Sớm 27/3 – ngày mà các đại học Ivy League trả kết quả, Nguyễn Quang Anh, học sinh trường Quốc tế St. Paul Hà Nội, hồi hộp ngồi trước màn hình máy tính. Nộp hồ sơ vào 5 trường ở nhóm này, nam sinh nhận bốn thông báo trượt. Ngỡ cơ hội đã khép lại, Quang Anh bất ngờ khi mở lá thư cuối từ Đại học Cornell và thấy dòng chữ “Congratulations” (Chúc mừng).
“Em vỡ òa”, Quang Anh nói.
Cornell hiện đứng thứ 12 trên bảng xếp hạng đại học Mỹ, với tỷ lệ chấp nhận 8%, theo US News. Ngoài trường này, Quang Anh cũng đỗ Đại học Nam California (top 28) và Đại học California ở San Diego (top 29).
Có định hướng du học từ những năm cuối THCS, Quang Anh đặt mục tiêu vào lớp chuyên Anh, trường THPT chuyên Hà Nội – Amsterdam (Ams), nhưng trượt. Dù buồn vì “cú vấp” này, em không để tâm trạng ủ ê kéo dài, mà quyết định nhập học trường Quốc tế St. Paul Hà Nội, điều chỉnh lại lộ trình của mình.
Quang Anh theo học 10 môn AP (Advanced Placement) – chương trình nâng cao dành cho học sinh THPT, tập trung lĩnh vực khoa học tự nhiên như Giải tích, Khoa học môi trường, Sinh học, Vật lý và Hóa học. Kết quả, em đạt điểm tuyệt đối 5/5 ở bốn môn, còn lại đều được 4/5 điểm. Quang Anh cũng thi và đạt SAT 1540/1600, IELTS 8.0 khi còn học lớp 11.
Nam sinh nhìn nhận học các môn AP giúp sớm tiếp cận với kiến thức đại cương ở đại học, đồng thời nhận ra mình không thích Kỹ thuật cơ khí như định hướng. Thay vào đó, em thấy hứng thú với Kỹ thuật môi trường – lĩnh vực có thể ứng dụng khoa học để giải quyết các vấn đề phát triển bền vững.
Xác định được ngành học, Quang Anh có hướng hoạt động ngoại khóa rõ ràng hơn chứ không dàn trải như trước. Nam sinh tâm đắc với dự án chế tạo drone (máy bay không người lái) đo độ ô nhiễm không khí, tham gia cùng các sinh viên, giảng viên trường Đại học Thủy lợi vào giữa năm 2025.
Em kể được học lắp rắp drone, tìm hiểu về cảm biến và cách lập trình thu thập dữ liệu. Nam sinh thấy drone có thể áp dụng để giải quyết nhiều khâu trong các dự án về môi trường.
“Em không chỉ tham gia cho có, mà thực sự muốn hiểu về các giải pháp bảo vệ, phát triển môi trường bền vững”, nam sinh nói.
Những trải nghiệm thực tế trở thành chất liệu cho bài luận chính của Quang Anh. Nam sinh mở đầu bằng câu chuyện mà mình thấy thường ngày: ô nhiễm không khí ở Hà Nội, với hình ảnh bầu trời mờ đục do bụi mịn. Từ đó, Quang Anh bày tỏ khao khát được học về Kỹ thuật môi trường, để tìm ra giải pháp bảo vệ sức khỏe cộng đồng, đảm bảo mục tiêu phát triển bền vững.
Giai đoạn sát hạn nộp hồ sơ là lúc Quang Anh chịu nhiều áp lực nhất, bởi ngoài học tập còn lo hoạt động ngoại khóa và viết luận, việc nào cũng “cần làm ngay”.
Em chia nhỏ công việc theo thứ tự ưu tiên, tập trung xử lý dứt điểm từng phần. Có những buổi, nam sinh chỉ viết luận, không làm thêm việc khác để tập trung.
