Ngày 23/4, trường Đại học Bách khoa, Đại học Quốc gia TP HCM, trao bằng tốt nghiệp cho khoảng 1.200 sinh viên, học viên cao học.
Trong gần 900 tân cử nhân, Nguyễn Hồ Phước Hiền, ngành Khoa học máy tính, là người duy nhất hoàn thành chương trình trong vòng 3,5 năm với điểm trung bình loại xuất sắc (GPA) 3.6/4. Riêng đồ án tốt nghiệp, Hiền đạt điểm gần tuyệt đối 9,74/10.
Cách đây 4 năm, cựu học sinh trường THPT Cái Bè, Đồng Tháp, đỗ vào trường bằng phương thức ưu tiên xét tuyển cho học sinh tài năng cũng với điểm số ấn tượng. Hiền đạt 27,4 điểm khối A01 (Toán, Lý, Tiếng Anh), 993/1200 điểm đánh giá năng lực, kèm học bạ 9,6/10.
Hiền cho biết không đặt mục tiêu tốt nghiệp sớm từ đầu. Nhưng khi xem chương trình đào tạo, nam sinh nhận thấy có thể chủ động lộ trình, đăng ký học thêm một số môn mà không bị quá tải.
Thử thách lớn nhất với Hiền là học kỳ II năm thứ ba. Nam sinh bước vào các môn chuyên ngành khó, thực tập ở doanh nghiệp, chuẩn bị làm đồ án tốt nghiệp và tham gia nghiên cứu khoa học. Áp lực càng đè nặng khi Hiền bị một số công ty từ chối nhận thực tập. Phải đến khi được một doanh nghiệp khác nhận, chàng trai quê Đồng Tháp mới thả lỏng tinh thần.
Hiền sắp xếp, xin dồn lịch các môn học hoặc trao đổi nghiên cứu với giảng viên vào 1-2 ngày cố định trong tuần để dành thời gian đi làm. Buổi tối, nam sinh hoàn thành bài vở và các việc tồn đọng, làm đồ án tốt nghiệp.
“Đến giờ, mình vẫn thấy khó tin khi vượt qua được giai đoạn cam go đó”, Hiền chia sẻ.
Quá trình học, Hiền tham gia nhiều dự án nghiên cứu về Khoa học máy tính. Nam sinh tâm đắc với đề tài “Bảo vệ tính riêng tư trong hệ thống chăm sóc sức khỏe thông minh tại nhà”. Đây là đề tài cấp Đại học Quốc gia dưới sự hướng dẫn của thạc sĩ Lê Thị Bảo Thu, giảng viên khoa Khoa học Kỹ thuật và máy tính.
Hiền nhìn nhận đây là hướng nghiên cứu thiết thực trong thời đại số, bởi bên cạnh sức khỏe thì dữ liệu cá nhân cũng là một tài sản quý giá. Nam sinh phụ trách phần xây dựng giải pháp, giả lập và đánh giá mô hình. Sau đó, Hiền tiếp tục đánh giá một số tính chất của hệ thống, thực hiện các kịch bản tấn công để kiểm tra khả năng bảo mật và mức độ bảo vệ quyền riêng tư cho dữ liệu người dùng.
Thạc sĩ Lê Thị Bảo Thu đánh giá Hiền có năng lực nghiên cứu độc lập, thái độ lắng nghe và học hỏi tốt. Dù bài báo nghiên cứu đã được chấp nhận đăng ở một hội nghị chuyên ngành, Hiền vẫn tiếp tục chỉnh sửa theo góp ý của thầy cô.
“Em ấy rất trách nhiệm, không ngại khó, sẵn sàng thảo luận chi tiết các góp ý để hoàn thiện tốt nhất có thể”, cô Thu nhận xét.
Sau tốt nghiệp, Hiền muốn tiếp tục theo đuổi nghiên cứu và ứng dụng khoa học máy tính. Nam sinh dự định xin làm trợ giảng để củng cố kiến thức, rèn kỹ năng truyền đạt, song song làm việc tại các doanh nghiệp trong lĩnh vực kinh doanh, giáo dục hoặc y tế nhằm tích lũy kinh nghiệm, hiểu thị trường.
Thông tư sửa quy định về dạy thêm, học thêm có hiệu lực từ ngày 15.4.
Theo đó, các hoạt động giáo dục về văn hóa, nghệ thuật, thể thao; tăng cường năng lực ngoại ngữ, giáo dục STEM/STEAM, giáo dục năng lực số, trí tuệ nhân tạo (AI), giáo dục hướng nghiệp, giáo dục kỹ năng sống và các nội dung giáo dục khác theo quy định nhằm giáo dục toàn diện, đáp ứng nhu cầu, sở thích, năng khiếu của học sinh mà không thuộc nội dung chương trình các môn học do Bộ trưởng Bộ GD-ĐT ban hành thì không thuộc phạm vi điều chỉnh của quy định này.
