Quá trình thụ lý xem xét kháng cáo của các bên, bà Nguyễn Ngọc Ánh – mẹ cố diễn viên Đức Tiến, nhiều lần có đơn kiến nghị tòa giám định chữ ký của con trai trên bản di chúc ngày 9/8/2023 lập tại Mỹ về việc để lại toàn bộ di sản cho vợ – Nguyễn Bình Phương (Hoa hậu áo dài Dallas Bình Phương).
Ngoài ra, bà Ánh còn đề nghị tòa định giá lại 2 bất động sản tranh chấp là nhà đất tại phường Hiệp Bình, TP HCM và mảnh đất tại Tây Ninh (Long An cũ). Theo bà, việc định giá lại nhằm xác định chính xác giá trị tài sản do chính sách pháp luật thay đổi và biến động thị trường dẫn đế giá theo chứng thư thẩm định tại cấp sơ thẩm không còn phù hợp.
Hồi tháng 5/2024, Đức Tiến qua đời ở tuổi 44 tại Mỹ. Sau đó, vợ anh xuất trình di chúc thể hiện chồng để lại toàn bộ tài sản cho mình. Bà Ánh (mẹ Đức Tiến) cho rằng di chúc “không hợp pháp”, hai bên phát sinh tranh chấp. Không thỏa thuận được, tháng 3 năm ngoái Bình Phương khởi kiện yêu cầu chia di sản.
Ngày 28/10, TAND TP HCM xử sơ thẩm, xác định di chúc lập tại Mỹ hợp pháp và đã được hợp pháp hóa lãnh sự. Di sản của Đức Tiến gồm nhà đất tại phường Linh Đông, TP Thủ Đức (nay là Hiệp Bình), trị giá 6,2 tỷ đồng và một thửa đất ở Long An (nay là Tây Ninh), trị giá khoảng một tỷ đồng.
Quá trình giải quyết vụ kiện và tại tòa sơ thẩm, bà Ánh đề nghị HĐXX không công nhận di chúc lập tại Mỹ (Đức Tiến để lại toàn bộ tài sản cho vợ) là hợp pháp tại Việt Nam. Bà cho rằng căn nhà ở Thủ Đức là tài sản chung của bà và con trai, nên đề nghị chia đôi và bà được nhận hiện vật là căn nhà. Còn thửa đất ở Long An, bà cho rằng đó là tài sản riêng của Đức Tiến, đề nghị chia đều theo pháp luật cho bà, con dâu và cháu nội.
Tòa không chấp nhận quan điểm của Bình Phương cho rằng toàn bộ tài sản là hình thành trong thời kỳ hôn nhân, bởi căn nhà được mua trước khi kết hôn và thửa đất đã thanh toán 70% trước thời điểm đăng ký kết hôn. Với tư cách giám hộ hợp pháp của con gái, Bình Phương được hưởng và quản lý hơn 70% tổng giá trị di sản; tòa giao cô nhận phần hiện vật và hoàn trả lại tiền tương ứng cho bà Ánh.
Sau phán quyết của tòa sơ thẩm, Bình Phương kháng cáo một phần bản án sơ thẩm. Cô đề nghị cấp phúc thẩm xem xét lại và công nhận cô sở hữu 50% giá trị nhà đất tại phường Hiệp Bình (trước đây là phường Linh Đông, TP Thủ Đức) và một thửa đất tại Long An, nay là tỉnh Tây Ninh.
Ngoài ra, Bình Phương không đồng ý việc bà Ánh được hưởng 10% giá trị nhà đất tại phường Hiệp Bình vì “không có đóng góp về tài chính” trong việc hình thành khối tài sản này. Bởi Điều 33 Luật Hôn nhân và Gia đình 2014 xác định tài sản hình thành trong thời kỳ hôn nhân là tài sản chung của vợ chồng, trừ khi chứng minh được là tài sản riêng.