Tự đánh giá, Quang Anh thấy điểm mạnh trong hồ sơ là “kể được một câu chuyện hay”, bài luận và hoạt động thể hiện rõ định hướng và mục tiêu khi tới Mỹ. Nam sinh cũng học thêm 4 môn AP khác, liên quan trực tiếp tới ngành Kỹ thuật môi trường để bắt nhịp chương trình đại học tốt hơn.
Thầy Gus Marantos, Cố vấn hướng nghiệp đại học, Điều phối viên chương trình AP của trường St. Paul, đánh giá Quang Anh trong nhóm học giỏi nhất trường bởi sự tò mò và kỷ luật.
“Các đại học Mỹ thích những học sinh dám thử thách bản thân. Quang Anh đã chứng minh được năng lực ở trình độ đại học ngay từ khi chưa tốt nghiệp phổ thông”, thầy Gus nhận xét.
Nhìn lại hành trình đã qua, Quang Anh cho rằng trượt trường chuyên không phải là thất bại mà là bước ngoặt quan trọng.
“Miễn là không từ bỏ, sẽ luôn có con đường khác để theo đuổi mục tiêu”, nam sinh đúc rút. Sau khi tốt nghiệp tại Mỹ, em dự định trở về Việt Nam, tham gia vào các dự án phát triển bền vững.
Bước ngoặt đến với Anh Khoa khi em tham dự Hội thảo hướng nghiệp International University Fair tại Trường Đại học Quốc tế Sài Gòn (SIU). Dù ban đầu dự định sẽ tiếp tục học lên bậc đại học tại Việt Nam, nhưng chính thông tin hấp dẫn về George Mason University tại hội thảo đã thắp lên một cơ hội mới.
Khoa quyết định "thử sức" nộp hồ sơ, và kết quả đã vượt ngoài mong đợi: em không chỉ trúng tuyển mà còn chinh phục được suất học bổng danh giá.
Niềm đam mê với ngành cơ khí đã được Khoa nuôi dưỡng từ những năm cấp 2 qua những bản phác thảo mô hình máy móc. Những trang vở tưởng chừng đơn giản ấy lại trở thành bằng chứng chân thật nhất về đam mê và cũng là điểm nhấn quan trọng trong hồ sơ xin học bổng.
"Mình không cần cố tỏ ra hoàn hảo, chỉ cần cho họ thấy mình thật sự yêu ngành học này", Khoa chia sẻ về bí quyết chinh phục hội đồng tuyển sinh.
Đam mê cơ khí đưa Nguyễn Anh Khoa đến giảng đường George Mason University (Hoa Kỳ) - Ảnh: Asian School
Bên cạnh thành tích học tập ấn tượng, Khoa còn được trang bị nền tảng vững chắc về kỹ năng mềm và tinh thần hội nhập. Môi trường học tại Trường Quốc tế Á Châu đã giúp em phát triển toàn diện từ học thuật đến sự tự tin và khả năng sử dụng tiếng Anh - hành trang không thể thiếu cho những người trẻ vươn ra biển lớn.
Tại George Mason University, Khoa chủ động thích nghi với môi trường mới bằng cách lên kế hoạch quản lý thời gian, tích cực tham gia thảo luận và không ngần ngại tìm kiếm sự hỗ trợ khi cần.
Bên cạnh đó, em còn mở rộng quan hệ trong cộng đồng sinh viên, tham gia các hoạt động ngoại khóa để phát triển kỹ năng và nuôi dưỡng đam mê sáng tạo.
Anh Khoa tự tin hội nhập từ nền tảng giáo dục vững chắc được tạo dựng từ Asian School - Ảnh: Asian School
Anh Khoa đặt mục tiêu không dừng lại ở tấm bằng đại học mà còn chinh phục những môi trường làm việc hàng đầu như NASA hoặc các nhà máy cơ khí đa quốc gia. Với Khoa, cơ khí không phải là một lĩnh vực kỹ thuật khô khan mà chính là nơi kiến tạo sự thay đổi của thế giới.
