Các vỉa hè phải được thiết kế khu vực cho hạ tầng, không gian cho người đi bộ và thống nhất cơ quan quản lý. Đó là một điều cần có để phát triển giao thông công cộng.
Gần đây, việc một số đơn vị tự ý lắp đặt các công trình trên vỉa hè đã gióng lên hồi chuông về tình trạng xâm lấn không gian công cộng dưới danh nghĩa hạ tầng kỹ thuật. Câu chuyện không chỉ dừng lại ở vi phạm của một đơn vị, mà phản ánh một vấn đề lớn hơn: vỉa hè đang bị quản lý theo kiểu phân mảnh, thiếu một cơ chế điều phối thống nhất.
Trong thực tế, vỉa hè tại TP.HCM đang phải “gánh” quá nhiều chức năng: nơi đi bộ, chỗ đặt trụ điện, cáp viễn thông, cây xanh, biển báo, bãi giữ xe, thậm chí cả hoạt động kinh doanh nhỏ lẻ. Khi mỗi ngành, mỗi đơn vị tiếp cận vỉa hè theo nhu cầu riêng của mình, không gian này dần bị chia cắt thành những “mảnh nhỏ”, thiếu tính liên tục.
Nếu không có một quy chuẩn cụ thể và cơ chế kiểm soát chặt chẽ ở cấp tuyến phố, vỉa hè sẽ tiếp tục bị “băm nhỏ” bởi các loại hạ tầng kỹ thuật, làm suy giảm chức năng cốt lõi là phục vụ người đi bộ.
Theo định hướng phát triển giao thông công cộng, người dân cần tiếp cận xe buýt thông qua hệ thống đi bộ – tức là vỉa hè. Ngoài miễn phí, người dân cần xe buýt chạy nhanh, đúng giờ, có thể dự đoán được hành trình thông qua ứng dụng. Nhưng để làm được điều đó, không chỉ phụ thuộc vào điều hành tuyến, mà còn phụ thuộc vào khả năng tiếp cận trạm dừng một cách thuận tiện và an toàn. Muốn đi xe buýt thuận tiện, an toàn thì trước hết người dân phải đi bộ thuận tiện và an toàn đến trạm xe buýt.
Nếu vỉa hè vẫn tiếp tục tình trạng bị lấn chiếm hoặc đặt chướng ngại vật, bề rộng không đảm bảo, cao độ không đồng đều, thiếu lối đi liên tục, đặc biệt với người già, trẻ em và người khuyết tật cũng là cản ngại với xe buýt.
Khi việc đi bộ trở nên khó khăn, thậm chí nguy hiểm, người dân sẽ lựa chọn phương tiện cá nhân, mục tiêu phát triển giao thông công cộng vướng khó từ bước đầu tiên.
Những phân tích trên cho thấy đô thị đang thiếu một chiến lược quản lý và tổ chức không gian vỉa hè một cách tổng thể, đồng bộ. Để khắc phục, chính quyền TP.HCM cần cách tiếp cận mới.
Trước hết, vỉa hè cần được xác định rõ là không gian công cộng ưu tiên cho người đi bộ, mọi hoạt động khác, kể cả hạ tầng kỹ thuật, đều phải phục vụ và không được cản trở chức năng này. Các công trình như trụ BTS, tủ điện, cáp viễn thông cần được quy hoạch vị trí cụ thể, thậm chí từng bước ngầm hóa, thay vì lắp đặt tùy tiện.
Bên cạnh đó, thay vì chỉ dừng ở quy chuẩn chung, cần triển khai thiết kế đô thị chi tiết cho từng tuyến phố, trong đó xác định rõ cấu trúc vỉa hè, phân vùng chức năng và tiêu chí khai thác sử dụng. Đồng thời cần có một đầu mối quản lý thống nhất vỉa hè, tránh tình trạng mỗi ngành sử dụng một phần không gian mà thiếu sự phối hợp.
Cuối cùng, phát triển giao thông công cộng phải đi kèm với đầu tư hạ tầng tiếp cận, đặc biệt là cải tạo vỉa hè xung quanh các trạm xe buýt, nhà ga metro theo hướng an toàn, liên tục và thân thiện với người đi bộ.
Một đô thị hiện đại không chỉ được đo bằng những tuyến metro hay xe buýt mới mà sự thuận lợi ở những bước chân đầu tiên của người dân khi rời khỏi nhà. Nếu vỉa hè còn bị lấn chiếm, chia cắt và thiếu an toàn, thì mọi nỗ lực khuyến khích giao thông công cộng sẽ khó đạt hiệu quả.