Bình Phương cũng phản đối việc tòa sơ thẩm cho rằng bà Ánh “có công quản lý, tôn tạo tài sản” vì bà trông coi nhà chỉ là thỏa thuận tạm thời, không làm tăng giá trị tài sản. Nguyên đơn đề nghị tòa xác định di sản Đức Tiến để lại là phần tài sản sau khi trừ chi phí chữa bệnh và mai táng hợp lý tại Mỹ.
Còn bà Ánh kháng cáo toàn bộ bản án sơ thẩm, cho rằng tòa chưa xem xét đánh giá toàn diện, đầy đủ các chứng cứ trong hồ sơ; có sự nhầm lẫn trong áp dụng pháp luật dẫn tới việc ban hành bản án không khách quan cũng như đảm bảo quyền lợi ích hợp pháp của mình. Bà đề nghị tòa cấp phúc thẩm sửa bản án theo hướng chấp nhận toàn bộ yêu cầu phản tố của mình, được sở hữu nhà con trai để lại.
Liên quan vụ chiếc Mercedes GLC200 bị phá hoại khi đỗ trên đường ở Hà Nội, Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an TP Hà Nội đã có thông báo mới về kết quả định giá tài sản.
Theo đó, chị Đ.B.N. (chủ xe) đã được thông báo về tổng thiệt hại của chiếc Mercedes sau khi bị bà M.T.B.V. phá hoại là hơn 83 triệu đồng. Trong đó, những bộ phận của chiếc xe bị hư hỏng gồm: Ba đờ sốc trước bên phải, cánh cửa trước - sau bên phải, hông xe, nắp bình xăng, tai xe...
Trước đó, đầu tháng 2, Công an Hà Nội kết luận thiệt hại chỉ là 56,3 triệu đồng. Con số này là chi phí sơn sửa, khắc phục hư hỏng và thay thế cụm đèn của xe.
Về diễn biến của vụ việc, tối 18/1, chị N. ăn tối tại một nhà hàng trong dự án Khu nhà ở Nam Thắng Hà Nội (Phùng Khoang, Hà Nội).
Trong khoảng từ 19h55 đến 21h20, người phụ nữ đỗ ô tô trước một trung tâm tiếng Anh theo hướng dẫn của nhân viên nhà hàng. Thời điểm đó, trung tâm đã đóng cửa, tắt điện và chị để lại số điện thoại trên xe để liên hệ khi cần.
Sau đó, camera an ninh ghi lại cảnh một người phụ nữ từ trong nhà bước ra, không liên hệ chủ xe mà lớn tiếng, sau đó cùng con gái có hành vi bẻ gương, dùng mũ bảo hiểm đập kính xe, dùng vật sắc nhọn cào xước nhiều vị trí quanh thân.
Khi quay lại hiện trường, chị N. phát hiện xe bị hư hỏng và bị đặt một chậu cây dưới gầm xe.
Tối 23/1, 3 người có hành vi cào xước, đập kính lái... chiếc xe của chị N. đã gặp chị để xin lỗi, bày tỏ mong muốn được tha thứ cũng như cam kết bồi thường thiệt hại.
Giữa tháng 2, Công an Hà Nội khởi tố vụ án hình sự để điều tra tội Cố ý làm hư hỏng tài sản.
Thông tin được Thanh tra Chính phủ nêu trong thông báo kết luận thanh tra việc chấp hành quy định pháp luật trong công tác quản lý sử dụng đất đai và quy hoạch xây dựng, cấp phép xây dựng trên địa bàn Hà Nội.
Theo kết luận, tại thời điểm thanh tra, Hà Nội chưa ban hành quy chế quản lý kiến trúc, thiết kế đô thị cho từng khu vực. Một số công trình nhà ở được cấp giấy phép chưa phù hợp với quy hoạch, kiến trúc hoặc quy chuẩn xây dựng về chiều cao, tầng cao, mật độ.
Giấy phép xây dựng cũng không ghi rõ chiều cao tầng một khiến không thống nhất, thiếu đồng bộ, ảnh hưởng đến kiến trúc. Nhiều giấy phép không ghi nhận công trình, hạng mục công trình đã khởi công theo mẫu. Việc điều chỉnh giấy phép chủ yếu được thực hiện sau khi công trình đã xây dựng sai phép.
