Ngày 15-4, Cục Giáo dục nghề nghiệp và Giáo dục thường xuyên, Bộ Giáo dục và Đào tạo tổ chức hội nghị triển khai công tác tuyển sinh giáo dục nghề nghiệp năm 2026, hình thức trực tiếp kết hợp trực tuyến.
Phát biểu tại hội nghị, GS Lê Quân – Thứ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo – nhấn mạnh các cơ sở giáo dục nghề nghiệp muốn tuyển sinh được phải có những ngành nghề đào tạo đáp ứng được nhu cầu thị trường, xã hội.
Theo ông, từ năm 2017 bắt đầu phổ biến khẩu hiệu “tuyển sinh gắn với tuyển dụng”. Bởi dạy nghề là dạy cho học sinh, sinh viên biết được quy trình công nghệ, kỹ thuật, biết được thách thức tổ chức, triển khai.
“Khi tuyển sinh gắn với tuyển dụng, gốc vẫn là phải cấu trúc lại chương trình đào tạo, quy trình đào tạo có sự tham gia sâu của doanh nghiệp, quy trình đào tạo gắn với thực hành”, ông Quân nói.
Ông Quân chia sẻ hiện tỉ lệ bỏ học bình quân còn cao, khoảng 20-25%. Ông mong các cơ sở giáo dục nghề nghiệp không chỉ quan tâm lôi cuốn người học để đạt chỉ tiêu tuyển sinh, mà phải giúp người học giải bài toán cơ hội nghề nghiệp, thu nhập khi ra trường.
Ông Quân cũng nêu một thực tế hiện Việt Nam có gần 2 triệu thanh niên ở lứa tuổi 18-24, không học hành, không công việc, nghề nghiệp. Theo ông, đây là nhóm thanh niên không được định hướng rõ, không biết mình phải học gì, làm gì.
“Nếu không cẩn thận, chúng ta sẽ có một lớp thanh niên lơ ngơ, mất phương hướng”, ông Quân nói và cho rằng có một phần trách nhiệm của các cơ sở giáo dục nghề nghiệp, phải trả lời cho người học câu hỏi trong tuyển sinh là ra trường làm gì, việc làm ở đâu, thu nhập ra sao…
Ông mong các trường quan tâm đến các đối tượng tuyển sinh. Bởi giáo dục nghề nghiệp có sứ mệnh ngoài việc đào tạo cung cấp nhân lực chất lượng cao và nhân lực cho phát triển kinh tế xã hội, đây cũng là hoạt động để đảm bảo an sinh.
Tại hội nghị, Cục Giáo dục nghề nghiệp và Giáo dục thường xuyên cho biết năm 2024, hệ thống giáo dục nghề nghiệp gồm có 1.545 cơ sở (921 cơ sở giáo dục nghề nghiệp công lập, 624 cơ sở tư thục và có vốn đầu tư nước ngoài) gồm: 390 trường cao đẳng, 427 trường trung cấp, 728 trung tâm giáo dục nghề nghiệp.
Tính đến ngày 31-12-2025, chỉ còn 1.147 cơ sở (502 cơ sở giáo dục nghề nghiệp công lập, 645 cơ sở giáo dục nghề nghiệp tư thục và có vốn đầu tư nước ngoài) gồm: 392 trường cao đẳng, 358 trường trung cấp, 397 trung tâm giáo dục nghề nghiệp.
Như vậy chỉ sau 1 năm, cả nước giảm 382 cơ sở giáo dục nghề nghiệp công lập (giảm 22 trường cao đẳng công lập, giảm 73 trường trung cấp công lập, giảm 248 trung tâm công lập), tăng 21 cơ sở giáo dục nghề nghiệp tư thục.
Theo Cục Giáo dục nghề nghiệp và Giáo dục thường xuyên, việc tái cơ cấu mạnh mẽ mạng lưới cơ sở giáo dục nghề nghiệp đang buộc công tác tuyển sinh phải chuyển từ phân tán sang tập trung, từ phát triển theo quy mô sang nâng cao chất lượng, lấy hiệu quả đào tạo và khả năng đáp ứng nhu cầu thị trường lao động làm thước đo chủ yếu.
Năm 2025, cả nước tuyển được khoảng 2,2 triệu người học, đạt 107% so với kế hoạch. Trong đó trình độ cao đẳng, trung cấp nghề tuyển được 430.000 học sinh, sinh viên. Trình độ sơ cấp và dạy nghề dưới 3 tháng tuyển được khoảng 1,77 triệu người học.
Tuyển sinh các ngành, nghề đào tạo trong lĩnh vực kỹ thuật – công nghệ chiếm tỉ lệ tổng tuyển sinh cao nhất, lên đến 42%, đặc biệt tập trung vào công nghệ cơ khí chế tạo, công nghệ ô tô, công nghệ điện – điện tử – truyền thông, công nghệ thông tin.