Câu chuyện trụ BTS chỉ là một lát cắt nhỏ, nhưng là lời nhắc lớn: quản lý đô thị không thể theo từng mảng rời rạc. Muốn thành phố vận hành hiệu quả, cần bắt đầu từ những không gian nhỏ nhất – như vỉa hè – nhưng phải bằng một tư duy lớn và đồng bộ.
Khoảng 20h07 ngày 6/4, tại đường ngang Km788+515 phường Thanh Khê, hai nhân viên là Trương Thị Diệp Thúy và Nguyễn Thị Mộng Tuyền đóng chắn để đón tàu chạy hướng ga Đà Nẵng - Kim Liên.
Khi các phương tiện đã dừng lại, một phụ nữ cố tình dắt xe vượt rào, đi vào phạm vi đường ngang. Dù được nhắc nhở, người này không chấp hành mà dừng xe trong phạm vi đường ngang và chửi bới, xúc phạm nhân viên gác chắn.
Khoảng 4 phút sau, người phụ nữ quay lại, kéo theo một phụ nữ khác, dùng mũ bảo hiểm tấn công vùng đầu và mặt hai nữ nhân viên gác chắn. Hai phụ nữ còn xô đẩy, kéo nạn nhân ra giữa đường ngang để tiếp tục hành hung và chỉ dừng lại khi có người đi đường can ngăn.
Vụ hành hung khiến chị Thúy và chị Tuyền bị đa chấn thương vùng đầu, mặt, sang chấn tâm lý, phải đi cấp cứu tại Bệnh viện Đà Nẵng. Đơn vị quản lý đã điều động nhân sự thay thế để đảm bảo an toàn chạy tàu.
Trong đêm, đại diện Công ty Cổ phần Đường sắt Quảng Nam - Đà Nẵng đã làm việc với công an phường Thanh Khê, đề nghị khẩn trương điều tra, xử lý nghiêm những người có hành vi hành hung nhân viên gác chắn trong lúc làm nhiệm vụ.
Theo Công ty Cổ phần Đường sắt Quảng Nam - Đà Nẵng, hai phụ nữ hành hung nhân viên gác chắn cư trú ngay phía sau trạm, từng nhiều lần gây mất trật tự, đe dọa nhân viên tại đây.
Sự việc đã được báo cáo lên Tổng công ty Đường sắt Việt Nam, Cục Cảnh sát giao thông, Công an TP Đà Nẵng và Ban An toàn giao thông TP Đà Nẵng.
Ông Khuất Thanh Liêm, Trưởng phòng Kỹ thuật an toàn (Công ty Cổ phần Đường sắt Quảng Nam - Đà Nẵng), cho biết đến sáng 7/4, hai nữ nhân viên bị hành hung vẫn đang phải theo dõi sức khỏe tại bệnh viện.
"Vụ này nghiêm trọng, xâm hại trực tiếp đến lực lượng đảm bảo an toàn giao thông đường sắt và tiềm ẩn nguy cơ ảnh hưởng đến an toàn chạy tàu", ông Khuất Thanh Liêm nói.
Chính phủ ban hành Nghị định số 136 ngày 7.4 quy định chi tiết một số điều của luật Nhà ở về phát triển và quản lý nhà ở xã hội. Đáng chú ý, Chính phủ sửa đổi về điều kiện thu nhập được mua nhà ở xã hội theo hướng tăng mức trần thu nhập từ 5 - 10 triệu đồng tùy đối tượng so với quy định trước đây.
Cụ thể, trường hợp người đứng đơn là người độc thân, thu nhập bình quân hàng tháng thực nhận (theo bảng lương, tiền công được xác nhận) không quá 25 triệu đồng (tăng 5 triệu đồng so với quy định cũ).
Với người độc thân đang nuôi con dưới tuổi thành niên, mức thu nhập tối đa được nâng lên 35 triệu đồng/tháng (tăng 5 triệu đồng so với quy định cũ). Đối với người đã kết hôn, tổng thu nhập bình quân hàng tháng của hai vợ chồng thực nhận không quá 50 triệu đồng (tăng 10 triệu đồng so với quy định cũ).
