Huyết áp cao hay tăng huyết áp xảy ra khi huyết áp đo tại phòng khám lớn hơn hoặc bằng 140/90 mmHg. Tiền tăng huyết áp khi nằm trong khoảng 120-139/80-89 mmHg, mức huyết áp tối ưu khi dưới 120/80 mmHg. Đây được coi là “kẻ giết người thầm lặng” vì ít gây triệu chứng và có thể dẫn đến bệnh tim, đột quỵ và suy thận. Các nguyên nhân bao gồm di truyền, chế độ ăn uống kém (nhiều muối), thiếu vận động, căng thẳng, được điều trị bằng thay đổi lối sống và thuốc.
Các loại hạt được xem là thực phẩm tốt cho tim mạch vì chứa protein, chất xơ và chất béo lành mạnh. Một số còn giàu vitamin và khoáng chất đặc biệt, có thể mang lại lợi ích cho người cao huyết áp.
Hạnh nhân
Hạnh nhân là nguồn chất xơ và protein thực vật dồi dào. Duy trì chế độ ăn giàu hai chất này có thể giảm nguy cơ cao huyết áp. Hạnh nhân còn chứa các dưỡng chất có lợi cho huyết áp gồm:
Magie: 28 g hạnh nhân cung cấp khoảng 76,5 mg magie (tương đương 18-25% nhu cầu cơ thể cần hằng ngày – DV). Magie giúp hạ huyết áp chủ yếu bằng cách hoạt động như một chất ức chế kênh canxi tự nhiên, thúc đẩy sự giãn nở của mạch máu và giảm sức cản mạch máu.
Vitamin E: 28 g hạnh nhân chứa khoảng 7,26 mg vitamin E (gần 50% DV). Vitamin E là chất chống oxy hóa giúp hạn chế tổn thương tế bào do gốc tự do – yếu tố liên quan đến bệnh tim mạch.
Hạt óc chó
Loại hạt này không chỉ giàu protein và chất xơ mà còn chứa nhiều chất béo không bão hòa đa (chất béo tốt). 28 g (khoảng 7 hạt óc chó) có khoảng 13,4 g chất béo tốt, bao gồm omega-3 và omega-6. Những chất béo này mang lại nhiều lợi ích như omega-3 có thể giảm mỡ máu và nguy cơ rối loạn nhịp tim, omega-6 hỗ trợ kiểm soát đường huyết, đồng thời cả hai đều góp phần giảm huyết áp.
Hạt dẻ cười
Hạt dẻ cười là món ăn vặt giàu dinh dưỡng như protein, chất xơ và chất béo lành mạnh – tất cả đều liên quan đến cải thiện huyết áp. Ngoài ra, loại hạt này còn chứa chất chống oxy hóa như beta-carotene, lutein, zeaxanthin và vitamin C, giúp giảm stress oxy hóa, đều là những yếu tố có thể ảnh hưởng đến huyết áp. Kali trong hạt dẻ cười có tác dụng giãn mạch máu và đào thải natri dư thừa, từ đó cải thiện huyết áp.
Hạt Brazil
Hạt Brazil là loại hạt lớn, giàu dưỡng chất tốt cho tim mạch. Khẩu phần 6 hạt cung cấp 2,1 g chất xơ, 4 g protein, 6,9 g chất béo không bão hòa đa. Chế độ ăn giàu các chất này có thể hỗ trợ kiểm soát huyết áp tốt hơn.
Đặc biệt, hạt Brazil rất giàu selen, một hạt có thể chứa 68-91 mcg selen. Ở liều lượng hợp lý, selen giúp giảm viêm và hỗ trợ sức khỏe tim mạch. Tuy nhiên, cần lưu ý không nên tiêu thụ quá 400 mcg selen mỗi ngày.
Để bổ sung hạt vào chế độ ăn, bạn có thể trộn các loại hạt vào salad, thêm hạt óc chó và chuối vào cháo yến mạch, rắc hạt dẻ cười lên trái cây tươi, kết hợp hạt với sữa chua… Lưu ý kiểm soát khẩu phần khoảng một nắm (tương đương 28 g) mỗi ngày vì chúng giàu calo có thể dẫn đến tăng cân.
Bạn có thể thay thế chất béo bão hòa và chất béo chuyển hóa, có trong món nướng, chiên và thực phẩm chế biến sẵn bằng chất béo lành mạnh.
