Ngày 7-4 giờ Mỹ (khoảng 5h30 sáng 8-4 giờ Việt Nam), Tổng thống Mỹ Donald Trump đăng thông báo trên mạng xã hội Truth Social cho biết ông đã đồng ý ngừng ném bom và tấn công Iran trong thời hạn hai tuần.
“Dựa trên các cuộc trao đổi với Thủ tướng Pakistan Shehbaz Sharif và Thống soái Asim Munir, trong đó họ đề nghị tôi hoãn việc sử dụng lực lượng mang tính hủy diệt dự kiến triển khai tối nay nhằm vào Iran, và với điều kiện Iran đồng ý mở lại hoàn toàn, ngay lập tức và an toàn eo biển Hormuz, tôi đồng ý tạm dừng các hoạt động ném bom và tấn công Iran trong thời gian hai tuần. Đây sẽ là một lệnh ngừng bắn hai chiều!”, ông Trump viết.
Nhà lãnh đạo Mỹ nói lý do cho quyết định này là “chúng tôi đã hoàn thành và vượt qua tất cả các mục tiêu quân sự, đồng thời đang tiến rất gần tới một thỏa thuận mang tính quyết định về hòa bình lâu dài với Iran, cũng như hòa bình tại Trung Đông”.
Ông cũng xác nhận Mỹ đã nhận đề xuất gồm 10 điểm từ phía Iran và tin rằng đây là cơ sở khả thi để tiến hành đàm phán.
“Hầu hết các vấn đề gây tranh cãi trước đây giữa Mỹ và Iran đã được thống nhất, nhưng khoảng thời gian hai tuần sẽ cho phép hoàn tất và chính thức hóa thỏa thuận. Thay mặt nước Mỹ, với tư cách Tổng thống, đồng thời đại diện cho các quốc gia Trung Đông, tôi vinh dự khi vấn đề kéo dài này đang sắp được giải quyết”, ông nhấn mạnh trong bài đăng.
Tuyên bố được ông đưa ra ngay trước hạn chót 20h ngày 7-4 (giờ Mỹ) mà Tổng thống Donald Trump đặt ra cho Iran, yêu cầu nước này đạt thỏa thuận và mở lại eo biển Hormuz.
Theo Hãng tin AP, Hội đồng An ninh Quốc gia Tối cao của Iran thông báo đã chấp nhận thỏa thuận ngừng bắn kéo dài hai tuần trong xung đột với Mỹ – Israel.
Theo Đài Al Jazeera, trong tuyên bố được Hãng thông tấn Mehr của Iran đăng tải, Hội đồng An ninh quốc gia tối cao cho biết thỏa thuận ngừng bắn đã đạt được với sự chấp thuận của Lãnh tụ tối cao Mojtaba Khamenei.
Tuyên bố nhấn mạnh thỏa thuận này là một “chiến thắng cho Iran”, đồng thời cho biết các cuộc đàm phán về một thỏa thuận lâu dài sẽ được tổ chức tại Islamabad (Pakistan).
Theo thông tin, đàm phán sẽ bắt đầu vào ngày 10-4 tại Islamabad.
Iran cho biết đàm phán có thể kéo dài tới 15 ngày và được gia hạn theo thỏa thuận, nhằm mục đích hoàn thiện các chi tiết của đề xuất 10 điểm từ Tehran. Các đề xuất bao gồm điều khoản về việc đi qua eo biển Hormuz, giảm các lệnh trừng phạt và Mỹ rút quân khỏi các căn cứ trong khu vực.
Theo Đài Al Jazeera, trong thông báo trên X, Thủ tướng Pakistan Shehbaz Sharif cho biết thỏa thuận ngừng bắn giữa Iran và Mỹ cũng bao gồm cả các đồng minh của hai nước này, trong đó có “Lebanon và những nơi khác”. Thỏa thuận có hiệu lực ngay lập tức.
“Tôi nhiệt liệt hoan nghênh thiện chí này, đồng thời bày tỏ lòng cảm kích sâu sắc tới lãnh đạo hai nước, và mời các phái đoàn tới Islamabad vào ngày 10-4, để tiếp tục đàm phán nhằm đạt được một thỏa thuận cuối cùng giải quyết mọi bất đồng”, ông Sharif viết.
Ông nhấn mạnh hai bên đã thể hiện “sự khôn ngoan và thấu hiểu đáng kể”, đồng thời duy trì đối thoại mang tính xây dựng nhằm thúc đẩy hòa bình và ổn định trong quá trình trung gian đầy thách thức.
“Chúng tôi chân thành hy vọng các cuộc ‘đàm phán Islamabad’ sẽ thành công trong việc đạt được hòa bình bền vững và mong sớm chia sẻ thêm những tin tốt trong những ngày tới”, Thủ tướng Pakistan bày tỏ.
