“Mỹ và Israel đã thực hiện các cuộc tấn công vào đảo Kharg. Một số vụ nổ đã được ghi nhận tại đó”, hãng tin Mehr của Iran hôm nay cho hay. Theo hãng tin này, các tiêm kích của Mỹ và Israel đã tấn công cảng xuất khẩu dầu mỏ quan trọng của Iran trên đảo. Hiện chưa có thông tin cụ thể về thương vong hay thiệt hại.
Phó tổng thống Mỹ JD Vance xác nhận thông tin nước này không kích mục tiêu quân sự trên đảo Kharg, song nhấn mạnh ông không nghĩ các cuộc tấn công này đánh dấu sự thay đổi chiến lược, cũng như không thay đổi thời hạn mà Tổng thống Donald Trump đã đặt ra cho Iran. Ông Trump đã yêu cầu Iran mở lại eo biển Hormuz trước 20h ngày 7/4 (7h ngày 8/4 giờ Hà Nội) nếu không muốn cơ sở hạ tầng dân sự, trong đó có cầu và nhà máy điện, bị tàn phá.
Nhà báo Barak Ravid của trang Axios dẫn lời một quan chức Mỹ nói rằng quân đội nước này đã tấn công hơn 50 mục tiêu quân sự trên hòn đảo nằm ngoài khơi bờ biển phía tây của Iran, song không nhắm vào cơ sở dầu mỏ.
Ông Trump tuần trước tuyên bố tất cả mục tiêu quân sự trên đảo Kharg “đã bị phá hủy hoàn toàn”.
Giá dầu thô của Mỹ tiếp tục tăng sau thông tin về cuộc tấn công vào cảng xuất khẩu của Iran trên đảo Kharg. Giá dầu WTI dự kiến giao vào tháng 5 tăng 2,1%, lên 114,71 USD/thùng. Giá dầu thô Brent dự kiến giao trong tháng 6 tăng 0,4%, lên 110,22 USD/thùng.
Mỹ từng không kích đảo Kharg ngày 13/3. Bộ Tư lệnh Trung tâm Mỹ khi đó cho biết 90 mục tiêu trên đảo đã bị đánh trúng, gồm “kho chứa thủy lôi, hầm chứa tên lửa và nhiều địa điểm quân sự khác”. Tổng thống Trump sau đó nói rằng Mỹ đã tránh tấn công cơ sở hạ tầng dầu mỏ trên đảo.
Đảo Kharg nằm trong vịnh Ba Tư, cách bờ biển Iran khoảng 25 km, cách eo biển Hormuz hơn 480 km, có chiều dài chỉ 6 km và diện tích 20 km2. Các cơ sở tại Kharg có công suất xử lý 7 triệu thùng dầu mỗi ngày và khoảng 90% lượng dầu thô xuất khẩu của Iran đi qua hòn đảo.
Với nền kinh tế phụ thuộc đáng kể vào xuất khẩu năng lượng, Kharg được coi là “huyết mạch dầu mỏ” và mắt xích sống còn của Iran.
Truyền thông Mỹ tháng trước đưa tin Lầu Năm Góc đang chuẩn bị cho chiến dịch trên bộ kéo dài nhiều tuần tại Iran, trong số này có thể bao gồm điều đặc nhiệm và bộ binh tham gia đột kích lên đảo Kharg.
Khoảng 3.500 thủy thủ và lính thủy đánh bộ Mỹ trên tàu USS Tripoli, cùng vận tải cơ, tiêm kích và phương tiện đổ bộ đã tới Trung Đông vào ngày 27/3. Tuy nhiên, các quan chức Mỹ cho biết việc điều lực lượng lớn đến khu vực không đồng nghĩa ông Trump đã quyết định mở chiến dịch trên bộ nhằm vào Iran.
Chủ tịch Quốc hội Iran Mohammad Bagher Ghalibaf ngày 29/3 tuyên bố các quân nhân Iran “đang chờ lính Mỹ đổ bộ, sẵn sàng tung đòn hủy diệt đối phương và trừng phạt dứt điểm những đồng minh khu vực của họ”.
