Trong thông cáo của Bộ Ngoại giao Nga về cuộc điện đàm giữa Ngoại trưởng Nga Sergei Lavrov và người đồng cấp Iran Abbas Araghchi ngày 5/4, Moskva bày tỏ hy vọng những nỗ lực nhằm giảm căng thẳng về Iran sẽ đạt tiến triển thực chất.
“Tiến trình đó sẽ suôn sẻ hơn nếu phía Mỹ thôi dùng những ngôn từ mang tính tối hậu thư và đưa tình hình trở lại quỹ đạo đàm phán”, thông cáo cho hay.
Tuyên bố của Bộ Ngoại giao Nga nêu rằng cả Moskva và Tehran “kêu gọi các bên nỗ lực tránh các hành động, kể cả tại Hội đồng Bảo an Liên Hợp Quốc, có thể làm suy yếu những cơ hội còn lại để thúc đẩy các nỗ lực chính trị và ngoại giao nhằm giải quyết cuộc khủng hoảng”.
Ông Lavrov và ông Araghchi cũng kêu gọi Washington ngừng “các cuộc tấn công bất hợp pháp vào cơ sở hạ tầng dân sự”, như nhà máy điện hạt nhân Bushehr, nơi các nhân viên người Nga đang làm việc với tư cách kỹ thuật viên.
Theo truyền thông Nga, Moskva ngày 4/4 bắt đầu sơ tán 198 công nhân của nước này tại nhà máy Bushehr sau khi một quả đạn của Mỹ và Israel rơi gần cơ sở.
Tehran – Moskva duy trì quan hệ mật thiết trong những năm qua. Mỹ cùng các nước châu Âu từng cáo buộc Iran hỗ trợ Nga trong xung đột ở Ukraine. Trong khi đó, Nga chỉ trích Mỹ – Israel tiến hành “cuộc tấn công nguy hiểm và vô trách nhiệm” vào Iran, điều mà Moskva cho rằng đang đẩy toàn bộ Trung Đông vào vực thẳm.
Tổng thống Mỹ Donald Trump ngày 5/4 ấn định tối hậu thư mới với Iran, yêu cầu Tehran đạt thỏa thuận mở eo biển Hormuz trước 20h giờ miền đông ngày 7/4 (7h ngày 8/4 giờ Hà Nội) nếu không muốn bị tàn phá cơ sở hạ tầng.
Thanh Tâm (Theo AFP, Reuters)
Tin Gốc: https://vnexpress.net/ngoai-truong-nga-my-nen-dung-dua-ra-toi-hau-thu-voi-iran-5058867.html
Hình ảnh Mỹ hủy vận tải cơ 66 triệu USD khi giải cứu phi công
"Đây là hình ảnh một vận tải cơ C-130 Hercules tham gia chiến dịch tìm kiếm và cứu nạn ở tây nam Iran đã bị mắc kẹt, không thể di chuyển. Sau cùng, máy bay này đã bị bỏ lại rồi phá hủy bởi lực lượng Delta", OSINTWarfare, tài khoản mạng xã hội chuyên thu thập dữ liệu tình báo nguồn mở, cho biết ngày 5/4.
Tài khoản này đăng kèm ảnh một cột khói đen bốc lên từ khu vực trống trải, phía sau là đồi núi.
Jack Murphy, đồng sáng lập trang tin về an ninh quốc gia Mỹ The High Side, mô tả địa điểm xảy ra sự việc là "một điểm tiếp nhiên liệu tiền phương (FARP)" và bánh xe của chiếc C-130 mắc kẹt trong cát. "Một nhóm đặc nhiệm Delta buộc phải vào phá hủy tại chỗ. Toàn bộ chiến dịch cực kỳ mạo hiểm, nhưng họ vẫn hoàn thành", Murphy viết trên X.
Bộ Quốc phòng Mỹ chưa bình luận về thông tin.
Trong khi đó, hãng tin Iran Fars News đưa tin khi Mỹ mở chiến dịch giải cứu, Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran và Lực lượng Thực thi Pháp luật (FARAJA) "đã phối hợp tấn công, phá hủy một máy bay địch, khiến Washington chịu thêm một thất bại ê chề".
Mỹ hôm nay thông báo lực lượng nước này đã giải cứu được phi công còn lại trong vụ tiêm kích F-15 bị bắn hạ tại Iran. Chiến dịch giải cứu diễn ra trong đêm 4/4, huy động hàng chục máy bay chiến đấu, trực thăng cùng các năng lực tình báo mạng, không gian và nhiều phương tiện trinh sát khác.
