Tình hình Iran, Trung Đông mới nhất ngày 23.4

Chính quyền Mỹ đã bắt đầu phải hoàn trả 166 tỉ USD thu được thông qua các mức thuế quan được Tổng thống Donald Trump áp đặt theo Đạo luật Quyền hạn kinh tế khẩn cấp quốc tế (IEEPA) năm 1977, sau khi Tòa án tối cao Mỹ bác bỏ các mức thuế quan này.

Cơ quan Hải quan và Biên phòng Mỹ đã bắt đầu tiếp nhận hồ sơ yêu cầu hoàn tiền từ các doanh nghiệp nhập khẩu từ ngày 20-4.

Ngày 21-4, trong cuộc phỏng vấn với Đài CNBC, Tổng thống Mỹ Donald Trump cho biết ông sẽ "ghi nhớ" những công ty không yêu cầu hoàn trả và bày tỏ hài lòng khi các hãng như Apple, Amazon và một số tập đoàn lớn khác chưa yêu cầu hoàn tiền.

"Nếu họ không làm vậy thì thật tuyệt vời. Nếu họ không làm vậy, tôi sẽ ghi nhớ điều đó. Tôi nói thật, vì tôi muốn làm cho đất nước này mạnh hơn", ông nói trên CNBC.

Ông cũng chỉ trích các công ty đang đòi hoàn tiền và ám chỉ họ là những "kẻ thù". Ông đồng thời cho rằng Tòa án tối cao "đáng lẽ có thể giúp chúng tôi" bằng cách giữ nguyên các mức thuế toàn cầu của ông.

Tổng thống Trump cho biết các mức thuế thay thế mà chính quyền Mỹ đang xây dựng theo Mục 301 của Đạo luật Thương mại năm 1974 có thể tạo ra nguồn thu còn lớn hơn, nhưng sẽ phức tạp hơn do phải qua điều tra và lấy ý kiến công chúng.

"Chúng tôi đang làm theo cách khác. Chúng ta sẽ đạt kết quả tương tự, thậm chí còn lớn hơn, nhưng phức tạp hơn một chút", ông Trump nói.

Ngày 21-4, ông Kevin Warsh - ứng viên được Tổng thống Trump đề cử cho vị trí Chủ tịch Cục Dự trữ liên bang Mỹ (Fed) - đã ra điều trần tại Thượng viện nước này.

Tại đây, ông khẳng định ông Trump chưa bao giờ yêu cầu ông cam kết giảm lãi suất và bản thân ông cũng không hứa hẹn gì về việc đó. Ông đồng thời cam kết sẽ hành động độc lập với Nhà Trắng nếu được phê chuẩn.

Ông Warsh cũng tránh bình luận về các vấn đề nhạy cảm như cuộc điều tra Chủ tịch Fed đương nhiệm Jerome Powell, nỗ lực sa thải thành viên Hội đồng thống đốc Fed Lisa Cook, hay kết quả bầu cử Mỹ năm 2020. Ông cũng không nói rõ liệu có ủng hộ việc giảm lãi suất ngay lúc này hay không.

Tuy vậy, ông Warsh nhấn mạnh kế hoạch cải tổ sâu rộng Fed, cho rằng ngân hàng trung ương đã mắc sai lầm chính sách khiến lạm phát tăng cao sau đại dịch COVID-19. Ông đề xuất cải cách cách xây dựng chính sách và truyền thông, hạn chế việc các quan chức Fed đưa ra ý kiến về định hướng lãi suất.

Tổng thống Trump đã nhiều lần bày tỏ kỳ vọng ứng viên của ông cho vị trí chủ tịch Fed sẽ hạ lãi suất và nói rằng sẽ thất vọng nếu điều đó không xảy ra.

Tiến trình phê chuẩn ông Kevin Warsh có thể bị trì hoãn khi thượng nghị sĩ Thom Tillis tuyên bố sẽ chặn việc này cho đến khi chính quyền hoàn tất cuộc điều tra hình sự nhằm vào ông Powell - người sẽ kết thúc nhiệm kỳ vào tháng 5.