Mỹ – Israel những ngày qua đã bắt đầu nhắm vào hạ tầng chiến lược và cơ sở năng lượng của Iran. Giới chức Iran ngày 7/4 cho biết ít nhất hai cây cầu, đường ray xe lửa và một tuyến đường cao tốc quan trọng bị hư hại do đòn không kích mới nhất của Mỹ và Israel.
Một số khu vực ở các thành phố Karaj và Fardis gần thủ đô Tehran đã bị mất điện sau khi đường dây truyền tải điện và một trạm biến áp bị phá hủy do không kích.
Quân đội Israel cùng ngày cho biết họ đã hoàn thành đợt tấn công quy mô lớn nhắm vào “các cơ sở hạ tầng” của Iran, song không cung cấp chi tiết về những địa điểm đó.
Huyền Lê (Theo AFP, Reuters, CNN)
Tin Gốc: https://vnexpress.net/my-khong-kich-dao-kharg-cua-iran-5059685.html
Thế giới thấp thỏm cùng eo biển Hormuz trước giờ G
Chiều qua (6.4), Reuters dẫn một số nguồn tin tiết lộ Mỹ và Iran đã nhận được dự thảo thỏa thuận ngừng bắn trong 45 ngày và mở cửa trở lại eo biển Hormuz. Dự thảo này được đưa ra bởi Pakistan và cũng đã gửi cho Mỹ lẫn Iran. Tuy nhiên, phản hồi về vấn đề này, Tehran đã bác bỏ việc ngừng bắn ngắn hạn, cho rằng điều này chỉ giúp Mỹ "câu giờ" để chuẩn bị cho các cuộc tấn công khác.
Hãng thông tấn IRNA dẫn lời người phát ngôn Bộ Ngoại giao Iran Esmail Baghaei tuyên bố nước này muốn có một thỏa thuận lâu dài là "chấm dứt chiến tranh và ngăn chặn tái diễn chiến tranh". Về đề xuất 15 điểm của Washington, ông Baghaei cho biết Tehran đã đưa ra phản hồi và sẽ công bố "khi cần thiết". Ông nói thêm rằng đừng gắn kết các đàm phán ngoại giao với các tối hậu thư và lời đe dọa bằng các hành động vi phạm tội ác chiến tranh.
Tối hậu thư và lời đe dọa mà người phát ngôn Baghaei đề cập ám chỉ việc Tổng thống Trump mới đây viết trên mạng xã hội rằng Iran phải mở cửa hoàn toàn eo biển Hormuz trước 8 giờ tối thứ ba theo giờ bờ Đông nước Mỹ (tức 7 giờ sáng ngày 8.4 theo giờ VN). Nếu không đáp ứng yêu cầu, Tổng thống Trump đe dọa sẽ tấn công hạ tầng dân sự và nhà máy điện của Iran để nước này phải "sống trong địa ngục". Lời đe dọa này bị các chính trị gia Mỹ chỉ trích là vi phạm tội ác chiến tranh theo luật quốc tế. Trước đây, ông Trump đã từng đưa ra tối hậu thư tương tự nhưng cũng 2 lần gia hạn.
Giữa bối cảnh đó, giá dầu thô tuy có lúc giảm chút ít nhưng vẫn luôn dao động ở mức cao. Đến tối qua, giá dầu Brent ở mức 108,6 USD/thùng, dầu WTI là 110,4 USD/thùng. Không những vậy, Tập đoàn Goldman Sachs đánh giá nguồn cung năng lượng sắp tới còn khó khăn hơn. Cụ thể, hơn 1 tháng qua thì thế giới vẫn còn nguồn dự trữ nhất định, nhưng nếu nguồn cung năng lượng qua eo biển Hormuz vẫn tiếp tục bị đình trệ trong thời gian tới thì tình trạng thiếu hụt toàn cầu sẽ tăng cao, nhất là thiếu hụt cục bộ, do các nguồn dự trữ bị giảm mạnh. Tình trạng thiếu hụt càng căng thẳng hơn với những nước như Hàn Quốc vốn có khoảng 50% nguồn cung đi qua Hormuz.