Anh Khoa hy vọng câu chuyện của mình sẽ truyền cảm hứng cho các bạn học sinh đang ấp ủ ước mơ du học: "Hãy học thật tốt, tham gia nhiều hoạt động ngoại khóa và tìm ra điều mình thật sự đam mê. Khi bạn kể câu chuyện của mình với tất cả lòng nhiệt huyết, cơ hội chắc chắn sẽ đến."
Ngày 6.4, tại thành phố Đà Nẵng, Viện Khoa học giáo dục Việt Nam phối hợp với Vụ Giáo dục mầm non, Ngân hàng Thế giới và Sở GD-ĐT thành phố Đà Nẵng tổ chức hội thảo "Hướng tới mục tiêu nâng cao chất lượng giáo dục mầm non".
Hội thảo thu hút gần 100 cán bộ quản lý đến từ các Sở GD-ĐT khu vực miền Trung cùng nhiều chuyên gia, tập trung trao đổi về nhu cầu và giải pháp phát triển giáo dục mầm non trong bối cảnh đô thị hóa và phát triển các khu công nghiệp.
Theo ban tổ chức, quá trình đô thị hóa nhanh, đặc biệt tại các khu công nghiệp, kéo theo sự gia tăng lực lượng lao động khiến nhu cầu gửi trẻ, chăm sóc và giáo dục mầm non cho con em người lao động, nhất là lao động nữ, tăng mạnh.
Tuy nhiên, việc tiếp cận các dịch vụ mầm non bảo đảm chất lượng, an toàn và phù hợp với điều kiện làm việc vẫn còn nhiều hạn chế, đặt ra yêu cầu cấp thiết về chính sách.
Tại hội thảo, các đại biểu được chia sẻ kết quả nghiên cứu đánh giá nhu cầu nhà trẻ, giáo dục mầm non tại các đô thị có khu công nghiệp; đồng thời giới thiệu chương trình nâng cao chất lượng giáo dục mầm non giai đoạn 2025 - 2035, định hướng đến năm 2045.
Nhiều ý kiến cũng tập trung đề xuất các giải pháp, khuyến nghị chính sách nhằm nâng cao chất lượng chăm sóc, giáo dục trẻ trong thời gian tới.
Phát biểu tại hội thảo, ông Lê Anh Vinh, Viện trưởng Viện Khoa học giáo dục Việt Nam, nhấn mạnh giáo dục mầm non là nền tảng cho sự phát triển lâu dài của trẻ. Giai đoạn từ 3 - 6 tuổi được xem là "thời điểm vàng", khi trẻ phát triển nhanh nhất về thể chất, nhận thức và kỹ năng sống.
Theo ông Vinh, nhiều nghiên cứu cho thấy việc tiếp cận giáo dục sớm giúp trẻ đạt kết quả học tập tốt hơn ở các cấp học sau, kéo dài thời gian học tập và hình thành năng lực học tập suốt đời. Do đó, đầu tư cho giáo dục mầm non không chỉ bảo đảm công bằng mà còn là chiến lược phát triển kinh tế - xã hội bền vững.
Thời gian qua, nhiều chính sách quan trọng đã được ban hành, trong đó Chiến lược phát triển giáo dục đến năm 2030 đặt mục tiêu mở rộng phổ cập cho trẻ từ 3 tuổi, tăng tỷ lệ trẻ đến trường và nâng cao chất lượng tại các địa bàn khó khăn, khu công nghiệp.
Đáng chú ý, năm 2026 bắt đầu triển khai thí điểm chương trình giáo dục mầm non mới với 7 điểm cải cách, theo hướng tiếp cận năng lực, liên thông với chương trình Giáo dục phổ thông 2018 và chú trọng phát triển tình cảm, kỹ năng xã hội cho trẻ. Chương trình khung cũng tăng quyền chủ động cho địa phương, phù hợp thực tiễn từng cơ sở, đồng thời bảo đảm chế độ dinh dưỡng và giảm áp lực cho giáo viên.