Quy định mới dù vẫn giữ quy định mỗi môn học được tổ chức dạy thêm không quá 2 tiết/tuần trong nhà trường với các đối tượng học sinh cần phụ đạo, bồi dưỡng, ôn thi, nhưng bổ sung trường hợp học sinh có nhu cầu học thêm vượt quá 2 tiết/tuần thì giám đốc sở GD-ĐT xem xét, quyết định cho phép điều chỉnh thời lượng tổ chức dạy thêm theo đề nghị của hiệu trưởng, người đứng đầu cơ sở giáo dục.
Với tổ chức hoặc cá nhân tổ chức hoạt động dạy thêm, học thêm ngoài nhà trường có thu tiền của học sinh phải thực hiện các yêu cầu như:
Đăng ký kinh doanh theo quy định của pháp luật; công khai, cập nhật thường xuyên trên trang thông tin điện tử hoặc niêm yết tại nơi cơ sở dạy thêm đặt trụ sở về các môn học được tổ chức dạy thêm; thời lượng dạy thêm đối với từng môn học theo từng khối lớp; địa điểm, hình thức, thời gian tổ chức dạy thêm, học thêm; danh sách người dạy thêm và mức thu tiền học thêm trước khi tuyển sinh các lớp dạy thêm, học thêm để bảo đảm sự tham gia giám sát của học sinh, gia đình và cộng đồng xã hội .
Thông tư mới cũng bãi bỏ các quy định liên quan đến trách nhiệm của UBND cấp huyện, phòng GD-ĐT và bổ sung trách nhiệm của UBND cấp xã, các cơ quan quản lý giáo dục và các cơ quan liên quan trong việc thực hiện quy định về dạy thêm, học thêm.
Sở GD-ĐT và UBND cấp xã có trách nhiệm tổ chức hoặc phối hợp với các cơ quan liên quan tổ chức kiểm tra hoạt động dạy thêm, học thêm trên địa bàn quản lý; phối hợp với cơ quan có thẩm quyền trong việc thanh tra hoạt động dạy thêm, học thêm trên địa bàn quản lý khi được yêu cầu; thiết lập và công khai niêm yết số điện thoại đường dây nóng để tiếp nhận, xử lý các kiến nghị, phản ánh về hoạt động dạy thêm, học thêm trên địa bàn quản lý; xử lý theo thẩm quyền hoặc đề nghị cơ quan có thẩm quyền xử lý vi phạm.
UBND cấp xã thực hiện theo dõi, kiểm tra và phối hợp với cơ quan có thẩm quyền giám sát việc tuân thủ quy định của pháp luật về thời giờ làm việc, giờ làm thêm và các quy định của pháp luật về an ninh, trật tự, an toàn, vệ sinh môi trường, phòng chống cháy nổ của các tổ chức, cá nhân dạy thêm, học thêm ngoài nhà trường theo đúng thẩm quyền được pháp luật quy định.
Ngày 10.4, UBND xã Hòa Vang (thành phố Đà Nẵng) công bố triển khai chính sách cung cấp sách giáo khoa miễn phí cho toàn bộ học sinh trên địa bàn, từ bậc tiểu học đến THPT, bắt đầu từ năm học 2026 - 2027. Đây là địa phương đầu tiên trong cả nước hiện thực hóa chủ trương lớn của Bộ Chính trị về đột phá phát triển giáo dục và đào tạo theo Nghị quyết số 71-NQ/TW.
Chính sách này mang ý nghĩa hỗ trợ thiết thực cho hàng nghìn gia đình, thể hiện cách làm chủ động, sáng tạo của chính quyền địa phương trong việc đưa nghị quyết vào cuộc sống một cách nhanh chóng và hiệu quả.
Theo kế hoạch, hơn 7.000 học sinh tại các trường trên địa bàn xã Hòa Vang sẽ được cấp sách giáo khoa miễn phí.
Trước đó, xã Hòa Vang đã triển khai mô hình “Tủ sách giáo khoa dùng chung” nhằm huy động nguồn lực xã hội, khuyến khích tinh thần tiết kiệm và chống lãng phí. Từ mô hình này, hàng chục ngàn lượt mượn sách đã được ghi nhận, góp phần giảm đáng kể chi phí học tập cho phụ huynh.
