Sáng 12/4, thảo luận tại Quốc hội về dự án Luật Thủ đô sửa đổi, Phó chủ tịch Hội Luật gia tỉnh Đồng Tháp Phạm Văn Hòa, cho rằng một trong những vấn đề nhức nhối tại Thủ đô hiện nay là ô nhiễm môi trường.
Nhiều năm nay, chất lượng không khí ở Thủ đô thường xuyên ở mức rất thấp. Báo cáo quan trắc môi trường cho thấy chất lượng không khí thường ở mức trung bình hoặc xấu. “Đây là một vấn đề bất cập lớn khi dân cư Thủ đô hiện nay đã lên đến gần 10 triệu người, chưa kể người dân từ các nơi khác đổ về”, đại biểu Hòa nói.
Ông cho rằng ngoài điều kiện thời tiết khí hậu bất lợi, nguyên nhân chính thực trạng này là do con người. Thủ đô đang quá đông dân cư, tập trung quá nhiều nhà cao tầng, xí nghiệp, bệnh viện, trường học và các cơ quan Trung ương.
“Để chất lượng không khí ngày càng tốt hơn, thế hệ sau này được sống trong môi trường trong sạch, xanh và văn minh, trước tiên chúng ta phải thực hiện giãn dân”, ông nhấn mạnh.
Hiện nay ở Hà Nội, bộ phận lớn người dân sinh sống trong các ngõ ngách chỉ rộng khoảng một mét, đi lại khó khăn, thậm chí không có đường ra nếu có sự cố. Điều này chưa thực sự văn minh đối với một trung tâm chính trị, kinh tế, văn hóa của cả nước.
Theo ông Hòa, ô nhiễm cũng xuất phát từ việc sử dụng quá nhiều nhiên liệu từ sinh hoạt và hoạt động nhà máy, cơ sở công nghiệp. Nhiều thế hệ lãnh đạo thành phố đã rất quyết tâm di dời các nhà máy ra khỏi nội đô, song đến nay số lượng thực hiện được vẫn còn rất ít.
Đối với nhà tập thể, chung cư cũ xuống cấp, ông đề nghị quyết liệt không sửa chữa lại mà giải tỏa để lấy không gian. Theo ông, thành phố cần “chấp nhận hy sinh và mất mát một chút” ở hiện tại để 10 năm, 20 năm sau thế hệ trẻ được hưởng thành quả.
Để làm được điều này, ông kiến nghị Chính phủ và thành phố có chính sách nhà ở xã hội cho người dân và bổ sung nhiều cơ chế đặc thù để Hà Nội có thể giãn dân ra khỏi nội đô.
Phó chủ nhiệm Ủy ban Khoa học, Công nghệ và Môi trường Tạ Đình Thi cũng cho rằng vấn đề ô nhiễm không khí và ô nhiễm sông tại Hà Nội là những vấn đề tồn tại cần sớm được giải quyết.
Về vùng phát thải và kiểm soát giao thông xanh, Trung ương trước đó yêu cầu chuyển mạnh sang giao thông công cộng khối lượng lớn, từng bước hạn chế phương tiện cá nhân. Dự thảo luật đã thể chế hóa chủ trương này khi giao HĐND thành phố quy định phạm vi, lộ trình và phí giảm phát thải.
Tuy nhiên, để tránh xáo trộn xã hội, ông đề nghị bổ sung chính sách đầu tư hạ tầng thay thế như đường sắt đô thị, xe buýt nhanh phải đi trước một bước hoặc thực hiện đồng thời với các vùng phát thải thấp. Hà Nội cần phấn đấu đến năm 2030 hoàn thành 100 km đường sắt đô thị theo đúng mục tiêu của Bộ Chính trị đã đề ra.
Điểm mới của dự thảo luật là cho phép Hà Nội hỗ trợ di dời các cơ sở, làng nghề gây ô nhiễm nghiêm trọng ra khỏi khu dân cư. Điều này hoàn toàn phù hợp với chủ trương của Quốc hội. Tuy nhiên theo ông, vấn đề quan trọng là nguồn lực để thực hiện nhiệm vụ này.
Ông đề nghị dự thảo luật cần thiết bổ sung cơ chế tài chính đặc thù, cho phép Hà Nội được giữ lại cơ bản hoặc toàn bộ số phí thu bảo vệ môi trường như phí bảo vệ môi trường khí thải và nước thải, và trích tối thiểu 20% tăng thu ngân sách từ đất để lập Quỹ phát triển xanh của Thủ đô. Đây sẽ là nguồn lực ưu tiên cho di dời và tái định cư.