Một số ngành, nghề trong các lĩnh vực công nghệ mới nổi như: chip bán dẫn, năng lượng tái tạo, công nghệ số, công nghệ xanh đã có hoạt động tuyển sinh, đào tạo, tuy nhiên kết quả chưa cao do hạn chế về số lượng cơ sở đào tạo, công tác thông tin, truyền thông chưa được tốt nên người học còn chưa thực sự quan tâm, đăng ký.
Văn Nguyên (24 tuổi, TP.HCM) đã ra trường khá lâu, vừa nhận được tin nhắn từ cô bạn học thời THPT lâu nay gần như không liên lạc. Cô mời dự đám cưới.
Nguyên cân nhắc việc tham dự. Sau nhiều năm không gặp và không liên lạc, anh băn khoăn liệu mối quan hệ cũ còn như ngày xưa hay không.
Một phần Nguyên muốn đi. Biết đâu đây là cơ hội để nối lại mối quan hệ, trò chuyện về những năm tháng học trò hay gặp lại bạn bè cũ. Nhưng một phần khác Nguyên lại e ngại bởi khoảng cách thời gian quá dài, đi dự có thể gượng gạo, không thoải mái.
Ánh Mi (27 tuổi, TP.HCM) từng được đồng nghiệp chưa đến mức thân mời đám cưới. Lúc đầu Mi băn khoăn vì chỉ quen biết ở mức xã giao, chưa từng tiếp xúc nhiều ngoài công việc. Tuy nhiên, cô quyết định tới.
Cô cho rằng với đồng nghiệp xã giao, nếu không quá khó khăn kinh tế gì thì đi tới chung vui, chúc phúc cho họ, chứ đừng nghĩ gì nhiều.
“Nhiều khi không thân nhưng đi rồi bạn cũng sẽ có ấn tượng hơn trong mắt họ, giúp tạo kết nối, xây dựng mối quan hệ, nên cứ thoải mái đi đừng giới hạn mình hay đóng cửa không giao du với xã hội”, Mi nói.
Còn Mai Quân (32 tuổi, TP.HCM) kể đồng nghiệp từng gửi thiệp mời cưới nhưng kiểu “cho có”. Họ mua ít đồ ăn lên công ty, mời mọi người vào ăn rồi mới đưa thiệp. Nhưng cô cùng nhóm không chơi cùng, nên không được mời vào luôn.
Ăn xong, mọi người ra ngoài, họ mới đưa thiệp cho nhóm cô. Tất cả đều không đi và cũng không gửi phong bì.
“Đồng nghiệp không thân thì nếu công ty tầm trung trở lên thì từ chối nhận thiệp. Còn không thân nhưng muốn đi hay gửi phong bì bao nhiêu thì tùy tâm”, Quân nói.
Hà Giang (26 tuổi, TP.HCM) kể bố cô đã đi dự rất nhiều đám cưới. Với kinh nghiệm của bố, cô cho rằng tiền mừng cưới là tiền tặng theo mức độ quan hệ, làm sao mình và người ta vẫn làm việc với nhau được.
“Nếu không thân thì với mức giá 500.000 đồng là được, đó là mức mà cả bạn và người ta thấy thoải mái. Chứ nếu tính để cho họ bù lỗ, lãi cưới thì thời nay khó lắm”, Giang nói.
Giang kể thêm, bố cô từng đi ăn đám cưới ở khách sạn có tiếng, sang trọng, nhưng vẫn chỉ mừng tiền vừa phải theo mức độ quan hệ, dù suất ăn tại đó có giá gần chục triệu đồng, nếu đi theo giá đó thì không nổi.
Nguyễn Lê (33 tuổi, TP.HCM) là giáo viên aerobic dạy nhiều học viên và có đồng nghiệp ở nhiều độ tuổi khác nhau. Vì thế cô thường nhận lời mời dự đám cưới của học viên hoặc con của họ.
“Chuyện tiền mừng đám cưới nên tính đến điều kiện kinh tế của từng gia đình và thời điểm khác nhau. Khả năng tài chính mỗi nhà không giống nhau, vì vậy không thể áp đặt một con số chung. Quan trọng vẫn là tấm lòng, còn mức tiền linh hoạt theo khả năng của từng người”, Lê nói.
Lê cho rằng nếu không đi tiệc mà chỉ gửi phong bì thì 500.000 đồng là được. Còn nếu có dự tiệc thì nên gửi 700.000 đồng - 800.000 đồng, vì giá một bàn cưới bây giờ chắc cũng khoảng 7 - 8 triệu đồng.