Một quan chức quân sự Mỹ trả lời New York Times rằng sau khi phi công được giải cứu, hai máy bay vận tải dùng để đưa lực lượng đặc nhiệm và phi công đến nơi an toàn đã bị mắc kẹt tại một căn cứ hẻo lánh ở Iran.
Các chỉ huy quyết định điều thêm ba máy bay mới tới để đưa toàn bộ binh sĩ Mỹ và phi công rời đi, đồng thời phá hủy hai chiếc máy bay gặp sự cố nhằm tránh để chúng rơi vào tay Iran.
C-130 Hercules là vận tải cơ được tập đoàn Lockheed phát triển trên cơ sở máy bay Fairchild C-123 Provider, biên chế cho không quân Mỹ từ năm 1956. C-130 được đánh giá là xương sống trong các chiến dịch của quân đội Mỹ nhờ lợi thế hậu cần, có thể hoạt động trên các đường băng dã chiến và không đòi hỏi hạ tầng hỗ trợ phức tạp. Máy bay sử dụng 4 động cơ tua-bin cánh quạt để tăng hiệu quả hoạt động và công suất vận tải.
Vận tải cơ C-130 có tổ bay 5 người, tầm bay 3.800 km, tốc độ tối đa 590 km/h, trần bay 10.000 m khi không chở hàng và 7.000 m khi đầy tải. Máy bay có thể chở tối đa 19 tấn hàng, 92 binh sĩ hoặc 64 lính dù, 6 pallet hàng, 2-3 thiết giáp Humvee, hai thiết giáp M113 hoặc một pháo tự hành CAESAR 155 mm.
Mỹ đã liên tục nâng cấp dòng C-130 để đáp ứng thay đổi về hoạt động trên toàn thế giới. Trong số này, biến thể HC-130J Combat King II, với tầm bay hơn 6.400 km, là loại máy bay cánh cố định chuyên dụng duy nhất của Không quân Mỹ cho nhiệm vụ tìm kiếm - cứu nạn nhân sự. Chi phí sản xuất một chiếc HC-130J năm 2010 là 66 triệu USD, tương đương hơn 98 triệu USD theo tỷ giá hiện tại.
Như Tâm (Theo USAF, AFP, Reuters)
Tin Gốc: https://vnexpress.net/hinh-anh-my-huy-van-tai-co-66-trieu-usd-khi-giai-cuu-phi-cong-5058741.html
NÓNG: Tổng thống Trump đồng ý hoãn tấn công Iran trong 2 tuần
Ngày 7-4 giờ Mỹ (khoảng 5h30 sáng 8-4 giờ Việt Nam), Tổng thống Mỹ Donald Trump đăng thông báo trên mạng xã hội Truth Social cho biết ông đã đồng ý ngừng ném bom và tấn công Iran trong thời hạn hai tuần.
"Dựa trên các cuộc trao đổi với Thủ tướng Pakistan Shehbaz Sharif và Thống soái Asim Munir, trong đó họ đề nghị tôi hoãn việc sử dụng lực lượng mang tính hủy diệt dự kiến triển khai tối nay nhằm vào Iran, và với điều kiện Iran đồng ý mở lại hoàn toàn, ngay lập tức và an toàn eo biển Hormuz, tôi đồng ý tạm dừng các hoạt động ném bom và tấn công Iran trong thời gian hai tuần. Đây sẽ là một lệnh ngừng bắn hai chiều!", ông Trump viết.
Nhà lãnh đạo Mỹ nói lý do cho quyết định này là "chúng tôi đã hoàn thành và vượt qua tất cả các mục tiêu quân sự, đồng thời đang tiến rất gần tới một thỏa thuận mang tính quyết định về hòa bình lâu dài với Iran, cũng như hòa bình tại Trung Đông".
Ông cũng xác nhận Mỹ đã nhận đề xuất gồm 10 điểm từ phía Iran và tin rằng đây là cơ sở khả thi để tiến hành đàm phán.
"Hầu hết các vấn đề gây tranh cãi trước đây giữa Mỹ và Iran đã được thống nhất, nhưng khoảng thời gian hai tuần sẽ cho phép hoàn tất và chính thức hóa thỏa thuận. Thay mặt nước Mỹ, với tư cách Tổng thống, đồng thời đại diện cho các quốc gia Trung Đông, tôi vinh dự khi vấn đề kéo dài này đang sắp được giải quyết", ông nhấn mạnh trong bài đăng.