Nghiên cứu đã chỉ ra rằng dầu ô liu giúp hỗ trợ ngăn ngừa nguy cơ mắc một số bệnh ung thư, tiểu đường và bệnh tim mạch. Các chất béo lành mạnh trong dầu ô liu, bao gồm axit oleic, bảo vệ cơ thể ở cấp độ tế bào, làm chậm quá trình lão hóa.
Hãy chọn dầu ô liu nguyên chất để nhận được nhiều lợi ích nhất. Dầu ô liu nguyên chất được chiết xuất bằng phương pháp tự nhiên và không trải qua nhiều quá trình chế biến như các loại dầu khác.
Các axit béo omega-3 có trong cá bao gồm DHA và EPA là những chất béo lành mạnh, giúp hỗ trợ sức khỏe não bộ và tim mạch. Hãy chọn các loại cá như cá cơm, cá trích, cá hồi và cá mòi nếu bạn lo ngại về hàm lượng thủy ngân trong cá.
Trái bơ là nguồn cung cấp chất béo lành mạnh giúp cơ thể hấp thụ các vitamin tan trong chất béo như A, D, E và K. Nghiên cứu chỉ ra rằng bơ cải thiện chức năng nhận thức, giảm mỡ nội tạng (mỡ có hại xung quanh các cơ quan nội tạng), hỗ trợ giảm cân và giảm viêm.
Bơ cũng là nguồn cung cấp chất xơ, giúp bạn no lâu hơn và điều hòa tiêu hóa.
Một vài nghiên cứu chỉ ra rằng trứng làm tăng cholesterol tốt HDL. Loại cholesterol này giúp bảo vệ tim mạch. Ăn trứng vào buổi sáng giúp một số người cảm thấy no lâu hơn. Bạn nên ăn lòng đỏ, phần chứa hầu hết các chất dinh dưỡng, để tận dụng tối đa lợi ích của chất béo lành mạnh từ trứng.
Hãy chọn trứng được bổ sung omega-3 để hỗ trợ sức khỏe não bộ và tim mạch.
Sô cô la đen
Sô cô la đen là nguồn cung cấp chất béo lành mạnh có thể bảo vệ tim mạch. Nhờ hàm lượng cacao cao, sô cô la đen cung cấp dưỡng chất cho các vi khuẩn có lợi cho đường ruột như Bifidobacterium và Lactobacillus.
Khi bạn ăn sô cô la đen, các lợi khuẩn này phân hủy và lên men các hợp chất trong cacao, tạo ra các axit béo có lợi, giảm viêm và tăng cường sức khỏe tiêu hóa. Cần lưu ý về lượng đường bổ sung khi mua sô cô la đen và nhớ là tỉ lệ cacao càng cao mang lại nhiều lợi ích sức khỏe.
Đậu nành là một trong số ít các loại đậu giàu protein và axit béo thiết yếu. Loại đậu này cũng là một lựa chọn thay thế thịt, đồng thời là món ăn giàu chất xơ nếu bạn là người ăn chay hoặc thuần chay.
Hãy chọn các sản phẩm từ đậu nành nguyên chất, chẳng hạn như miso, sữa đậu nành và đậu phụ.
Bạn có thể tìm thấy các chất dinh dưỡng trong phô mai, chẳng hạn như canxi, phốt pho và protein. Phô mai cũng làm tăng lượng axit butyric, loại axit béo giúp ngăn ngừa nguy cơ béo phì và hỗ trợ quá trình trao đổi chất.
Một trong những cách lành mạnh nhất để thưởng thức phô mai là dùng nó để trang trí cho món salad. Phô mai làm tăng hương vị cho món ăn của bạn. Hàm lượng chất béo giúp bạn hấp thụ các chất dinh dưỡng trong rau củ.
Thạc sĩ - bác sĩ Phạm Ngọc Xuân Nhi, giảng viên Khoa Y học cổ truyền, Trường đại học Khoa học Sức khỏe, Đại học Quốc gia TP.HCM, chia sẻ cơ thể chúng ta đã tiêu hao một lượng lớn năng lượng nhằm duy trì các hoạt động bên trong cơ thể vận hành trong đêm xuyên suốt quá trình nghỉ ngơi, đồng thời thời gian cách bữa ăn tối từ 10 - 12 tiếng. Buổi sáng là thời điểm các hormon chính yếu bài tiết cao nhất giúp cho sự điều hòa và thực hiện các chức năng để phục vụ cho các hoạt động làm việc học tập cường độ cao trong ngày. Do đó, việc ăn sáng đủ và đúng lượng thức ăn cần thiết theo nhu cầu cơ thể sẽ hỗ trợ duy trì trạng thái tỉnh táo và tinh thần tập trung tốt hơn.