Người đứng đơn là người chưa kết hôn hoặc được xác nhận là độc thân thì có thu nhập bình quân hàng tháng thực nhận không quá 25 triệu đồng tính theo Bảng tiền công, tiền lương do cơ quan, đơn vị, doanh nghiệp nơi đối tượng làm việc xác nhận.
Người đứng đơn là người chưa kết hôn hoặc được xác nhận là độc thân đang nuôi con dưới tuổi thành niên thì thu nhập bình quân hàng tháng thực nhận không quá 35 triệu đồng tính theo Bảng tiền công, tiền lương do cơ quan, đơn vị, doanh nghiệp nơi đối tượng làm việc xác nhận.
Người đứng đơn đã kết hôn theo quy định của pháp luật thì người đứng đơn và vợ (chồng) của người đó có tổng thu nhập bình quân hàng tháng thực nhận không quá 50 triệu đồng tính theo Bảng tiền công, tiền lương do cơ quan, đơn vị, doanh nghiệp nơi đối tượng làm việc xác nhận.
Thời gian xác định điều kiện về thu nhập trong 12 tháng liền kề, tính từ thời điểm cơ quan có thẩm quyền thực hiện xác nhận.
Nghị định 136/2026/NĐ-CP cũng sửa đổi, bổ sung điều kiện thu nhập để được mua, thuê mua nhà ở cho lực lượng vũ trang nhân dân theo hướng mở rộng thành phần thu nhập (bao gồm cả phụ cấp khu vực tại các địa bàn vùng sâu, vùng xa, biên giới, hải đảo có điều kiện khó khăn).
Đồng thời, thay cách xác định trần thu nhập đối với trường hợp vợ/chồng không thuộc đối tượng: từ hệ số cố định (1,5 lần thu nhập bậc đại tá) sang công thức linh hoạt hơn (thu nhập bậc đại tá + mức lương).
Trường hợp người đứng đơn là người độc thân thì có thu nhập hàng tháng thực nhận không quá tổng thu nhập của sỹ quan có cấp bậc hàm đại tá (gồm lương cơ bản và phụ cấp theo quy định, bao gồm cả phụ cấp khu vực tại các địa bàn vùng sâu, vùng xa, biên giới, hải đảo có điều kiện khó khăn) được cơ quan, đơn vị nơi công tác, quản lý xác nhận.
Người đứng đơn và vợ (chồng) có tổng thu nhập hàng tháng thực nhận không quá 2 lần tổng thu nhập của sỹ quan có cấp bậc hàm đại tá.
Vợ (chồng) của người đứng đơn có tổng thu nhập hàng tháng thực nhận không quá tổng thu nhập của sỹ quan có cấp bậc hàm đại tá.
Vợ (chồng) của người đứng đơn không có hợp đồng lao động thì thực hiện việc xác nhận điều kiện về thu nhập theo quy định tại khoản 2 Điều 30 của Nghị định.
Tối 5.4, ông Nguyễn Đức Toàn, Chủ tịch UBND phường Quy Nhơn, tỉnh Gia Lai (trước đây thuộc thành phố Quy Nhơn, tỉnh Bình Định), cho biết địa phương đang phối hợp Bộ đội biên phòng tỉnh tổ chức tìm kiếm một học sinh bị sóng cuốn mất tích trên biển.
Theo thông tin ban đầu, vài ngày qua, một nhóm học sinh lớp 12 của Trường THPT chuyên Hùng Vương (phường Diên Hồng, tỉnh Gia Lai) đến phường Quy Nhơn thi đánh giá năng lực.
Đến 17 giờ cùng ngày, sau khi thi, các em N.T.S, H.T, V.H.Q, N.N.H, T.N.M và H.Đ.A.H (cùng 17 tuổi) rủ nhau tắm biển tại khu vực đường Xuân Diệu.
Trong lúc tắm, hai em N.N.H và H.Đ.A.H không may bị đuối nước. Người dân phát hiện, kịp thời cứu được em N.N.H và đưa đi cấp cứu tại Bệnh viện đa khoa trung tâm tỉnh Gia Lai. Riêng em H.Đ.A.H bị sóng cuốn mất tích, hiện vẫn chưa được tìm thấy.
Khu vực bãi biển Quy Nhơn đang có gió lớn, sóng mạnh, khiến công tác tìm kiếm nạn nhân gặp nhiều khó khăn, tiềm ẩn nguy hiểm cho lực lượng tiếp cận.
Lực lượng chức năng vẫn đang khẩn trương, nỗ lực triển khai các phương án tìm kiếm nạn nhân.