Tuyên bố được ông đưa ra ngay trước hạn chót 20h ngày 7-4 (giờ Mỹ) mà Tổng thống Donald Trump đặt ra cho Iran, yêu cầu nước này đạt thỏa thuận và mở lại eo biển Hormuz.
Theo Hãng tin AP, Hội đồng An ninh Quốc gia Tối cao của Iran thông báo đã chấp nhận thỏa thuận ngừng bắn kéo dài hai tuần trong xung đột với Mỹ - Israel.
Theo Đài Al Jazeera, trong tuyên bố được Hãng thông tấn Mehr của Iran đăng tải, Hội đồng An ninh quốc gia tối cao cho biết thỏa thuận ngừng bắn đã đạt được với sự chấp thuận của Lãnh tụ tối cao Mojtaba Khamenei.
Tuyên bố nhấn mạnh thỏa thuận này là một "chiến thắng cho Iran", đồng thời cho biết các cuộc đàm phán về một thỏa thuận lâu dài sẽ được tổ chức tại Islamabad (Pakistan).
Theo thông tin, đàm phán sẽ bắt đầu vào ngày 10-4 tại Islamabad.
Iran cho biết đàm phán có thể kéo dài tới 15 ngày và được gia hạn theo thỏa thuận, nhằm mục đích hoàn thiện các chi tiết của đề xuất 10 điểm từ Tehran. Các đề xuất bao gồm điều khoản về việc đi qua eo biển Hormuz, giảm các lệnh trừng phạt và Mỹ rút quân khỏi các căn cứ trong khu vực.
Theo Đài Al Jazeera, trong thông báo trên X, Thủ tướng Pakistan Shehbaz Sharif cho biết thỏa thuận ngừng bắn giữa Iran và Mỹ cũng bao gồm cả các đồng minh của hai nước này, trong đó có "Lebanon và những nơi khác". Thỏa thuận có hiệu lực ngay lập tức.
"Tôi nhiệt liệt hoan nghênh thiện chí này, đồng thời bày tỏ lòng cảm kích sâu sắc tới lãnh đạo hai nước, và mời các phái đoàn tới Islamabad vào ngày 10-4, để tiếp tục đàm phán nhằm đạt được một thỏa thuận cuối cùng giải quyết mọi bất đồng", ông Sharif viết.
Ông nhấn mạnh hai bên đã thể hiện "sự khôn ngoan và thấu hiểu đáng kể", đồng thời duy trì đối thoại mang tính xây dựng nhằm thúc đẩy hòa bình và ổn định trong quá trình trung gian đầy thách thức.
"Chúng tôi chân thành hy vọng các cuộc 'đàm phán Islamabad' sẽ thành công trong việc đạt được hòa bình bền vững và mong sớm chia sẻ thêm những tin tốt trong những ngày tới", Thủ tướng Pakistan bày tỏ.
Theo Đài CNN, một quan chức cấp cao Nhà Trắng tiết lộ Israel cũng là một phần trong thỏa thuận ngừng bắn hai tuần mà Tổng thống Trump vừa công bố.
Vị quan chức không nêu tên này nhấn mạnh Israel cũng đã đồng ý tạm dừng chiến dịch ném bom của mình trong khi các cuộc đàm phán tiếp tục.
Theo Đài CNN, các quan chức Mỹ tiết lộ chính quyền Trump đang chuẩn bị cho các cuộc đàm phán trực tiếp có thể diễn ra với phía Iran trong những ngày tới.
Các quan chức này cho biết cuộc gặp có thể diễn ở Islamabad với sự tham dự của các nhà trung gian hòa giải người Pakistan. Những nhân vật dự kiến sẽ tham gia từ phía Mỹ là Phó tổng thống JD Vance, đặc phái viên Steve Witkoff và ông Jared Kushner - con rể ông Trump.
Thư ký báo chí Nhà Trắng Karoline Leavitt lưu ý dù đã có những cuộc thảo luận về việc đàm phán trực tiếp, nhưng chưa có gì được chốt cho đến khi được Tổng thống hoặc Nhà Trắng công bố.
Mặc dù có thông tin cho rằng Israel cũng nằm trong thỏa thuận ngừng bắn, quân đội Israel vừa thông báo đã phát hiện thêm các tên lửa phóng từ Iran vào nước này.