Theo Đài CNN, một quan chức cấp cao Nhà Trắng tiết lộ Israel cũng là một phần trong thỏa thuận ngừng bắn hai tuần mà Tổng thống Trump vừa công bố.
Vị quan chức không nêu tên này nhấn mạnh Israel cũng đã đồng ý tạm dừng chiến dịch ném bom của mình trong khi các cuộc đàm phán tiếp tục.
Theo Đài CNN, các quan chức Mỹ tiết lộ chính quyền Trump đang chuẩn bị cho các cuộc đàm phán trực tiếp có thể diễn ra với phía Iran trong những ngày tới.
Các quan chức này cho biết cuộc gặp có thể diễn ở Islamabad với sự tham dự của các nhà trung gian hòa giải người Pakistan. Những nhân vật dự kiến sẽ tham gia từ phía Mỹ là Phó tổng thống JD Vance, đặc phái viên Steve Witkoff và ông Jared Kushner – con rể ông Trump.
Thư ký báo chí Nhà Trắng Karoline Leavitt lưu ý dù đã có những cuộc thảo luận về việc đàm phán trực tiếp, nhưng chưa có gì được chốt cho đến khi được Tổng thống hoặc Nhà Trắng công bố.
Mặc dù có thông tin cho rằng Israel cũng nằm trong thỏa thuận ngừng bắn, quân đội Israel vừa thông báo đã phát hiện thêm các tên lửa phóng từ Iran vào nước này.
“Hệ thống phòng thủ đang hoạt động để đánh chặn mối đe dọa”, quân đội Israel thông báo
Ngoại trưởng Iran Abbas Araghchi vừa chia sẻ một tuyên bố thay mặt Hội đồng An ninh quốc gia tối cao Iran.
Ông bày tỏ lời cảm kích với “những người anh thân thiết” là Thủ tướng Pakistan Sharif và Thống soát Munir, vì những nỗ lực nhằm chấm dứt xung đột trong khu vực.
“Đáp lại đề nghị của Thủ tướng Sharif trong bài đăng trên X, đồng thời với việc xem xét yêu cầu của Mỹ về việc đàm phán dựa trên đề xuất 15 điểm của nước này, cũng như tuyên bố của Tổng thống Mỹ về việc chấp nhận khuôn khổ chung của đề xuất 10 điểm từ Iran làm cơ sở cho các cuộc đàm phán, tôi xin tuyên bố thay mặt Hội đồng An ninh quốc gia tối cao Iran:
Nếu các cuộc tấn công chống lại Iran chấm dứt, lực lượng vũ trang hùng mạnh của chúng tôi sẽ ngừng các hoạt động phòng thủ.
Trong thời gian hai tuần, việc đi lại an toàn qua eo biển Hormuz sẽ được đảm bảo thông qua sự phối hợp với lực lượng vũ trang Iran và có xem xét đến các hạn chế kỹ thuật”, Ngoại trưởng Iran nêu trong tuyên bố.
Theo NBC News, giá dầu giảm mạnh sau khi ông Trump tuyên bố sẽ tạm dừng các cuộc tấn công trong hai tuần nếu Iran mở lại eo biển Hormuz. Giá dầu thô Mỹ giảm 8%, xuống khoảng 103 USD/thùng, sau khi từng tăng lên mức 117 USD trước đó trong ngày.
Các hợp đồng tương lai chứng khoán Mỹ cũng tăng mạnh: S&P tăng hơn 1,6%, Nasdaq 100 tăng 1,8%, còn Dow Jones tăng 725 điểm.
Theo Hãng tin Reuters, trước đó Pakistan – bên trung gian giữa Mỹ và Israel – đã đề nghị Tổng thống Mỹ Donald Trump gia hạn thêm hai tuần cho thời hạn ông đặt ra nhằm buộc Iran đạt thỏa thuận và mở lại eo biển Hormuz.
“Để hoạt động ngoại giao có thể phát huy hiệu quả, tôi tha thiết đề nghị Tổng thống Trump gia hạn thời hạn thêm hai tuần. Pakistan chân thành kêu gọi những người anh em Iran mở lại eo biển Hormuz trong cùng khoảng thời gian hai tuần như một cử chỉ thiện chí”, Thủ tướng Pakistan Shehbaz Sharif viết trên mạng xã hội X.
Ông Sharif kêu gọi “tất cả các bên tham chiến” tuân thủ lệnh ngừng bắn trong hai tuần “để ngoại giao có thể đạt được mục tiêu kết thúc dứt điểm chiến tranh”. Ông khẳng định các nỗ lực ngoại giao nhằm giải quyết xung đột một cách hòa bình đang “tiến triển ổn định, mạnh mẽ và có khả năng mang lại kết quả thực chất trong tương lai gần”.