Do thiếu hụt nguồn cung, giá nhiên liệu máy bay từ cuối tháng 3 đã tăng lên mức 195 USD/thùng, cao gấp đôi so với mức giá hồi cuối tháng 2 trước khi chiến sự Iran bùng nổ. Khi cuộc chiến càng kéo dài, những quốc gia không tự chế biến nhiên liệu máy bay hoặc nguồn cung hạn chế thì tình hình càng khó khăn hơn.
Giám đốc Cơ quan Năng lượng quốc tế (IEA) cảnh báo tổn thất về nguồn cung dầu trong tháng 4 sẽ trầm trọng gấp đôi tháng 3 nếu tình hình còn tiếp diễn, dẫn đến việc thiếu hụt nhiên liệu máy bay và dầu diesel trên diện rộng. Thực tế tình trạng này đang khiến cho nhiều hãng hàng không phải xem xét giảm tần suất bay. Bloomberg dẫn lời người đại diện Hãng hàng không Lufthansa (Đức) đang xem xét ngừng hoạt động 40 chiếc máy bay. Phát ngôn viên của Scandinavian Airlines thì cho biết từ tháng 3 - 4, hãng này giảm khoảng 1.000 chuyến bay do chi phí nhiên liệu máy bay tăng vọt. Hãng hàng không Mỹ United Airlines dự kiến cắt giảm nhiều chuyến bay trong thời gian tới. Tình trạng này dẫn đến hệ quả tất yếu là chi phí di chuyển tăng cao, gây ảnh hưởng lớn đến ngành du lịch.
Chuyên gia Caitlin Welsh, Giám đốc Chương trình An ninh và thực phẩm toàn cầu - Trung tâm Nghiên cứu chiến lược và quốc tế (CSIS, Mỹ), cảnh báo sự gián đoạn thị trường năng lượng và phân bón, do cuộc chiến Iran gây ra, đang đe dọa thị trường nông nghiệp và giá lương thực trên toàn thế giới. Cụ thể hơn, bà Welsh chỉ ra cuộc chiến Iran đang ảnh hưởng hệ thống lương thực thông qua 2 lĩnh vực: giá năng lượng và giá phân bón.
Theo đó, giá năng lượng cao dẫn đến giá thực phẩm cao vì một số lý do. Năng lượng tác động từ máy kéo và hệ thống tưới tiêu đến vận chuyển và làm lạnh trong chuỗi cung ứng thực phẩm. Chi phí năng lượng cao sẽ làm cho giá cả tăng. Hơn nữa, khi giá nhiên liệu hóa thạch tăng dẫn đến nhu cầu chuyển hướng sang các nguồn nhiên liệu thay thế, bao gồm nhiên liệu sinh học. Như thế, nông dân có xu hướng chuyển sang canh tác các loại cây trồng phục vụ cho nhiên liệu sinh học. Bên cạnh đó, giá năng lượng cao làm tăng giá phân bón, bởi khí tự nhiên hóa lỏng (LNG) là đầu vào quan trọng cho chế biến phân bón dựa trên nitơ. Thực tế, giá LNG kéo theo giá phân bón như amoniac và urê cũng tăng lên. Điều này kết hợp cùng việc giá dầu cao làm tăng chi phí chế biến và vận chuyển, nên mức giá cuối cùng càng cao hơn.
Không những vậy, trước khi cuộc chiến Iran bùng nổ, từ 20 - 30% sản lượng xuất khẩu phân bón toàn cầu đi qua eo biển Hormuz, bao gồm khoảng 23% amoniac, 34% urê, và 20% phốt phát được giao dịch. Eo biển này cũng là nơi lưu thông của khoảng 20% LNG và khoảng 45% xuất khẩu lưu huỳnh toàn cầu. Trong đó, lưu huỳnh là một sản phẩm phụ của quá trình chế biến dầu, được sử dụng để sản xuất phân bón phốt phát. Kết quả, đến cuối tháng 3, giá urê kỳ hạn toàn cầu ở mức 693 USD/tấn, tăng 49% so với giá ngay trước cuộc xung đột.