"Hệ thống phòng thủ đang hoạt động để đánh chặn mối đe dọa", quân đội Israel thông báo
Ngoại trưởng Iran Abbas Araghchi vừa chia sẻ một tuyên bố thay mặt Hội đồng An ninh quốc gia tối cao Iran.
Ông bày tỏ lời cảm kích với "những người anh thân thiết" là Thủ tướng Pakistan Sharif và Thống soát Munir, vì những nỗ lực nhằm chấm dứt xung đột trong khu vực.
"Đáp lại đề nghị của Thủ tướng Sharif trong bài đăng trên X, đồng thời với việc xem xét yêu cầu của Mỹ về việc đàm phán dựa trên đề xuất 15 điểm của nước này, cũng như tuyên bố của Tổng thống Mỹ về việc chấp nhận khuôn khổ chung của đề xuất 10 điểm từ Iran làm cơ sở cho các cuộc đàm phán, tôi xin tuyên bố thay mặt Hội đồng An ninh quốc gia tối cao Iran:
Nếu các cuộc tấn công chống lại Iran chấm dứt, lực lượng vũ trang hùng mạnh của chúng tôi sẽ ngừng các hoạt động phòng thủ.
Trong thời gian hai tuần, việc đi lại an toàn qua eo biển Hormuz sẽ được đảm bảo thông qua sự phối hợp với lực lượng vũ trang Iran và có xem xét đến các hạn chế kỹ thuật", Ngoại trưởng Iran nêu trong tuyên bố.
Theo NBC News, giá dầu giảm mạnh sau khi ông Trump tuyên bố sẽ tạm dừng các cuộc tấn công trong hai tuần nếu Iran mở lại eo biển Hormuz. Giá dầu thô Mỹ giảm 8%, xuống khoảng 103 USD/thùng, sau khi từng tăng lên mức 117 USD trước đó trong ngày.
Các hợp đồng tương lai chứng khoán Mỹ cũng tăng mạnh: S&P tăng hơn 1,6%, Nasdaq 100 tăng 1,8%, còn Dow Jones tăng 725 điểm.
Theo Hãng tin Reuters, trước đó Pakistan - bên trung gian giữa Mỹ và Israel - đã đề nghị Tổng thống Mỹ Donald Trump gia hạn thêm hai tuần cho thời hạn ông đặt ra nhằm buộc Iran đạt thỏa thuận và mở lại eo biển Hormuz.
"Để hoạt động ngoại giao có thể phát huy hiệu quả, tôi tha thiết đề nghị Tổng thống Trump gia hạn thời hạn thêm hai tuần. Pakistan chân thành kêu gọi những người anh em Iran mở lại eo biển Hormuz trong cùng khoảng thời gian hai tuần như một cử chỉ thiện chí", Thủ tướng Pakistan Shehbaz Sharif viết trên mạng xã hội X.
Ông Sharif kêu gọi "tất cả các bên tham chiến" tuân thủ lệnh ngừng bắn trong hai tuần "để ngoại giao có thể đạt được mục tiêu kết thúc dứt điểm chiến tranh". Ông khẳng định các nỗ lực ngoại giao nhằm giải quyết xung đột một cách hòa bình đang "tiến triển ổn định, mạnh mẽ và có khả năng mang lại kết quả thực chất trong tương lai gần".
Trước khi ông Trump đưa ra tuyên bố đồng ý hoãn tấn công 2 tuần, xung đột Mỹ - Israel với Iran không có dấu hiệu hạ nhiệt khi các bên liên tục tuyên bố và đe dọa tấn công vào hạ tầng của nhau.
Ngày 7-4, người phát ngôn quân đội Iran Ebrahim Zolfaghari cảnh báo sẽ tấn công hạ tầng Mỹ và đồng minh, có thể khiến họ mất quyền tiếp cận dầu khí khu vực. Trong khi đó phía Israel tuyên bố không kích cơ sở sản xuất sonar của Iran ở Shiraz, làm suy giảm năng lực phòng thủ biển.
Giáo hoàng Leo XIV chỉ trích lời đe dọa của ông Donald Trump là "không thể chấp nhận". Liên hợp quốc cũng đang tăng cường nỗ lực ngoại giao, với đặc phái viên Jean Arnault đang chuẩn bị có chuyến thăm Iran.