Nếu thân thì có thể mừng 1 triệu đồng hoặc hơn. Đồng nghiệp thân hay không thân cũng thường giữ một mức, nhiều khi còn không biết mình hay họ có còn gắn bó trong công việc không. Nếu tiệc ở nhà hàng hay tiệc ở nhà thì 500.000 đồng là ổn, còn mức thân thiết thực sự thì tùy tình cảm.
Theo lãnh đạo Bệnh viện Đa khoa Trung ương Cần Thơ, bác sĩ Nguyễn Hoàng Duy Tiến đang làm việc tại Trung tâm Chấn thương chỉnh hình, Bệnh viện Đa khoa Trung ương Cần Thơ. Thời điểm xảy ra sự cố hành khách ngất xỉu cần cấp cứu là trên chuyến bay từ TP.HCM đến Tokyo.
Bác sĩ Tiến cho biết rạng sáng 5-4, ông đang trên đường được bệnh viện cử đi tu nghiệp khóa phẫu thuật cột sống của AO Spine (khóa học 3 tháng tại Bệnh viện Toyama University Hospital, Nhật Bản) trên chuyến bay từ TP.HCM đến Tokyo.
Thời điểm này chuyến bay của hãng hàng không Nhật Bản đã qua hơn nửa hành trình, chuẩn bị hạ độ cao để hạ cánh xuống sân bay Haneda.
"Lúc này tôi vừa ăn xong, đang định chợp mắt thì loa phát thanh vang lên: có hành khách cần cấp cứu, nhờ hành khách là bác sĩ đến hỗ trợ.
Chỉ kịp nghe đến đây tôi bật dậy, lập tức đi về phía trước, lúc này có một nữ hành khách vừa ngất sau khi đi vệ sinh, đang được đặt nằm nghiêng trên sàn máy bay. Tình trạng hành khách lúc này mặt khá nhợt, gọi không đáp ứng rõ", bác sĩ Tiến nhớ lại.
Tôi hỏi tiếp viên máy đo huyết áp, sau khi đo thể hiện huyết áp nữ hành khách: 70/40 mmHg. Đây là mức huyết áp khiến bác sĩ không thể chần chừ, cần có biện pháp cấp cứu ngay.
Tôi yêu cầu tổ bay cung cấp dịch truyền và các dụng cụ y tế cần thiết cấp cứu. Tiếp viên đem ra thêm cả "doctor kit" và một vali đầy đủ thuốc và dụng cụ.
Lúc này tôi đã thở phào vì có đủ dụng cụ cần thiết trong tay, tuy nhiên lại hơi "giật mình" một chút vì… tôi là bác sĩ chuyên khoa chấn thương chỉnh hình.
Bác sĩ Tiến nhớ lại những việc như đặt đường truyền tĩnh mạch là thứ mà thời nội trú làm như cơm bữa, nhưng đã lâu rồi không đụng đến, huống hồ lại trong hoàn cảnh "eo hẹp" này: không gian chật hẹp, máy bay đang giảm độ cao, rung lắc nhẹ, xung quanh có nhiều con mắt đổ dồn vào bày tay mình… và trao đổi trên chuyến bay hoàn toàn bằng ngôn ngữ tiếng Anh.
"Tôi có chút lo lắng, nhưng không kịp chần chừ thêm, lập tức lấy kim ra, tìm vein bệnh nhân để truyền dịch. May mắn là kim vào đúng vị trí, máu hồi tốt, dịch truyền chảy thông suốt.
Sau hơn 10 phút, huyết áp nữ hành khách dần dần cải thiện, bắt đầu tỉnh táo hơn, đáp ứng và trò chuyện lại được. Tôi thở phào vì "lần đầu làm bác sĩ thành công ở độ cao 10.000 mét", bác sĩ Tiến kể.
Theo bác sĩ Tiến, khi máy bay hạ cánh xuống Haneda, đội cấp cứu mặt đất có mặt lập tức lên tiếp nhận nữ hành khách. Ông bàn giao lại tình trạng và những việc mình đã làm trước đó cho họ, và trở lại là "hành khách" bình thường xuống sân bay như những người khác.
Bác sĩ Huỳnh Thống Em - Phó giám đốc Trung tâm Chấn thương chỉnh hình, Bệnh viện Đa khoa Trung ương Cần Thơ - cho biết đã nghe về thông tin bác sĩ Tiến cấp cứu thành công hành khách người Nhật trên đường đi tu nghiệp và đánh giá cao hành động của bác sĩ.
"Tiến là một bác sĩ nội trú trẻ, đã công tác tại đơn vị được 6 năm, năng nổ và ham học hỏi, chuyên môn tốt. Đây là chuyến tu nghiệp chuyên môn 3 tháng, do bệnh viện cử đi trong chương trình hợp tác của Bệnh viện Đa khoa Trung ương Cần Thơ và đối tác Nhật Bản", bác sĩ Thống Em nói.