Ngày 21-4, lực lượng Hezbollah đóng tại Lebanon tuyên bố đã phóng rocket và máy bay không người lái vào Israel, cáo buộc quân đội nước này vi phạm thỏa thuận ngừng bắn.

Trước đó, quân đội Israel nói rằng Hezbollah - lực lượng có liên hệ với Iran - đã bắn nhiều rocket về phía các đơn vị của Israel tại miền nam Lebanon, gọi đây là hành vi "vi phạm trắng trợn" lệnh ngừng bắn.

Lebanon đã bị kéo vào xung đột Mỹ - Israel với Iran vào đầu tháng 3, sau khi lực lượng Hezbollah tiến hành tấn công Israel để ủng hộ Tehran, dẫn đến các cuộc tấn công của Israel vào Lebanon.

Hai bên đã đạt được lệnh ngừng bắn 10 ngày, có hiệu lực từ 17-4, dưới sự trung gian của Mỹ. Tuy nhiên, Israel vẫn triển khai lực lượng tại một dải đất sâu 5 - 10km dọc biên giới Lebanon, với mục tiêu tạo vùng đệm bảo vệ miền bắc Israel khỏi các cuộc tấn công.

Diễn biến ngày 21-4 diễn ra chỉ hai ngày trước khi Lebanon và Israel dự kiến sẽ tổ chức đàm phán cấp đại sứ tại Mỹ.

Dòng chảy dầu qua đường ống Druzhba đã bị gián đoạn sau cuộc tấn công của Nga vào một trạm bơm dầu ở Ukraine hồi tháng 1. Các nước Liên minh châu Âu (EU) vốn phụ thuộc vào dầu Nga qua đường ống này, như Hungary và Slovakia, đã cáo buộc Ukraine cố tình trì hoãn sửa chữa, dù Kiev phủ nhận.

Ngày 21-4, một nguồn tin của Reuters cho biết Ukraine sẽ nối lại việc bơm dầu qua đường ống Druzhba từ ngày 22-4. Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky trước đó cũng cho biết công tác sửa chữa đã hoàn tất và kêu gọi EU dỡ bỏ việc phong tỏa gói vay 90 tỉ euro dành cho nước này, cho rằng không còn lý do gì để trì hoãn.

Bên cạnh đó, Kiev cũng thúc giục châu Âu đẩy mạnh đa dạng hóa nguồn cung năng lượng, giảm phụ thuộc vào tuyến Druzhba.

Theo phóng viên TTXVN tại Hong Kong (Trung Quốc), sau những biến động và giảm giá gần đây trên thị trường dầu mỏ quốc tế, Trung Quốc ngày 21-4 thông báo hạ giá trần xăng và dầu diesel trong nước, đánh dấu lần giảm giá dầu thành phẩm lần đầu tiên của nước này trong năm nay.

Ủy ban Phát triển và Cải cách Quốc gia Trung Quốc thông báo từ ngày 22-4, giá trần xăng và dầu diesel trong nước sẽ giảm lần lượt 555 nhân dân tệ (NDT) và 530 NDT mỗi tấn.

Sau đợt điều chỉnh giá này, trung bình trên toàn quốc, giá xăng 92 và 95 sẽ giảm lần lượt 0,44 NDT và 0,46 NDT mỗi lít, trong khi giá dầu diesel loại 0 sẽ giảm 0,45 NDT/lít.

Giá dầu thành phẩm của Trung Quốc được liên kết với giá dầu thô quốc tế, giá xăng và dầu diesel được điều chỉnh 10 ngày làm việc/lần dựa trên sự thay đổi của giá dầu thô quốc tế.

Theo cơ chế hiện hành, khi giá dầu thô quốc tế cao hơn 130 USD hoặc thấp hơn 40 USD/thùng 10 ngày làm việc trước khi điều chỉnh giá, chính phủ sẽ áp dụng các biện pháp kiểm soát giá.

Ông Hoàng Tiêu Đình - giám đốc cấp cao về xếp hạng doanh nghiệp khu vực châu Á - Thái Bình Dương của Fitch Ratings - cho biết theo quy định về giá dầu thành phẩm, tốc độ và biên độ truyền dẫn của giá dầu quốc tế đến người dân Trung Quốc nhìn chung ở mức vừa phải, điều này có thể làm giảm bớt tác động đến sức mua của người dân.

