Theo Hãng tin AFP, ngày 9-4, Thủ tướng Nawaf Salam của Lebanon tuyên bố quốc tang, sau khi các cuộc không kích mới nhất của Israel làm rung chuyển nước này và khiến ít nhất 182 người thiệt mạng.
Văn phòng Thủ tướng Lebanon nói rằng ngày 9-4 sẽ là “ngày quốc tang dành cho các nạn nhân thiệt mạng và bị thương trong các cuộc tấn công của Israel nhằm vào hàng trăm dân thường vô tội, không có khả năng tự vệ”, đồng thời ra lệnh đóng cửa các cơ quan công quyền và treo cờ rủ.
Văn phòng của ông Salam cũng cho biết ông đang tiến hành các nỗ lực ngoại giao “nhằm huy động toàn bộ nguồn lực chính trị và ngoại giao của Lebanon để chấm dứt cỗ máy giết chóc của Israel”.
Ngày 8-4, Tổng thống Pháp Emmanuel Macron cho biết ông đã thúc giục Tổng thống Mỹ Donald Trump và Tổng thống Iran Masoud Pezeshkian đưa Lebanon vào thỏa thuận ngừng bắn đã đạt được giữa hai bên.
Các cuộc tấn công của Israel vào Lebanon trong ngày 8-4 khiến 182 người thiệt mạng và 890 người bị thương, theo số liệu ban đầu của Chính phủ Lebanon. Trong đó, thủ đô Beirut hứng chịu các đợt oanh kích dữ dội nhất kể từ khi cuộc chiến giữa Israel và nhóm vũ trang Hezbollah bùng phát đầu tháng 3.
“Tôi đã bày tỏ hy vọng rằng thỏa thuận ngừng bắn sẽ được tất cả các bên tham chiến tôn trọng đầy đủ, trên mọi khu vực đối đầu, gồm cả tại Lebanon” – ông Macron viết trên nền tảng X sau khi trao đổi với hai nhà lãnh đạo.
Ông nêu rõ đây là “điều kiện cần thiết để thỏa thuận ngừng bắn có tính đáng tin cậy và lâu dài”.
Trong khi đó, Tổng thống Iran Masoud Pezeshkian khẳng định việc ngừng bắn tại Lebanon là một trong những điều kiện then chốt trong kế hoạch 10 điểm của Cộng hòa Hồi giáo Iran nhằm chấm dứt xung đột ở Trung Đông, theo Hãng tin ISNA.
Ngày 8-4, Mỹ nói rằng Iran phải mở lại eo biển Hormuz “ngay lập tức, nhanh chóng và an toàn”, sau khi rộ lên thông tin tuyến đường thủy chiến lược này vẫn bị đóng cửa dù Mỹ và Iran đã đạt thỏa thuận ngừng bắn kéo dài hai tuần.
Thư ký báo chí Nhà Trắng Karoline Leavitt nói với các phóng viên rằng bất kỳ hành động đóng cửa nào tại eo biển này đều “hoàn toàn không thể chấp nhận”.
“Tôi xin nhắc lại kỳ vọng và yêu cầu của Tổng thống Trump rằng eo biển Hormuz phải được mở lại ngay lập tức, nhanh chóng và an toàn” – bà nêu rõ.
Ngày 8-4, Bahrain cho biết nước này đã mở lại không phận, sau khi Iran và Mỹ đạt được thỏa thuận ngừng bắn kéo dài hai tuần. Trước đó, Iraq cũng thông báo mở lại không phận của mình.
Cơ quan hàng không dân dụng nước này thông báo “mở lại không phận trên Vương quốc Bahrain”, trong khi đơn vị vận hành sân bay quốc tế Bahrain, gần thủ đô Manama, “xác nhận việc dần nối lại các chuyến bay”.
Ngày 8-4, Các Tiểu vương quốc Ả Rập thống nhất (UAE) nói rằng Iran phải bồi thường cho những thiệt hại do các cuộc tấn công của Tehran tại vùng Vịnh gây ra, đồng thời cho biết họ đang muốn được làm rõ về việc thỏa thuận ngừng bắn giữa Mỹ – Iran sẽ bảo đảm Tehran chấm dứt các hành động thù địch và mở lại eo biển Hormuz như thế nào.