Carmen Harra là nhà tâm lý học lâm sàng ở New York, Mỹ, chuyên gia tư vấn hơn 25 năm kinh nghiệm trong lĩnh vực trị liệu nhận thức. Dưới đây là ý nghĩa của 12 giấc mơ phổ biến nhất dưới góc nhìn của các chuyên gia.
Rơi tự do
Mơ thấy mình rơi tự do là biểu hiện của việc mất kiểm soát hoặc sợ thất bại. "Hiện tượng này thường gắn liền với sự lo lắng về công việc, các mối quan hệ hoặc những thay đổi lớn trong cuộc sống", bà Harra nói.
Rơi từ trên cao hoặc đứng trên bờ vực
Thấy mình đứng gần rìa tòa nhà, vách đá mang ý nghĩa tương tự việc rơi tự do, nhưng gắn liền với rủi ro, áp lực và nỗi sợ đưa ra quyết định sai lầm. Điều này cho thấy bạn đang cảm nhận một yếu tố nào đó trong đời thực sắp đi đến sự sụp đổ.
Ngoại tình
Mơ thấy bản thân hoặc bạn đời ngoại tình không đồng nghĩa với sự phản bội thực tế. Nó phản ánh cảm giác bị bỏ bê, ruồng bỏ hoặc thiếu an toàn trong một mối quan hệ.
Bay lượn
Đây là biểu tượng của sự tự do và mong muốn thoát ly hiện thực. Nếu giấc mơ mang lại niềm vui, nó phản ánh sự tự tin. Ngược lại, nếu bạn cảm thấy căng thẳng khi bay, đây là dấu hiệu của sự thiếu kiểm soát trong cuộc sống.
Bị truy đuổi
Chạy trốn con vật hung dữ hay kẻ bạo lực báo hiệu bạn đang né tránh một điều không muốn đối mặt. Theo chuyên gia, bạn có thể đang chạy trốn một vấn đề, một loại cảm xúc hoặc trách nhiệm.
Khỏa thân nơi công cộng
"Giấc mơ này đại diện cho sự tổn thương hoặc nỗi sợ bị phơi bày", tiến sĩ Carmen cho biết. Bạn có thể đang sợ bị phán xét, hoặc cảm thấy thiếu sự bảo vệ ở một khía cạnh nào đó.
Đến muộn hoặc bỏ lỡ sự kiện
Giấc mơ này phản ánh nỗi sợ bỏ lỡ cơ hội. Đồng thời, nó cho thấy bạn đang quá tải trước những đòi hỏi của cuộc sống, hoặc dằn vặt vì chưa nỗ lực hết mình.
Gặp gỡ người nổi tiếng
Việc gặp các ngôi sao trong mơ báo hiệu khao khát được công nhận và ngưỡng mộ giá trị bản thân. Đôi khi, người nổi tiếng sở hữu những tính cách mà bạn đang muốn phát triển.
Cái chết
Chứng kiến cái chết của mình hoặc người khác thường tượng trưng cho quá trình chuyển giao, kết thúc một giai đoạn cũ để đón nhận sự thay đổi, không mang ý nghĩa chết chóc thực tế.
Bị mắc kẹt, không thể di chuyển
Giấc mơ ngụ ý bạn đang cảm thấy bất lực hoặc bị kìm hãm, mất quyền kiểm soát với một số hoàn cảnh nhất định.
Làm bài thi khi chưa chuẩn bị
Đây là dấu hiệu của chứng lo âu về hiệu suất làm việc. Cơn ác mộng này thường xuất hiện khi bạn chịu áp lực lớn nhằm đáp ứng kỳ vọng của người khác, dù đã rời ghế nhà trường từ lâu.
Đánh mất vật giá trị
Việc làm mất điện thoại, ví tiền hay lạc mất người thân tiết lộ sự lo lắng về sự mất mát và đứt gãy kết nối. Chúng báo hiệu một điều quan trọng đang dần tuột khỏi cuộc sống của bạn.
Nếu bạn liên tục gặp ác mộng, các chuyên gia tâm lý khuyên bạn nên thiết lập thói quen thư giãn trước khi ngủ như thực hành thiền định, tập yoga hoặc hít thở sâu.
Một phương pháp giải quyết hiệu quả khác là "liệu pháp diễn tập hình ảnh" (Imagery Rehearsal Therapy), trong đó bạn viết nhật ký về giấc mơ của mình và chủ động tưởng tượng, viết lại một cái kết tích cực hơn. Bên cạnh đó, việc hạn chế tiêu thụ đồ uống chứa caffeine, rượu bia và tránh ăn quá no sát giờ ngủ cũng góp phần duy trì giấc ngủ sâu, ngăn chặn những giấc mơ tồi tệ.