Những tồn tại trong cấp giấy phép xây dựng, ngoài nguyên nhân chủ quan thuộc cơ quan cấp phép, còn có nguyên nhân khách quan do quy định của pháp luật về cấp giấy phép xây dựng thiếu đồng bộ, Thanh tra Chính phủ đánh giá.
Không chỉ cấp phép, công tác quản lý trật tự xây dựng cũng bị thanh tra chỉ ra nhiều thiếu sót. Một số công trình thi công không đúng như giấy phép nhưng cơ quan quản lý chậm phát hiện, xử lý. Việc xử lý vi phạm trật tự xây dựng của cơ quan chức năng với nhiều công trình, nhà ở chưa cương quyết, thiếu triệt để ngay từ khi phát hiện. Cấp có thẩm quyền thường không áp dụng hình thức buộc tháo dỡ công trình hoặc phân công trình vi phạm theo quy định.
Theo cơ quan thanh tra, các thiếu sót trên dẫn đến việc xử lý hậu quả gặp rất nhiều khó khăn.
Thanh tra Chính phủ kiến nghị Hà Nội sớm ban hành quy chế quản lý kiến trúc, thiết kế đô thị cho từng khu vực để làm cơ sở cấp giấy phép xây dựng và quản lý trật tự xây dựng. Đặc biệt với khu vực chưa có quy hoạch chi tiết xây dựng trong đô thị.
Cơ quan chức năng cần rà soát việc cấp giấy phép xây dựng với các dự án khu đô thị, công trình nhà ở đang thi công. Trường hợp không phù hợp cần thu hồi, điều chỉnh giấy phép.
Thanh tra kiến nghị UBND thành phố chỉ đạo Sở Quy hoạch - Kiến trúc xác định cốt xây dựng khống chế - cốt tuyệt đối, chỉ giới xây dựng tầng hầm, chiều cao tầng 1 cho từng khu vực để phù hợp với quy hoạch chung Thủ đô. Việc quy định cốt khống chế là nội dung bắt buộc trong giấy phép xây dựng.
Tỷ lệ cấp sổ đỏ cho hộ gia đình, cá nhân thấp
Giai đoạn 2011-2022, UBND thành phố Hà Nội đã ban hành 6 văn bản quy phạm pháp luật hướng dẫn về đăng ký, cấp giấy chứng nhận. Thế nhưng các văn bản này lại có nội dung "chưa rõ ràng, trùng lặp, thiếu sót", chưa phù hợp với quy định của pháp luật đất đai.
Thanh tra Chính phủ đánh giá việc cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất cho hộ gia đình, cá nhân tại các dự án khu đô thị, nhà ở đạt tỷ lệ thấp. Nguyên nhân chủ yếu do chủ đầu tư có vi phạm pháp luật về đất đai, xây dựng trong quá trình triển khai thực hiện dự án. Bởi thế sau khi chuyển nhượng cho khách hàng, việc cấp giấy chứng nhận gặp khó khăn, vướng mắc.
Thanh tra Chính phủ kiến nghị các sở ngành ở Hà Nội cần xử lý dứt điểm những tồn tại, vướng mắc trong việc cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất cho người dân. Qua đó đảm bảo quyền lợi cho người dân, tránh phát sinh khiếu kiện phức tạp.
Ngày 4-4, UBND TP.HCM phối hợp cùng Đại học Quốc gia TP.HCM tổ chức hội thảo tham vấn chuyên gia về dự thảo Luật Đô thị đặc biệt, với chủ đề “Chính sách đột phá và không gian phát triển cho TP.HCM trong kỷ nguyên mới”.
Ông Nguyễn Mạnh Cường - Ủy viên dự khuyết Trung ương Đảng, Ủy viên Ban Thường vụ Thành ủy, Phó chủ tịch UBND TP.HCM - chủ trì hội thảo. Đồng chủ trì hội thảo còn có PGS.TS Trần Cao Vinh - Phó giám đốc Đại học Quốc gia TP.HCM, PGS.TS Hoàng Công Gia Khánh - Hiệu trưởng Trường đại học Kinh tế - Luật (Đại học Quốc gia TP.HCM).