Tin Gốc: Tuổi Trẻ

Hãng tin ISNA hôm nay dẫn thông báo từ Tổ chức Hàng không Dân dụng Iran (CAA) cho biết giấy phép đối với các chuyến bay thương mại tại sân bay quốc tế Imam Khomeini và Mehrabad đã được cấp trở lại. Đây là hai sân bay chủ chốt tại thủ đô Tehran.

Các chuyến bay chở khách từ 10 sân bay trên khắp Iran cũng sẽ nối lại từ ngày 25/4.

CNN cùng ngày dẫn lời Tổng thống Masoud Pezeshkian nói rằng Iran cần chấm dứt xung đột với Mỹ - Israel càng sớm càng tốt để tập trung vào nhiệm vụ lớn hơn là tái thiết đất nước.

Trong các cuộc gặp với công chức Iran, ông Pezeshkian nói rằng tiếp tục xung đột không mang lại lợi ích cho bất cứ bên nào, đồng thời kêu gọi "sử dụng mọi con đường phù hợp và biện pháp ngoại giao để giảm căng thẳng".

Mỹ và Iran đang giai đoạn ngừng bắn kéo dài hai tuần, sẽ kết thúc ngày 22/4. Kể từ khi chiến sự bùng phát hôm 28/2, hai bên mới chỉ tiến hành một phiên đàm phán kéo dài 21 giờ tại Islamabad và không đạt được thỏa thuận, dù công tác chuẩn bị cho các cuộc đối thoại tiếp theo vẫn tiếp tục.

Khả năng tổ chức vòng đàm phán thứ hai đang trở nên mong manh, sau vụ khu trục hạm USS Spruance của Mỹ hôm 19/4 nã pháo và bắt tàu hàng Touska mang cờ Iran ở vịnh Oman, với lý do phương tiện này tìm cách vượt qua lệnh phong tỏa. Quân đội Iran chỉ trích đây là "hành động cướp biển và vi phạm thỏa thuận ngừng bắn", tuyên bố sẽ sớm đáp trả.

Mỹ được cho là đã cử phái đoàn do Phó tổng thống JD Vance dẫn đầu tới Pakistan để tham gia những cuộc đàm phán có thể diễn ra trong ngày 20/4. Tuy nhiên, Tehran tuyên bố "chưa quyết định" có tiếp tục đàm phán với Washington hay không.

Tin Gốc: Vnexpress

Tờ South China Morning Post hôm qua (22.4) dẫn nguồn từ quân đội Trung Quốc cho hay tàu đổ bộ tấn công Type 076 đầu tiên của Trung Quốc đang trên đường đến Biển Đông để thực hiện các cuộc thử nghiệm quan trọng trên biển. Đây cũng là tàu sân bay chuyên dụng tác chiến máy bay không người lái (UAV) thế hệ mới của Trung Quốc. Bên cạnh đó, một số thông tin còn cho rằng tàu sân bay Liêu Ninh dường như đang đi đến Biển Đông.

Trước Type 076, Trung Quốc đã biên chế lớp tàu chiến Type 075 chuyên tác chiến đổ bộ tấn công. Nếu như Type 075 có độ choán nước toàn tải 40.000 tấn, Type 076 không chỉ tăng độ choán nước toàn tải lên mức 50.000 tấn mà còn được trang bị bộ phóng điện từ để tăng cường khả năng tác chiến bằng cách phóng UAV nhanh hơn. Theo giới phân tích, Trung Quốc đang hướng đến phát triển Type 076 thành tàu sân bay dành cho UAV. Không chỉ vậy, tàu Type 076 còn được tăng cường khả năng đổ bộ lưỡng cư (trên biển lẫn trên bộ) và cường độ tấn công.