Ông Lê Phú Nguyện, Chủ tịch UBND xã Hòa Vang, cho biết việc triển khai chính sách là bước tiến quan trọng, giúp địa phương hoàn thành mục tiêu cung cấp sách giáo khoa miễn phí sớm hơn 4 năm so với yêu cầu của Nghị quyết số 71-NQ/TW. Đồng thời, ông Nguyện cũng nhấn mạnh vai trò của nhà trường, giáo viên, phụ huynh và học sinh trong việc giữ gìn, bảo quản sách để mô hình được duy trì bền vững.
Theo ông Nguyện, giai đoạn đầu, xã huy động 551 triệu đồng mua hơn 6.000 sách giáo khoa cho hơn 1.200 học sinh 8 thôn vùng đồi núi (thuộc xã Hòa Phú cũ), ưu tiên đối tượng khó khăn, đáp ứng khoảng 31% nhu cầu năm học 2025 - 2026.
Sau khi có Nghị quyết số 71-NQ/TW của Bộ Chính trị và bộ sách "Kết nối tri thức" được thống nhất toàn quốc, xã Hòa Vang tiếp tục huy động gần 1,5 tỉ đồng, bổ sung 74.676 quyển. Đến nay, tổng số 91.060 quyển sách đã đủ phục vụ miễn phí gần 7.000 học sinh tại 6 cơ sở giáo dục.
Dự kiến từ năm học 2026 – 2027, địa phương sẽ đáp ứng 100% nhu cầu, trở thành nơi đầu tiên trong cả nước thực hiện miễn phí sách giáo khoa sớm hơn 3 năm.
Ông Trần Anh Tuấn, Phó chủ tịch UBND thành phố Đà Nẵng, đánh giá cao nỗ lực của địa phương, đồng thời đề nghị cần xây dựng quy chuẩn cụ thể trong việc quản lý, sử dụng sách nhằm đảm bảo hiệu quả lâu dài.
Ông Trần Anh Tuấn, Phó chủ tịch UBND thành phố Đà Nẵng, đánh giá mô hình tại xã Hòa Vang là bước cụ thể hóa Nghị quyết số 71-NQ/TW, vừa nâng cao giáo dục, vừa bảo đảm an sinh cho học sinh ở các khu vực còn khó khăn sau sáp nhập.
"Chỉ trong thời gian ngắn, mô hình đã phát huy hiệu quả, trở thành điểm sáng để thành phố nghiên cứu nhân rộng", ông Trần Anh Tuấn nói.
Ông Nguyễn Mạnh Hùng, đại diện Hội phụ huynh Trường tiểu học An Phước (xã Hòa Vang), chia sẻ: "Chúng tôi rất phấn khởi khi con em mình được hỗ trợ sách giáo khoa miễn phí. Đây là chính sách rất nhân văn, giúp giảm bớt gánh nặng chi phí đầu năm học. Không chỉ vậy, mô hình "Tủ sách giáo khoa dùng chung" còn giúp các cháu hình thành ý thức giữ gìn tài sản chung, biết trân trọng sách vở hơn. Phụ huynh chúng tôi sẵn sàng phối hợp cùng nhà trường để nhắc nhở các cháu sử dụng sách cẩn thận, góp phần duy trì mô hình lâu dài".
Ở góc nhìn học sinh, em Nguyễn Thị Hà Lan (lớp 7/1, Trường THCS Ông Ích Đường, xã Hòa Vang) bày tỏ sự hào hứng: “Em cảm thấy rất vui vì từ năm sau sẽ được mượn sách giáo khoa miễn phí. Điều này giúp bố mẹ em đỡ vất vả hơn mỗi khi vào năm học mới. Em và các bạn sẽ cố gắng giữ gìn sách thật cẩn thận để các anh chị, các em khóa sau cũng có thể sử dụng. Em nghĩ đây là việc làm rất ý nghĩa và giúp chúng em ý thức hơn trong việc tiết kiệm".
Cuộc thi dịch văn học Việt-Trung, Trung-Việt thuộc khuôn khổ chương trình giao lưu văn chương Việt-Trung, Trung-Việt lần thứ 2 do Tổng lãnh sự quán Trung Quốc tại TP.HCM, Công ty CP Văn hóa Chi (Chibooks) phối hợp Trường ĐH Hoa Sen, Trung tâm Nghiên cứu Việt Nam (ĐH Ngoại ngữ Bắc Kinh), Hội Nhà văn Trung Quốc, Hội Nhà văn TP.HCM, Câu lạc bộ Đọc sách văn học Trung Quốc tại Việt Nam tổ chức.