Xác định nền tảng quan trọng để xây dựng Luật đô thị đặc biệt cho TP.HCM đó là phải định vị được vị trí phát triển mới cho TP.HCM trong kỷ nguyên mới, PGS.TS Đỗ Phú Trần Tình - Trường đại học Kinh tế - Luật, Đại học Quốc gia TP.HCM - cho rằng TP.HCM giữ vị trí đặc biệt quan trọng, với định vị là trung tâm kinh tế - tài chính - đổi mới sáng tạo của cả nước, là cực tăng trưởng vùng phía Nam và cửa ngõ hội nhập quốc tế của Việt Nam.
Từ đó, PGS.TS Đỗ Phú Trần Tình phân tích TP.HCM phát triển trong kỷ nguyên mới theo 7 định vị sau: Thành phố phải được tổ chức như trung tâm điều phối các nguồn lực chiến lược của vùng và của quốc gia;
Thành phố phải được định hình là hạt nhân của nền kinh tế tri thức, trung tâm nghiên cứu khoa học công nghệ và hệ sinh thái đổi mới sáng tạo quốc gia;
Thành phố phải được xác lập là cực hội nhập quốc tế và đầu mối định vị quốc gia trong không gian kinh tế toàn cầu;
Thành phố phải được định vị là trung tâm phát triển khu vực kinh tế tư nhân, doanh nghiệp khởi nghiệp và doanh nghiệp quốc gia;
Thành phố phải phát triển theo định hướng đô thị có khả năng chống chịu cao và phát triển bền vững;
Thành phố phải được phát triển theo định hướng lấy con người và chất lượng sống làm trung tâm, xác định rõ mục tiêu cuối cùng của phát triển là nâng cao toàn diện đời sống vật chất và tinh thần của người dân;
Thành phố phải được phát triển như không gian thử nghiệm thể chế và mô hình quản trị tiên phong.
Góp ý trên cơ sở các định vị phát triển của TP.HCM, PGS.TS Tô Văn Hòa, Hiệu trưởng Trường đại học Luật Hà Nội, cho rằng Luật đô thị đặc biệt trước hết phải là khung khổ pháp lý được thiết kế riêng cho TP.HCM - đủ đặc thù, đủ đột phá và tương xứng với vị thế của một siêu đô thị, là cực tăng trưởng đầu tàu, đáp ứng yêu cầu tăng trưởng hai con số liên tục trong 10 năm tới.
"Cần xác định đây là luật trước tiên đáp ứng ngay yêu cầu phát triển của TP.HCM, đồng thời luật này cũng mang tính hình mẫu để các đô thị khác hướng tới trong quá trình phát triển", ông Hòa nói.
Đồng tình, GS.TS Phạm Hồng Thái, Chủ tịch Hội đồng Giáo sư ngành luật học nhiệm kỳ 2024 - 2029, Hội đồng Giáo sư Nhà nước, cho rằng nên xây dựng luật phù hợp với đặc thù phát triển của riêng TP.HCM.
"Nhiều đô thị lớn tại nhiều quốc gia trên thế giới vẫn xây dựng các quy định, đạo luật riêng phù hợp cho đô thị đó, có tính ổn định cao, đây là xu thế. Luật đô thị đặc biệt gắn với TP.HCM cần thiết để tháo gỡ các vướng mắc phát triển tại TP.HCM", ông Thái phân tích.
Rất nhiều chuyên gia cùng quan điểm trên và cho rằng cần đặt tên dự thảo luật là Luật đô thị đặc biệt TP.HCM. Điển hình như PGS.TS Vũ Minh Khương (Đại học Quốc gia Singapore). Ông cho rằng tên gọi của luật rất quan trọng vì xác định phạm vi điều chỉnh của luật. Và luật đô thị đặc biệt TP.HCM là công cụ giúp TP.HCM tăng trưởng liên tục 2 con số, có sứ mệnh đóng góp lớn cho tăng trưởng chung của cả nước.