Tất nhiên, Type 076 vẫn tập trung chủ lực vào năng lực đổ bộ tấn công như thế hệ trước. Theo các thông tin được công bố, tàu Type 076 có thể chở theo 1.000 binh sĩ, cùng hàng chục máy bay trực thăng các loại bao gồm cả các loại trực thăng chiến đấu đa nhiệm Z-8 và Z-9. Kết hợp thêm, dòng chiến hạm này còn mang theo 2 tàu đổ bộ đệm khí.

Những năm qua, Trung Quốc không ngừng nâng cấp dòng tàu chiến Type 075 và Type 076 trở thành tàu sân bay cỡ nhỏ. Đây là cách mà Mỹ đã áp dụng với tàu đổ bộ tấn công lớp Wasp và lớp America. Tương tự, Nhật Bản cũng đã nâng cấp tàu khu trục chở trực thăng lớp Izumo có khả năng tác chiến như tàu sân bay. Cả hai nước này đều trang bị chiến đấu cơ thế hệ 5 tàng hình F-35 phiên bản cất cánh đường băng ngắn và hạ cánh thẳng đứng cho các lớp tàu Wasp, America, Izumo. Trong khi đó, Trung Quốc đang nỗ lực phát triển J-35 với tính năng tương tự được cho là không chỉ để trang bị cho các tàu sân bay, mà còn biên chế cả cho các tàu đổ bộ tấn công Type 075 và Type 076.

Trong chiến lược trỗi dậy sức mạnh hải quân, Biển Đông luôn là nơi mà các tàu đổ bộ tấn công của Trung Quốc xuất hiện ngay từ giai đoạn chạy thử và hoàn thiện. Mới đây, hồi đầu tháng 2, Cổng thông tin của Quân ủy T.Ư Trung Quốc đưa tin hải quân nước này vừa tổ chức cuộc tập trận ở Biển Đông. Trong cuộc tập trận, tàu đổ bộ tấn công Hải Nam thuộc loại Type 075 tiến hành "tập trận cường độ cao và định hướng chiến đấu ở Biển Đông".

Theo Cổng thông tin của Quân ủy T.Ư Trung Quốc, cuộc tập trận tập trung vào các nội dung như phối hợp trên không - biển, phòng thủ tên lửa…, đồng thời thử nghiệm và tăng cường khả năng phối hợp chiến đấu của quân đội ở vùng biển xa.

Việc tăng cường tàu Type 076 - được xem là "tàu sân bay UAV" thế hệ mới - còn cho phép Trung Quốc nâng cao năng lực phối hợp tác chiến bằng phương tiện không người lái. Vào năm 2022, tờ Hoàn Cầu thời báo đưa tin các học viện, cơ sở đào tạo của Quân Giải phóng nhân dân Trung Quốc (PLA) tích hợp một số lượng lớn thiết bị không người lái và thông minh bao gồm các phương tiện không người lái, UAV và robot vào khóa huấn luyện đổ bộ cho học viên sĩ quan. Trong đó, ở nội dung diễn tập đổ bộ, các học viên sĩ quan không chỉ tập luyện tấn công vào bãi biển bằng xe bọc thép lội nước và tàu tấn công, mà còn có các thiết bị không người lái bao gồm UAV, phương tiện trinh sát không người lái, phương tiện chống tăng không người lái, trạm vũ khí tự hành và chó robot.

Trước đó, từ năm 2019, tờ South China Morning Post dẫn thông báo từ Cục Nam Hải thuộc Bộ Tài nguyên Trung Quốc cho biết đã triển khai mạng lưới UAV ở Biển Đông để theo dõi, giám sát những thực thể và vùng biển xa bờ. Mạng lưới giám sát UAV gồm các thiết bị được tích hợp camera độ phân giải cao, có phạm vi quan sát rộng, truyền hình ảnh theo thời gian thực để chuyển về các cơ sở mặt đất và cho chất lượng hình ảnh như thực. Các UAV thu thập hình ảnh hoặc quay phim trực tiếp và truyền về bộ phận thu phát tín hiệu trên mặt đất.

Tất cả nỗ lực trên có thể cho phép Trung Quốc ngày càng hoàn thiện khả năng kết hợp tác chiến toàn diện với UAV.

Tin Gốc: Thanh Niên