Trước khi ông Trump đưa ra tuyên bố đồng ý hoãn tấn công 2 tuần, xung đột Mỹ – Israel với Iran không có dấu hiệu hạ nhiệt khi các bên liên tục tuyên bố và đe dọa tấn công vào hạ tầng của nhau.
Ngày 7-4, người phát ngôn quân đội Iran Ebrahim Zolfaghari cảnh báo sẽ tấn công hạ tầng Mỹ và đồng minh, có thể khiến họ mất quyền tiếp cận dầu khí khu vực. Trong khi đó phía Israel tuyên bố không kích cơ sở sản xuất sonar của Iran ở Shiraz, làm suy giảm năng lực phòng thủ biển.
Giáo hoàng Leo XIV chỉ trích lời đe dọa của ông Donald Trump là “không thể chấp nhận”. Liên hợp quốc cũng đang tăng cường nỗ lực ngoại giao, với đặc phái viên Jean Arnault đang chuẩn bị có chuyến thăm Iran.
Ông Trump: Iran còn 48 giờ để mở cửa eo biển Hormuz
"Hãy nhớ khi tôi cho Iran 10 ngày để đạt được thỏa thuận hoặc mở cửa eo biển Hormuz. Thời gian đang cạn dần, chỉ còn 48 giờ nữa trước khi địa ngục trút xuống đầu họ", Tổng thống Mỹ Donald Trump viết trên mạng xã hội hôm nay.
Thượng nghị sĩ Cộng hòa Lindsey Graham, đồng minh thân cận của ông Trump, sau đó thông báo đã trao đổi với Tổng thống Mỹ và bày tỏ tin tưởng Washington sẽ sử dụng "lực lượng quân sự áp đảo" nếu Tehran tiếp tục phong tỏa eo biển Hormuz và từ chối giải pháp ngoại giao.
Ông Graham cũng tái khẳng định ủng hộ Tổng thống Trump. "Nếu Iran và các nước khác vẫn chưa hiểu rằng ông ấy thật sự nghiêm túc với lời mình nói, tôi không biết khi nào họ mới hiểu ra điều đó", nghị sĩ Mỹ nói thêm.
Giới chức Iran chưa bình luận về tuyên bố trên.
Lãnh đạo Mỹ hôm 21/3 đe dọa sẽ "xóa sổ toàn bộ" nhà máy điện ở Iran, bắt đầu với cơ sở lớn nhất, nếu Iran không mở cửa hoàn toàn và ngừng đe dọa ở eo biển Hormuz trong vòng 48 giờ.
Hai ngày sau, Tổng thống Trump thông báo Mỹ và Iran đã có "những cuộc trao đổi rất tốt đẹp và hiệu quả", thêm rằng ông quyết định hoãn tấn công các nhà máy điện trong 5 ngày. Đến hôm 26/3, ông tiếp tục thông báo hoãn kế hoạch trên trong 10 ngày, đặt thời hạn mới là 20h ngày 6/4 (7h ngày 7/4 giờ Hà Nội).
Ngoại trưởng Iran Abbas Araghchi hôm 31/3 nói đã trực tiếp trao đổi thông điệp với đặc phái viên Mỹ Steve Witkoff, song lưu ý rằng điều đó không đồng nghĩa Tehran đang đàm phán với Washington. Ông khẳng định Iran không còn niềm tin vào đối thoại với Mỹ sau nhiều bài học quá khứ.
Người phát ngôn Nhà Trắng Karoline Leavitt hôm 2/4 cho biết Tổng thống Mỹ dự định đạt được thỏa thuận với Iran trước ngày 6/4. Theo Ngoại trưởng Mỹ Marco Rubio, các cuộc tiếp xúc với Iran vẫn tiếp tục, kể cả thông qua bên trung gian.
Tuy nhiên, Wall Street Journal ngày 3/4 dẫn nguồn tin cho biết những nỗ lực hòa giải nhằm hướng tới lệnh ngừng bắn giữa Mỹ và Iran, do Pakistan làm trung gian, đã "đi vào bế tắc". Theo báo Mỹ, Tehran đã nói với các bên trung gian rằng họ không sẵn lòng cử quan chức tới Islamabad để đàm phán trong những ngày tới.
Ngoại trưởng Araghchi hôm nay ngầm bác bỏ thông tin trên, đồng thời khẳng định ưu tiên hàng đầu của Tehran là đạt được "những điều khoản giúp chấm dứt cuộc chiến phi pháp nhằm vào Iran một cách dứt điểm và lâu dài".