Về cơ chế phối hợp liên vùng, ông đề nghị nghiên cứu chế tài tài chính liên vùng, bắt buộc các địa phương thượng nguồn và trong vùng gây ô nhiễm phải đóng góp vào Quỹ phát triển vùng Thủ đô dựa trên mức độ đóng góp tải lượng ô nhiễm. “Cần chuyển từ chia sẻ trách nhiệm chung sang chia sẻ chi phí bắt buộc”, ông nói.
Phó chủ nhiệm Ủy ban Văn hóa và Xã hội Tạ Văn Hạ cũng quan tâm đến vấn đề hạ tầng, quy hoạch đặc biệt là quy định liên kết, phát triển vùng Thủ đô. Theo ông Hạ, khi thiết kế và thực thi các nội dung liên kết vùng, các vấn đề xã hội như an sinh, giá cả và lao động là những “biến số” cực kỳ quan trọng.
“Nếu không chú ý, Hà Nội có thể trở thành thỏi nam châm hút người di cư quá mạnh, gây ra sự mất cân bằng”, ông nói.
Lấy ví dụ tác động của giá cả và mức sống khi liên kết vùng được đẩy mạnh, giá bất động sản có thể tăng vọt, sẽ tác động đến những người có thu nhập thấp, trong đó có công nhân vốn đã rất khó khăn trong tiếp cận với nhà ở. Bên cạnh đó, ông cũng băn khoăn mức sống ở Hà Nội cao thì có xu hướng lan tỏa sang các khu vực khác, dẫn đến giá cả hàng hóa, dịch vụ tại các vùng lân cận đều tăng.
Những chính sách đặc thù dành cho Thủ đô có thể dẫn đến lao động chất lượng cao đổ dồn về Hà Nội, khiến các tỉnh lân cận gặp khó khăn trong cạnh tranh thu hút nguồn nhân lực chất lượng cao.
Vì vậy, khi quy định liên kết, phát triển vùng Thủ đô, ông đề nghị bổ sung nguyên tắc chuyển tư duy “Hà nội thành trung tâm thu hút” sang “Hà Nội là trung tâm lan tỏa”. Các chính sách cần lấy người dân vùng Thủ đô làm thước đo cho mọi chính sách, mọi dự án, liên kết.
Thảo luận tổ về dự thảo Luật Thủ đô sửa đổi, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm cho rằng Luật Thủ đô cần được thiết kế như một thiết chế pháp lý đặc thù, đủ năng lực dẫn dắt, tháo gỡ các điểm nghẽn phát triển. Thực trạng hiện nay cho thấy quy hoạch còn phân tán theo từng dự án nhà ở, thiếu đồng bộ hạ tầng, đặc biệt là giao thông và hệ thống thoát nước, dẫn đến tình trạng “xây dựng đến đâu, tắc đường đến đó”.
Từ đó, ông nhấn mạnh yêu cầu phát triển các đô thị vệ tinh và các phường mới theo tiêu chuẩn hiện đại, đồng bộ về nhà ở xã hội, bệnh viện, trường học, công viên và hệ thống giao thông công cộng như đường sắt đô thị, tàu điện trên cao. Đây là điều kiện then chốt để giãn dân khu vực nội đô, giảm áp lực hạ tầng và tổ chức lại không gian đô thị một cách bền vững.
“Khi các thành phố vệ tinh có đầy đủ tiện ích và kết nối giao thông thuận tiện, người dân sẽ sẵn sàng rời bỏ những căn gác xép chật hẹp trong phố cổ để ra ngoài sinh sống”, ông nói.
Buổi sáng, Quốc hội bắt đầu các bước bầu Chủ tịch nước khi Ủy ban Thường vụ Quốc hội trình danh sách đề cử để đại biểu thảo luận và biểu quyết thông qua. Sau đó, Quốc hội tiến hành bỏ phiếu kín, Ban kiểm phiếu làm việc và báo cáo kết quả.
Từ 9h15, phiên họp được truyền hình, phát thanh trực tiếp. Quốc hội nghe trình dự thảo Nghị quyết bầu Chủ tịch nước, giải trình, tiếp thu ý kiến trước khi biểu quyết thông qua. Ngay sau đó, Chủ tịch nước tuyên thệ và phát biểu nhậm chức.