Mỹ và Iran đã đạt được thỏa thuận ngừng bắn kéo dài hai tuần sau hơn một tháng xung đột, nhưng thỏa thuận ngừng bắn này vẫn mong manh khi một số quốc gia Vùng Vịnh, gồm cả UAE, cho biết họ đã bị Tehran tấn công.
Bộ Ngoại giao UAE nói nước này “đang muốn được làm rõ thêm về các điều khoản của thỏa thuận nhằm bảo đảm Iran cam kết đầy đủ việc chấm dứt ngay lập tức mọi hành động thù địch trong khu vực, cũng như việc mở lại hoàn toàn và vô điều kiện đối với eo biển Hormuz”.
Cơ quan này cũng nhấn mạnh các cuộc tấn công của Iran “đòi hỏi lập trường cứng rắn, bao gồm việc bảo đảm Iran phải chịu trách nhiệm đầy đủ đối với các thiệt hại và bồi thường”.
Ngày 8-4, Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu tuyên bố nước này vẫn sẵn sàng đối đầu với Iran nếu cần thiết, bất chấp thỏa thuận ngừng bắn giữa Mỹ – Iran.
“Xin nói rõ: Chúng tôi vẫn còn những mục tiêu cần hoàn thành và chúng tôi sẽ đạt được chúng, hoặc thông qua thỏa thuận, hoặc thông qua việc nối lại giao tranh” – ông Netanyahu phát biểu trên truyền hình.
Nhà lãnh đạo Israel nêu rõ: “Chúng tôi sẵn sàng quay trở lại chiến đấu bất cứ lúc nào cần thiết. Ngón tay của chúng tôi vẫn đặt trên cò súng. Đây không phải là kết thúc của chiến dịch, mà là một bước trên con đường đạt được tất cả mục tiêu”.
“Iran bước vào giai đoạn tạm ngừng này trong tình trạng yếu hơn bao giờ hết” – ông Netanyahu nhận định.
Ngày 8-4, Chủ tịch Quốc hội Iran Mohammad Bagher Ghalibaf nhận định thỏa thuận ngừng bắn và các cuộc đàm phán với Mỹ hiện nay “không hợp lý”, do những hành động vi phạm kế hoạch 10 điểm của Tehran, bao gồm các cuộc tấn công của Israel tại Lebanon, một chiếc máy bay không người lái xâm nhập không phận Iran, và việc phủ nhận quyền làm giàu uranium của Tehran.
“Sự ngờ vực sâu sắc mang tính lịch sử mà chúng tôi dành cho Mỹ bắt nguồn từ việc nước này liên tục vi phạm mọi cam kết – một khuôn mẫu đáng tiếc đã lặp lại một lần nữa”, ông Ghalibaf đăng trên X, đồng thời liệt kê ba hành động vi phạm đối với đề xuất của Iran.
Ông bình luận: “Hiện nay chính “nền tảng khả thi để tiến hành đàm phán” đã bị vi phạm một cách công khai và rõ ràng, thậm chí ngay trước khi các cuộc đàm phán bắt đầu. Trong tình huống như vậy, một thỏa thuận ngừng bắn song phương hoặc các cuộc đàm phán là điều không hợp lý”.
Ngày 8-4, Nhà Trắng cho biết ông Trump sẽ tiếp tục thảo luận với Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu về ý tưởng đưa Lebanon vào thỏa thuận ngừng bắn trong cuộc xung đột ở Trung Đông.
“Tôi chắc chắn rằng vấn đề này sẽ tiếp tục được thảo luận giữa Tổng thống Trump và Thủ tướng Netanyahu” – Thư ký báo chí Nhà Trắng Karoline Leavitt nói với các phóng viên.
“Sáng nay, Lực lượng hải quân của IRGC đã phát hiện và chặn hai tàu vi phạm tại eo biển Hormuz. Hai tàu này đã bị bắt giữ và được điều hướng vào bờ biển Iran”, IRGC nêu trong một tuyên bố, đồng thời cho hay hành động nhằm bảo vệ quyền lợi quốc gia của Iran.
Phía Tehran xác định một tàu chở container treo cờ Panama mang tên MSC Francesca và tàu còn lại là Epaminondas treo cờ Liberia, theo Hãng tin AFP.