Trước khi xung đột nổ ra ngày 28/2, eo biển Hormuz là huyết mạch lưu thông của khoảng 20% nguồn cung dầu thô và khí đốt thế giới, cùng với 1/3 nguyên liệu sản xuất phân bón cho ngành nông nghiệp toàn cầu. Hiện khoảng 1.000 tàu đang kẹt lại vùng Vịnh vì cuộc chiến giữa Iran và Mỹ - Israel.
Theo dữ liệu của Kpler, khoảng 240 tàu đã đi qua eo biển Hormuz trong giai đoạn ngày 1/3-3/4, giảm 94% so với trước xung đột. Trong số này có 151 tàu chở dầu và khí đốt, chỉ tương đương mật độ hàng ngày trước khi chiến sự bùng phát.
Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) ngày 1/4 tuyên bố eo biển Hormuz tiếp tục "đóng cửa đối với các quốc gia thù địch" và hải quân nước này vẫn kiểm soát hoàn toàn lưu thông.
Tổng thống Pháp Emmanuel Macron hôm 2/4 cho biết "có những người ủng hộ khai thông eo biển Hormuz bằng vũ lực", thêm rằng Mỹ "đôi khi ủng hộ quan điểm này". Dù vậy, ông khẳng định Pháp coi đây là giải pháp "phi thực tế" và không bao giờ lựa chọn phương án đó.
Phạm Giang (Theo AFP)
Nguồn: https://vnexpress.net/ong-trump-iran-con-48-gio-de-mo-cua-eo-bien-hormuz-5058625.html
Bồn cầu lại bị tắc, phi hành gia NASA báo có mùi trên tàu
Tàu vũ trụ Orion chở theo 4 phi hành gia chuẩn bị bay vòng qua mặt trăng trong ngày 6.4, đưa họ quan sát phía xa của chị Hằng. Đây là chuyến bay vào quỹ đạo mặt trăng có người đầu tiên sau hơn nửa thế kỷ tính từ chương trình Apollo của Cơ quan Hàng không và Vũ trụ Mỹ (NASA).
Tuy nhiên, trong khi con tàu đang chuẩn bị đạt cột mốc lịch sử, buồng vệ sinh trên tàu lại gặp sự cố.
Theo AP ngày 5.4, bồn cầu trên tàu đã hoạt động không ổn định từ khi khởi hành vào ngày 1.4 (giờ Mỹ). Bồn cầu này từng được thử nghiệm trên Trạm Không gian quốc tế (ISS) nhiều năm về trước.
Bồn cầu đã gặp sự cố từ hôm khởi hành và được khắc phục. Tuy nhiên, thiết bị hiện lại bị trục trặc và trung tâm chỉ huy mặt đất đã hướng dẫn các phi hành gia tạm thời sử dụng túi đựng chất thải.
Kỹ sư nghi ngờ băng đá đã làm tắc đường ống, khiến nước tiểu không thể được dội xuống hoàn toàn. Bồn cầu vẫn có thể được dùng để đại tiện. Theo CNN, bồn cầu này sẽ tách riêng nước thải để xả ra ngoài không gian trong khi trữ chất thải lại để đổ bỏ khi trở về trái đất.
Bà Debbie Korth, phó quản lý chương trình tàu Orion của NASA, cho biết các phi hành gia trên tàu đã thông báo về mùi hôi bốc ra từ buồng vệ sinh, khu vực nằm sâu dưới sàn tàu, có cửa và rèm che để giữ sự riêng tư.
"Bồn cầu và buồng vệ sinh trên không gian luôn là thách thức", bà Korth nói và cho biết bồn cầu trên tàu con thoi thời Apollo cũng thường bị tắc.
Ông John Honeycutt, trưởng đội quản lý sứ mệnh Artemis 2, gọi sự quan tâm cho nhà vệ sinh không gian là điều hiển nhiên. Ông khẳng định bồn cầu vẫn đang trong tình trạng tốt nhưng ông muốn nó hoạt động hoàn hảo. "Họ vẫn ổn. Họ được huấn luyện để xử lý những tình huống này", ông Honeycutt nói về các phi hành gia.
Artemis 2 dự kiến sẽ là sứ mệnh có người du hành xa nhất vào vũ trụ, hơn 400.000 km tính từ trái đất. Tàu Orion sẽ bay vòng qua mặt trăng và trở về trái đất trong sứ mệnh kéo dài 10 ngày mà không dừng lại hay đi vào quỹ đạo chị Hằng.
Tin Gốc: https://thanhnien.vn/bon-cau-lai-bi-tac-phi-hanh-gia-nasa-bao-co-mui-tren-tau-185260405091104861.htm