Cuối buổi sáng, Quốc hội họp riêng, biểu quyết thông qua Nghị quyết về cơ cấu tổ chức của Chính phủ nhiệm kỳ 2026-2031. Cơ quan lập pháp đồng thời nghe báo cáo kết quả phê chuẩn nhân sự Phó chủ tịch Hội đồng Dân tộc, Phó chủ nhiệm các Ủy ban và đại biểu Quốc hội hoạt động chuyên trách.
Buổi chiều, Chủ tịch nước trình danh sách đề cử để Quốc hội bầu Thủ tướng, Phó chủ tịch nước, Chánh án Tòa án nhân dân tối cao và Viện trưởng Viện kiểm sát nhân dân tối cao. Sau khi thảo luận và biểu quyết thông qua danh sách, Quốc hội tiến hành bỏ phiếu kín bầu Thủ tướng nhiệm kỳ mới.
Từ 15h, phiên họp được truyền hình trực tiếp khi Quốc hội biểu quyết thông qua Nghị quyết bầu Thủ tướng. Thủ tướng tuyên thệ và phát biểu nhậm chức ngay sau đó.
Từ 15h30, Quốc hội họp riêng để bầu Phó chủ tịch nước, Chánh án Tòa án nhân dân tối cao và Viện trưởng Viện kiểm sát nhân dân tối cao bằng hình thức bỏ phiếu kín.
Đến 16h40, Quốc hội họp công khai, truyền hình phát thanh trực tiếp biểu quyết thông qua Nghị quyết bầu Chánh án Tòa án nhân dân tối cao. Tân Chánh án tuyên thệ và phát biểu nhậm chức.
Cuối buổi chiều, Quốc hội tiếp tục biểu quyết thông qua các Nghị quyết bầu Phó chủ tịch nước và Viện trưởng Viện kiểm sát nhân dân tối cao.
Hiện nay, Chủ tịch nước là đại tướng Lương Cường; Thủ tướng là ông Phạm Minh Chính; Chánh án Tòa án nhân dân tối cao là ông Nguyễn Văn Quảng; Viện trưởng Viện kiểm sát nhân dân tối cao là ông Nguyễn Huy Tiến.
Trước đó, trong ngày làm việc đầu tiên của kỳ họp thứ nhất, Quốc hội đã bầu Chủ tịch Quốc hội, các Phó chủ tịch Quốc hội và Chủ nhiệm các ủy ban.
Ngày 6-4, UBND tỉnh Khánh Hòa tổ chức cuộc họp nghe báo cáo tình hình triển khai các dự án Nhà máy điện hạt nhân Ninh Thuận 1 và Ninh Thuận 2.
Theo đó, đến nay đã có 138 trường hợp bị ảnh hưởng bởi dự án Nhà máy điện hạt nhân Ninh Thuận 1 và 2 nhận tiền hỗ trợ, bồi thường với tổng số tiền hơn 190 tỉ đồng.
Trong đó, dự án điện hạt nhân Ninh Thuận 1 (xã Phước Dinh) có 18 hộ, với tổng diện tích bị ảnh hưởng gần 12ha, đã chi bồi thường 82 tỉ đồng.
Dự án điện hạt nhân Ninh Thuận 2 (xã Vĩnh Hải) đã thực hiện chi trả tạm ứng tiền bồi thường cho 120 hộ, với số tiền gần 110 tỉ đồng.
Cuộc họp cũng nêu ra nhiều khó khăn, vướng mắc trong công tác giải phóng mặt bằng.
Cụ thể, trong quá trình triển khai, nhiều nội dung mới, đặc thù phát sinh, nhất là với các trường hợp có nguồn gốc sử dụng đất phức tạp, tồn tại kéo dài qua nhiều giai đoạn chính sách, vượt ra ngoài phạm vi điều chỉnh trực tiếp của nghị quyết về một số cơ chế, chính sách đặc biệt đầu tư xây dựng dự án điện hạt nhân Ninh Thuận được Quốc hội thông qua.
Ngoài ra, dự án có phạm vi thu hồi đất lớn, ảnh hưởng đến nhiều trường hợp với điều kiện pháp lý khác nhau. Trong đó có các trường hợp sử dụng đất ổn định, lâu dài nhưng chưa đủ điều kiện được cấp giấy chứng nhận do ảnh hưởng của quy hoạch kéo dài và các quyết định thu hồi đất trước đây.
Để đẩy nhanh tiến độ giải phóng mặt bằng, ông Nguyễn Thành Phú - Giám đốc Sở Xây dựng Khánh Hòa - cho biết Sở này đã phân công 1 phó giám đốc Sở và nhiều trưởng phòng để nắm trực tiếp các đầu việc liên quan đến dự án điện hạt nhân.