IRGC tuyên bố các tàu này bị cáo buộc hoạt động mà không có giấy phép phù hợp, nhiều lần vi phạm các quy định và can thiệp vào hệ thống định vị, gây nguy hiểm cho an toàn hàng hải khi tìm cách bí mật rời khỏi eo biển Hormuz.
Theo trang thông tin theo dõi hàng hải MarineTraffic, vị trí được ghi nhận gần nhất của cả hai tàu đều nằm gần phía bờ biển Iran tại eo biển Hormuz.
Trước đó ngày 22-4, Cơ quan Điều hành thương mại hàng hải của Vương quốc Anh (UKMTO) cho biết IRGC đã nổ súng vào một tàu chở container khi đang ở cách phía đông bắc Oman khoảng 15 hải lý (khoảng 28km), khiến buồng lái bị hư hại nhưng không có thương vong.
Một tàu thứ hai cũng bị tấn công ngay sau đó.
UKMTO cho hay sự việc diễn ra lúc 7h55 giờ địa phương. Tàu pháo của IRGC bị cáo buộc khai hỏa mà không phát cảnh báo trước.
Các hãng thông tấn bán chính thức của Iran như Nour News, Fars và Mehr sau đó đưa tin IRGC đã tấn công tàu thứ ba, mà họ cho đã bị “mắc kẹt” trên bờ biển Iran, nhưng không nêu chi tiết.
Eo biển Hormuz là tuyến hàng hải chiến lược, vận chuyển khoảng 20% nguồn cung dầu khí toàn cầu. Tuần trước Iran thông báo mở lại eo biển Hormuz, tuy nhiên nhanh chóng tuyên bố phong tỏa lại eo biển này cho đến khi lệnh phong tỏa của Hải quân Mỹ được dỡ bỏ.
"Đây là hình ảnh một vận tải cơ C-130 Hercules tham gia chiến dịch tìm kiếm và cứu nạn ở tây nam Iran đã bị mắc kẹt, không thể di chuyển. Sau cùng, máy bay này đã bị bỏ lại rồi phá hủy bởi lực lượng Delta", OSINTWarfare, tài khoản mạng xã hội chuyên thu thập dữ liệu tình báo nguồn mở, cho biết ngày 5/4.
Tài khoản này đăng kèm ảnh một cột khói đen bốc lên từ khu vực trống trải, phía sau là đồi núi.
Jack Murphy, đồng sáng lập trang tin về an ninh quốc gia Mỹ The High Side, mô tả địa điểm xảy ra sự việc là "một điểm tiếp nhiên liệu tiền phương (FARP)" và bánh xe của chiếc C-130 mắc kẹt trong cát. "Một nhóm đặc nhiệm Delta buộc phải vào phá hủy tại chỗ. Toàn bộ chiến dịch cực kỳ mạo hiểm, nhưng họ vẫn hoàn thành", Murphy viết trên X.
Bộ Quốc phòng Mỹ chưa bình luận về thông tin.
Trong khi đó, hãng tin Iran Fars News đưa tin khi Mỹ mở chiến dịch giải cứu, Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran và Lực lượng Thực thi Pháp luật (FARAJA) "đã phối hợp tấn công, phá hủy một máy bay địch, khiến Washington chịu thêm một thất bại ê chề".
Truyền thông Iran công bố hình ảnh các mảnh vỡ cháy đen nằm rải rác trên vùng sa mạc, khói vẫn bốc lên từ hiện trường.
Mỹ hôm nay thông báo lực lượng nước này đã giải cứu được phi công còn lại trong vụ tiêm kích F-15 bị bắn hạ tại Iran. Chiến dịch giải cứu diễn ra trong đêm 4/4, huy động hàng chục máy bay chiến đấu, trực thăng cùng các năng lực tình báo mạng, không gian và nhiều phương tiện trinh sát khác.
Một quan chức quân sự Mỹ trả lời New York Times rằng sau khi phi công được giải cứu, hai máy bay vận tải dùng để đưa lực lượng đặc nhiệm và phi công đến nơi an toàn đã bị mắc kẹt tại một căn cứ hẻo lánh ở Iran.
Các chỉ huy quyết định điều thêm ba máy bay mới tới để đưa toàn bộ binh sĩ Mỹ và phi công rời đi, đồng thời phá hủy hai chiếc máy bay gặp sự cố nhằm tránh để chúng rơi vào tay Iran.