Những thực tế trên gây ảnh hưởng giá cả thực phẩm toàn cầu. Theo một dự báo, nếu cuộc chiến Iran kéo dài đến sau tháng 6 tới đây, đồng thời giá dầu tiếp tục duy trì ở mức trên 100 USD/thùng trong cùng giai đoạn, thì Chương trình Lương thực thế giới của Liên Hiệp Quốc (WFP) ước tính rằng số người phải đối mặt với nạn đói cấp tính có thể tăng thêm 45 triệu người trên khắp thế giới.
Tin Gốc: https://thanhnien.vn/the-gioi-thap-thom-cung-eo-bien-hormuz-truoc-gio-g-185260406231900811.htm
Tối hậu thư sắp hết hạn, ông Trump đe dọa 'xóa sổ nền văn minh Iran'
"Cả một nền văn minh sẽ diệt vong tối nay, không bao giờ phục hồi được nữa. Tôi không muốn điều đó xảy ra, nhưng có lẽ nó sẽ xảy ra", Tổng thống Mỹ Donald Trump đăng trên mạng xã hội Truth Social hôm nay.
Bài đăng xuất hiện trước khi tối hậu thư của ông Trump với Iran hết hạn vào 20h ngày 7/4 (7h ngày 8/4 giờ Hà Nội), trong đó Tổng thống Mỹ yêu cầu Iran mở lại eo biển Hormuz nếu không muốn cơ sở hạ tầng dân sự, trong đó có cầu và nhà máy điện, bị tàn phá.
Tuy nhiên, Tổng thống Mỹ cũng để ngỏ khả năng đạt được thỏa thuận vào phút chót.
"Giờ đây, khi đã có sự thay đổi chế độ hoàn toàn và triệt để, nơi những bộ óc khác biệt, sáng suốt hơn và ít cực đoan hơn chiếm ưu thế, có lẽ điều gì đó tuyệt vời mang tính cách mạng có thể xảy ra. Biết đâu đấy? Chúng ta sẽ biết vào tối nay, một trong những thời khắc quan trọng nhất trong lịch sử lâu dài và phức tạp của thế giới", ông nêu thêm.
Trong cuộc họp báo tại Budapest, Hungary ngày 7/4, Phó tổng thống Mỹ JD Vance cho biết sẽ có "rất nhiều cuộc đàm phán" trước thời hạn Tổng thống Trump đặt ra.
"Còn khoảng 12 giờ nữa là đến thời hạn, chúng ta sẽ biết kết quả. Từ giờ đến lúc đó sẽ có rất nhiều cuộc đàm phán, tôi hy vọng sẽ đạt được giải pháp tích cực", ông Vance nói.
Truyền thông Iran ngày 7/4 đưa tin Mỹ không kích vào đảo Kharg, huyết mạch dầu mỏ của nước này, và nhắm mục tiêu vào cảng xuất khẩu dầu quan trọng trên đảo. Phó tổng thống Mỹ JD Vance xác nhận vụ không kích, song nói rằng lực lượng Mỹ chỉ tấn công mục tiêu quân sự. Ông Vance cho rằng diễn biến này không thay đổi thời hạn mà Tổng thống Trump đã đặt ra.
Giới chức Iran trước đó bác bỏ tối hậu thư của ông Trump, cảnh báo "mọi hành động liều lĩnh" của Mỹ sẽ khiến toàn khu vực "chìm trong biển lửa". Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran cũng tuyên bố nếu Washington đi quá giới hạn, nước này sẽ tung đòn trả đũa vượt ra ngoài Trung Đông, đồng thời khiến Mỹ và đồng minh mất đi nguồn dầu khí của khu vực.
Eo biển Hormuz, huyết mạch hàng hải nắm giữ 20% nguồn cung dầu toàn cầu, gần như bị tê liệt hoàn toàn sau khi xung đột giữa Mỹ - Israel với Iran bùng phát hồi cuối tháng 2. Hiện khoảng 1.000 tàu đang kẹt lại vùng Vịnh vì cuộc chiến giữa Iran và Mỹ - Israel.
Huyền Lê (Theo AFP, CNN)
Tin Gốc: https://vnexpress.net/toi-hau-thu-sap-het-han-ong-trump-de-doa-xoa-so-nen-van-minh-iran-5059695.html