Tuy nhiên, ông cũng nhấn mạnh rằng vai trò "nhạc trưởng" của chính quyền cấp xã trong công tác giải phóng mặt bằng rất quan trọng.
Phát biểu kết luận, ông Nguyễn Việt Hùng - Chủ tịch UBND tỉnh Khánh Hòa - đề nghị Sở Khoa học và Công nghệ tỉnh phải cập nhật số liệu thường xuyên về tiến độ giải phóng mặt bằng dự án vào hệ thống Trung tâm Giám sát, điều hành thông minh tỉnh Khánh Hòa (IOC).
Ông Hùng đề nghị các địa phương huy động cả hệ thống chính trị để tuyên truyền về các hiệu quả, giá trị của các nhà máy điện hạt nhân; phải chú trọng công tác chuyển đổi, định hướng nghề nghiệp đối với các hộ dân trong diện giải phóng mặt bằng dự án điện hạt nhân. Các sở, ngành liên quan phải làm việc chặt chẽ với các chủ mỏ để không xảy ra tình trạng thiếu hụt vật liệu xây dựng.
Về công tác đảm bảo an ninh trật tự tại các địa phương có dự án điện hạt nhân, Chủ tịch UBND tỉnh Khánh Hòa đề nghị Công an tỉnh nắm chắc các "điểm nóng" để có những phương án xử lý từ sớm, từ xa.
Đại tá Nguyễn Đình Thuận Hải - Phó giám đốc Công an tỉnh Khánh Hòa - cho hay Công an tỉnh đã chỉ đạo các phòng nghiệp vụ và công an 2 xã Vĩnh Hải, Phước Dinh phối hợp, tham mưu Tỉnh ủy, UBND về công tác đảm bảo an ninh trật tự.
Ngày 5.4, Công an xã Bình Chánh đã phối hợp các đơn vị nghiệp vụ bắt giữ nghi phạm cướp giật tài sản của 2 bé gái trên đường Hương lộ 11. Tài sản bị cướp giật là chiếc điện thoại được công an thu hồi, trao trả cho nạn nhân.
Trước đó, sáng 4.4, Công an xã Bình Chánh tiếp nhận đơn trình báo của ông P.V.B (ở ấp 2, xã Bình Chánh) về việc 2 con gái của ông bị cướp giật.
Theo trình báo, hơn 20 giờ tối 3.4, 2 con gái ông P.V.B là em P.Q.A và P.Q.A.T đang đạp xe trên đường Hương lộ 11 thì bất ngờ bị một nam thanh niên áp sát từ phía sau, giật phăng chiếc điện thoại iPhone 14 Pro Max rồi tẩu thoát.
Ngay khi nhận tin, Công an xã Bình Chánh đã khẩn trương phối hợp cùng Tổ địa bàn thuộc Phòng Cảnh sát hình sự (PC02) Công an TP.HCM và lực lượng bảo vệ an ninh trật tự ở cơ sở vào cuộc truy xét.
Qua trích xuất camera và khám nghiệm hiện trường, lực lượng chức năng xác định nghi phạm điều khiển xe máy biển số TP.HCM, di chuyển lẩn trốn về hướng tỉnh Tây Ninh với nhiều thủ đoạn đối phó tinh vi.
Với tinh thần quyết liệt tấn công tội phạm, các trinh sát đã lần theo dấu vết, phối hợp cùng Công an xã Phước Lý (tỉnh Tây Ninh) tổ chức vây bắt nghi phạm. Chỉ sau 4 giờ đồng hồ kể từ khi tiếp nhận trình báo, lực lượng công an đã bắt được Trần Minh Anh (26 tuổi, ở xã Phước Lý, tỉnh Tây Ninh) khi nghi phạm này đang lẩn trốn tại địa phương.
Tại cơ quan điều tra, Trần Minh Anh đã thừa nhận toàn bộ hành vi phạm tội. Tang vật là chiếc iPhone 14 Pro Max đã được cơ quan chức năng thu hồi nguyên vẹn. Công an xã Bình Chánh sau đó đã tiến hành thủ tục trao trả tài sản cho nạn nhân. Xúc động trước sự tận tụy của các chiến sĩ, em P.Q.A viết thư tay cảm ơn lực lượng công an đã không quản ngại đêm tối, nhanh chóng tìm lại tài sản quý giá cho gia đình.
Hiện vụ việc đang được Công an xã Bình Chánh phối hợp các đơn vị liên quan củng cố hồ sơ, xử lý nghiêm đối tượng theo quy định pháp luật.