Tuy nhiên, theo các đại biểu, tại các đô thị đông dân, khu công nghiệp có tỷ lệ di cư lớn vẫn còn nhiều thách thức trong việc bảo đảm cơ hội tiếp cận giáo dục mầm non. Điều này không chỉ ảnh hưởng đến sự phát triển của trẻ mà còn tác động đến việc làm của phụ nữ và sự ổn định xã hội.
Ông Lê Anh Vinh cho biết thêm, thông qua hội thảo, ban tổ chức mong muốn tiếp nhận thêm ý kiến từ cơ quan quản lý và cơ sở giáo dục để hoàn thiện mô hình giáo dục mầm non tại các khu công nghiệp, khu chế xuất theo hướng sát thực tiễn, đáp ứng nhu cầu của người dân.
Một cuộc điều tra kéo dài nhiều tháng của tờ The Guardian Australia đã phơi bày cái chết đau lòng của Bikram Lama, một du học sinh 32 tuổi người Nepal, vào cuối năm ngoái.
Theo đó, Lama không may rơi vào cảnh khó khăn, không còn nơi ở và phải ngủ trong đường hầm dẫn vào ga tàu điện ngầm St James ở Sydney. Lối đi này xuyên qua khu trung tâm thành phố, chạy bên dưới công viên Hyde Park - "một trong những địa điểm mà người dân địa phương và khách du lịch lui tới nhiều nhất".
Ước tính hơn 100.000 người đã đi ngang qua trước khi nhân viên nhà ga phát hiện sự việc vào tháng 12 năm ngoái.
"Cứ như thể anh ấy là một người vô hình. Điều đó thật sự rất đau lòng", Erin Longbottom, quản lý đơn vị điều dưỡng của dịch vụ chăm sóc sức khỏe cho người vô gia cư tại Bệnh viện St Vincent, nói.
Năm 2013, gia đình Lama đã bán đi 3.000 m2 đất nông nghiệp - tài sản quý giá nhất của họ - để đưa anh sang Australia du học với hy vọng đổi đời.
Tuy nhiên, Lama dần mất liên lạc với gia đình. Lần cuối họ nghe được thông tin từ anh đã là 7 năm trước. Gia đình vô cùng sửng sốt khi Bộ Ngoại giao Nepal liên lạc để yêu cầu xét nghiệm ADN.
Hồ sơ cho thấy visa sinh viên của anh đã hết hạn và hộ chiếu cũng không được gia hạn vào năm 2023.
Theo các chuyên gia, người không có tư cách cư trú đang trở thành nhóm vô gia cư ngày càng đông tại Australia. Họ bị kẹt trong "vòng xoáy tử thần": không được phép làm việc, không được hưởng trợ cấp chính phủ, không có quyền tiếp cận nhà ở xã hội và phần lớn không được chăm sóc y tế công cộng.
Hội đồng Thành phố Sydney ước tính cứ 5 người ngủ bụi thì một không phải cư dân Australia. Họ là những du học sinh thất thế, những người lao động hết hạn visa hoặc diện tị nạn.
Khủng hoảng nhà ở được coi là nguyên nhân chính. Dữ liệu từ tờ ABC News cũng cho thấy khả năng trả tiền thuê nhà của người Australia đã chạm mức thấp kỷ lục hồi đầu năm nay, khi giá thuê tăng nhanh gấp 2,5 lần so với tiền lương.
Theo The Emigration Group, sinh hoạt phí mỗi tháng tại Sydney, New South Wales, khoảng 3.450 AUD (60 triệu đồng). Trong đó, tiền thuê căn hộ một phòng ngủ ngốn 2.300-2.900 AUD.
Ngoài ra, học phí với sinh viên quốc tế của nhiều đại học trong khoảng 39.000-60.000 AUD mỗi năm.