C-130 Hercules là vận tải cơ được tập đoàn Lockheed phát triển trên cơ sở máy bay Fairchild C-123 Provider, biên chế cho không quân Mỹ từ năm 1956. C-130 được đánh giá là xương sống trong các chiến dịch của quân đội Mỹ nhờ lợi thế hậu cần, có thể hoạt động trên các đường băng dã chiến và không đòi hỏi hạ tầng hỗ trợ phức tạp. Máy bay sử dụng 4 động cơ tua-bin cánh quạt để tăng hiệu quả hoạt động và công suất vận tải.
Vận tải cơ C-130 có tổ bay 5 người, tầm bay 3.800 km, tốc độ tối đa 590 km/h, trần bay 10.000 m khi không chở hàng và 7.000 m khi đầy tải. Máy bay có thể chở tối đa 19 tấn hàng, 92 binh sĩ hoặc 64 lính dù, 6 pallet hàng, 2-3 thiết giáp Humvee, hai thiết giáp M113 hoặc một pháo tự hành CAESAR 155 mm.
Mỹ đã liên tục nâng cấp dòng C-130 để đáp ứng thay đổi về hoạt động trên toàn thế giới. Trong số này, biến thể HC-130J Combat King II, với tầm bay hơn 6.400 km, là loại máy bay cánh cố định chuyên dụng duy nhất của Không quân Mỹ cho nhiệm vụ tìm kiếm - cứu nạn nhân sự. Chi phí sản xuất một chiếc HC-130J năm 2010 là 66 triệu USD, tương đương hơn 98 triệu USD theo tỷ giá hiện tại.
Trong đoạn video ngày 21.4, Tổng tham mưu trưởng Lực lượng vũ trang Nga Valery Gerasimov cho hay kể từ đầu năm, quân đội Nga đã kiểm soát tổng cộng hơn 80 khu định cư. Ông nói các đơn vị thuộc Cụm quân phía nam của Nga đang tấn công tuyến phòng thủ bao quanh các thành phố chiến lược gồm Sloviansk, Kramatorsk và Kostiantynivka.
Theo Reuters dẫn lời ông Gerasimov, lực lượng Nga hiện chỉ còn cách Sloviansk và Kramatorsk khoảng 7 - 12 km, đồng thời đã giao tranh tại một số khu vực ở Kostiantynivka. Ngoài ra, Moscow cũng đang mở rộng hoạt động tại khu vực Sumy ở phía bắc và Kharkiv ở đông bắc nhằm thiết lập cái gọi là "vùng an ninh".
Theo ước tính của phía Nga, Moscow đang kiểm soát khoảng 90% Donbass, 75% các vùng Zaporizhzhia và Kherson, cùng một phần của các khu vực Kharkiv, Sumy, Mykolaiv và Dnipropetrovsk ở Ukraine.
Tuy nhiên, các nguồn theo dõi độc lập và bản đồ ủng hộ Ukraine cho thấy Nga mới kiểm soát khoảng 600 km2 trong năm 2026, với tổng diện tích khoảng 116.793 km2, tương đương 19,35% lãnh thổ Ukraine. Tốc độ tiến quân của Moscow được đánh giá đã chậm lại so với trước.
Ngoài ra, Tư lệnh quân đội Ukraine Oleksandr Syrskyi cho biết Kyiv đã tái kiểm soát gần 50 km2 lãnh thổ trong tháng 3.
Phía Ukraine cho biết đã đẩy lùi một số đợt tấn công của Nga, theo Reuters. Cụ thể, quân đội Ukraine ngày 21.4 đã chặn đứng 2 mũi tiến công gần Sloviansk trong 24 giờ qua, đồng thời ghi nhận 19 cuộc tấn công của Nga quanh Kostiantynivka và khu vực lân cận. Ở vùng Kharkiv, Nga cũng tiến hành ít nhất 5 nỗ lực xuyên phá phòng tuyến gần biên giới nhưng chưa đạt kết quả rõ rệt.
Phát biểu với Hãng thông tấn Ukrinform tối 20.4, Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky bác bỏ khả năng rút quân khỏi các khu vực ở Donbass, cho rằng đây sẽ là "tổn thất chiến lược" và làm suy yếu hệ thống phòng thủ. Ông cảnh báo việc rút lui sẽ ảnh hưởng tiêu cực đến tinh thần binh sĩ.