Sau mùa 1 thu hút hơn 2.000 thí sinh đến từ Việt Nam và Trung Quốc, ban tổ chức cho biết mùa 2 sẽ chỉ dành cho sinh viên chuyên ngành ngôn ngữ Việt và Trung ở hai nước. Độ khó của mùa 2 cũng tăng lên, yêu cầu thí sinh phải qua 2 vòng thi dịch thơ, dịch văn xuôi. Thời gian nhận bài, chấm giải bắt đầu từ nay và dự kiến kéo dài đến ngày 30.8.
Ban tổ chức cho biết thêm với hạng mục dịch Việt - Trung, cuộc thi đã lựa chọn những tác phẩm của các nhà thơ như Tương tư (Nguyễn Bính), Con cò (Chế Lan Viên), Tiếng sáo Thiên Thai (Thế Lữ), Mùa xuân chín (Hàn Mạc Tử), Từ ấy (Tố Hữu), Bài thơ tình ở Hàng Châu (Tế Hanh), Vội vàng (Xuân Diệu), Bếp lửa (Bằng Việt)... cho vòng 1. Ở vòng 2, cuộc thi sẽ chọn trích đoạn của các nhà văn Lê Minh Khuê, Nguyễn Nhật Ánh, Nguyễn Huy Thiệp...
Đây là hạng mục dành cho sinh viên Trung Quốc.
Trong khi đó, với hạng mục dịch Trung - Việt dành cho sinh viên Việt Nam, ban tổ chức sẽ giới thiệu tác phẩm của các nhà thơ Dương Thanh Từ, Điền Tương, Dương Khắc, Khâu Hoa Đông, Jidi Majia... cùng nhà văn Lưu Chấn Vân, Đông Tây, Lý Ước Nhiệt, Phàm Nhất Bình...
Theo ban tổ chức, đội ngũ giám khảo bao gồm tiến sĩ Nguyễn Phước Lộc, Phó trưởng khoa Tiếng Trung ở Trường ĐH Sư phạm TP.HCM; tiến sĩ Hồ Minh Quang, Ủy viên thường vụ Ban chấp hành Hội Hữu nghị Việt Nam - Trung Quốc ở TP.HCM; tiến sĩ Trần Thị Cẩm Tú, Viện trưởng Viện Đào tạo và hợp tác quốc tế, kiêm Giám đốc chương trình ngôn ngữ Trung Quốc tại Trường ĐH Hoa Sen.
Đồng thời còn có tiến sĩ Phạm Thị Duyên Hồng, Trưởng bộ môn thực hành tiếng Trung ở Trường ĐH Ngoại ngữ-Tin học TP.HCM; thạc sĩ Nguyễn Lệ Chi, Phó chủ tịch Hội đồng văn học dịch (Hội nhà văn TP.HCM), kiêm Giám đốc Chibooks; nhà thơ Tăng Quảng Kiện, Ủy viên Ban chấp hành Hiệp hội nhà thơ Hoa văn quốc tế (Hồng Kông).
Tại lễ khởi động cuộc thi sáng nay, tiến sĩ Hồ Minh Quang cũng có bài chia sẻ về tình hình dịch thuật Việt - Trung hiện tại cũng như lưu ý những thách thức sinh viên cần để tâm nhằm có được bản dịch tốt nhất. Theo thầy, dịch thuật không chỉ dừng ở việc chuyển ngữ mà còn phải chuyển tải được cả "thế giới" trong tác phẩm tới độc giả - từ không gian, văn hóa, con người sinh sống trong đó đến cảm xúc mà tác giả gửi gắm.
Đây là đặc điểm khiến trí tuệ nhân tạo (AI) chưa thể thay thế vai trò đặc thù của người biên dịch, tiến sĩ Quang nhấn mạnh.
Cũng theo thầy Quang, việc dịch thuật từ Việt sang Trung đang gặp phải một số thách thức đặc thù, từ thể thơ (lục bát không có trong tiếng Trung), văn hóa (làng quê, phong tục Việt), ngôn ngữ (từ láy như lấp lánh, bâng khuâng và sắc thái biểu cảm) đến giọng văn (rất "Việt", khó chuyển ngữ). Điều này góp phần khiến Việt - Trung tuy gần gũi về mặt địa lý, song những tác phẩm nước ta khi dịch sang tiếng Trung lại chưa tạo được quá nhiều tiếng vang.
Đó cũng là lý do ban tổ chức hy vọng thông qua cuộc thi có thể quảng bá các tác phẩm văn học Việt Nam - Trung Quốc đến đông đảo bạn đọc hai nước đồng thời nuôi dưỡng tình yêu văn chương và góp phần nâng cao kỹ năng biên dịch văn học.