nước, giao thông thông minh (ITS), 1 nhà điều hành trung tâm và 3 trạm thu phí với tổng mức đầu tư hơn 971 tỉ đồng. Dự kiến hoàn thành cuối năm 2026.