Liên quan nỗ lực ngoại giao, ông Zelensky cho rằng việc các phái đoàn Mỹ đến thăm Ukraine là cần thiết nhằm thể hiện sự tôn trọng và thúc đẩy tiến trình đàm phán. "Vấn đề không nằm ở địa điểm, mà là kết quả", ông nói.
Lực lượng Ukraine đã tiến hành một cuộc tấn công bằng máy bay không người lái (UAV) nhằm vào trạm phân phối dầu Samara, thuộc tỉnh Samara (Nga) trong đêm 20.4, theo The Kyiv Independent.
Chiến dịch do Trung tâm tác chiến đặc biệt Alfa thuộc Cơ quan an ninh Ukraine (SBU) thực hiện. Cuộc tấn công được cho là đã gây ra "đám cháy lớn", làm hư hại 5 bể chứa dầu thô với mỗi bể có dung tích khoảng 20.000 m3.
Đây là cơ sở quan trọng trong chuỗi sản xuất dầu Urals - mặt hàng xuất khẩu chủ lực của Nga. Theo nguồn tin SBU, thiệt hại tại các cơ sở trọng yếu có thể ảnh hưởng trực tiếp đến khả năng tập hợp các lô hàng xuất khẩu và thực hiện nghĩa vụ hợp đồng của Nga.
Về phía Nga, Thống đốc tỉnh Samara Vyacheslav Fedorishchev xác nhận một cơ sở công nghiệp trong khu vực đã bị tấn công, nhưng cho biết không có thương vong dân thường.
Trong khi đó, Bộ Quốc phòng Nga ngày 21.4 tuyên bố lực lượng phòng không đã bắn hạ 97 UAV của Ukraine trong đêm 20.4 tại nhiều khu vực, gồm Astrakhan, Belgorod, Volgograd, Voronezh, Kursk, Rostov, Samara, Saratov và cả khu vực biển Đen.
Nhu cầu tài chính của Ukraine trong năm 2026 cơ bản đã được đảm bảo, khi Liên minh châu Âu (EU) dự kiến giải ngân khoản đầu tiên từ gói vay 90 tỉ euro vào cuối tháng 5 hoặc đầu tháng 6, theo Reuters dẫn lời một quan chức cấp cao EU.
Năm 2025, EU đã thông qua gói hỗ trợ tài chính 90 tỉ euro cho Ukraine trong giai đoạn 2026 - 2027. Tuy nhiên, tiến trình giải ngân bị đình trệ do Thủ tướng Hungary Viktor Orban phản đối. Sau khi ông Orban thất bại trong cuộc bầu cử ngày 12.4, ông Peter Magyar - lãnh đạo đảng Tisza (chiến thắng trong cuộc bầu cử Quốc hội Hungary) - tuyên bố sẽ không tiếp tục cản trở việc cấp vốn cho Ukraine, mở ra khả năng tháo gỡ bế tắc.
Ủy viên Kinh tế châu Âu Valdis Dombrovskis cho biết EU có thể sớm đạt tiến triển. "Nếu việc này được thông qua ngay trong tuần thì rất tích cực. Nếu không, chúng ta sẽ chờ chính phủ mới. Dù thế nào, tôi tin vấn đề sẽ được giải quyết", ông nói, đồng thời thận trọng trước những trì hoãn trước đó.
Theo kế hoạch, EU sẽ giải ngân 45 tỉ euro trong năm 2026 và 45 tỉ euro còn lại vào năm 2027. Trong đó, khoảng 28 tỉ euro dành cho nhu cầu quân sự và 17 tỉ euro phục vụ ngân sách chung của Ukraine.
Gói vay 90 tỉ euro sẽ được giải ngân theo từng đợt, đi kèm điều kiện Ukraine tiếp tục cải cách và điều chỉnh pháp luật để phù hợp với tiêu chuẩn EU trong lộ trình gia nhập khối.
Về phần mình, Ngoại trưởng Ukraine Andrii Sybiha ngày 21.4 cho biết các rào cản đối với việc giải ngân đã được tháo gỡ. "Hiện không còn trở ngại nào, kể cả những rào cản mang tính kỹ thuật. EU có đủ công cụ để thông qua trong tuần này, và chúng tôi kỳ vọng điều đó sẽ sớm xảy ra", ông nói.