Ăn sáng no căng nghiên về yếu tố thể tích khối lượng nạp vào sẽ khác so với ăn sáng no đủ về chất mà vẫn cảm thấy nhẹ nhàng, đủ năng lượng không khiến cho cơ thể nặng nề, căng tức và còn hỗ trợ tốt hơn trong việc bảo vệ hệ tiêu hóa cũng như sức khỏe.
Mỗi bữa ăn kể cả trong bữa ăn sáng nên ngừng ăn khi cảm giác no vừa từ 70 - 80%, thay vì ăn đến no căng. Khi cơ thể tiếp nhận lượng lớn thức ăn khiến dạ dày quá "no" sẽ kích thích tăng cường bài tiết các hormon thúc đẩy việc làm trống dạ dày, tiêu hóa nhanh hơn có thể khiến cho cơ thể mau đói và dễ mất kiểm soát trong việc nạp thức ăn vào bữa tiếp theo.
"Tác hại của ăn sáng quá no gây ra bao gồm: đầy hơi, căng tức vùng bụng; việc tăng công suất tiêu hóa lượng lớn thức ăn làm cơ thể cảm thấy tăng thân nhiệt nhiều hơn; cơ thể dễ rơi vào tình trạng muốn nghỉ ngơi, thẫn thờ và kém tập trung…", bác sĩ Nhi nhấn mạnh.
Song song đó, cần chú ý cách ăn sáng đúng phù hợp như sau:
"Không nên ăn ngay khi vừa thức dậy vì hệ tiêu hóa cần thời gian thức tỉnh và phát tín hiệu cho cơ thể để thu nạp đủ năng lượng cần thiết", bác sĩ Nhi lưu ý.
Cân nhắc hạn chế ăn trái cây khi bụng đang rỗng đặc biệt đối với cá nhân có tình trạng liên quan các bệnh về dạ dày, tăng tiết axit dịch vị, trào ngược. Không ăn liên tục cùng một loại thực phẩm trong thời gian dài: việc ăn thường xuyên chỉ một loại thực phẩm sẽ dễ làm mất sự cân bằng dinh dưỡng và gây nhàm chán với món ăn đó.
Không ăn quà vặt thay bữa sáng. Các món ăn vặt sẽ không đảm bảo đủ năng lượng cung cấp cho các hoạt động của cơ thể, kèm theo đó, phần lớn các món ăn vặt sẽ có hàm lượng đường cao. Nên ăn chậm nhai kỹ.
"Để chuẩn bị bữa sáng nhanh nhẹ vừa đủ, chúng ta có thể kết hợp các nhóm thực phẩm tốt đảm bảo cung cấp năng lượng như đạm từ các loại sữa hạt, trứng, tinh bột như ngũ cốc, yến mạch, gạo lứt, khoai lang, vitamin khoáng chất từ các loại quả mọng, chuối, táo, hạt chia, chất béo lành mạnh từ bơ, phô mai…; đồ ăn hấp, chế biến ít dầu mỡ giúp no lâu, hạn chế đầy bụng, khó tiêu. Tùy nhu cầu, thể trạng, bệnh lý nền kèm theo mà mỗi cá nhân sẽ có chế độ ăn, khẩu phần và loại thực phẩm phù hợp", bác sĩ Nhi khuyến cáo.
Sáng 15/4, 5 nhân viên Công ty TNHH Lâm Nghiệp, Quy Nhơn, đi kiểm tra rừng theo kế hoạch. Khi nhóm đến khoảnh 7, Tiểu khu 352 thuộc khu phố Long Thành, phường Quy Nhơn Tây, thì bất ngờ bị đàn ong tấn công.
Hiện chưa rõ loại ong gì và đốt người trong bối cảnh nào.
Anh Hồ Thành Vũ, 40 tuổi, tử vong tại chỗ. Các anh Nguyễn Văn Tâm 40 tuổi, Phạm Bá Hiếu 50 tuổi và Nguyễn Quang Hiếu 46 tuổi, bị thương. Họ được lực lượng cứu hộ đưa ra khỏi rừng sau gần hai tiếng xảy ra vụ việc, cấp cứu tại Bệnh viện đa khoa Trung tâm Gia Lai.
Anh Lê Phước Đức 43 tuổi, đang cấp cứu tại Trung tâm y tế Quy Nhơn.
